Киім түрлері және талғам

Ереже: Себептік байланыс таңдау негізін көрсетеді. Сыйлық алушының ұнататын белгісі айтылса, шешім сол адамның талғамына бағытталған. Мәтінде аталмаған адамдардың көзқарасын осы себептің орнына қоймаймыз.

Қолдану: Ұлттық өрнекті ұнататын адам — әжесі. Айша тақияны осы себеппен таңдағандықтан, дұрыс жауап әжесінің талғамы болады.

Қате нұсқаларды ажырату: A) Тек сатушының талғамын: сатушының пікірі айтылмаған.

C) Тек сынып жетекшісінің талғамын: мұғалім контексте аталмаған.

D) Барлық сатып алушының ортақ талғамын: бәрінің пікірі жөнінде дерек жоқ.

E) Тақияны тіккен адамның ғана талғамын: таңдау себебі шеберге емес, әжесіне қатысты.

Қайта орындауға ишара: Өйткені сөзінен кейін кімнің ұнатуы айтылғанын тап.

Ереже: Мәтінде бірнеше белгі болса, олардың шешімге қатысын ажыратамыз. Болғандықтан сөзі себепті көрсетеді. Бірақ арқылы келген оң және теріс бағаларды бірдей себеп деп қабылдауға болмайды.

Қолдану: Қысқа жең болғандықтан алмағаны нақты айтылған. Матаның жұмсақтығы басқа белгі ретінде сақталған, бірақ сатып алмаудың себебі емес.

Қате нұсқаларды ажырату: A) Матасының жұмсақ болуы: жұмсақтық оң белгі ретінде берілген, алмау себебі емес.

C) Бағасының арзан болуы: баға мәтінде көрсетілмеген.

D) Түсінің қызыл болуы: түсі туралы дерек жоқ.

E) Дүкеннің алыс болуы: орынның қашықтығы айтылмаған.

Қайта орындауға ишара: Болғандықтан орамының қай белгіге жалғанғанын қара.

Ереже: Сондықтан сөзі алдыңғы ойдан туатын нәтиже немесе әрекетті байланыстырады. Талап пен сол талапқа сәйкес шешім бірізді болуы мүмкін. Сөйлем қызметін тек жеке сөзге емес, екі ойдың байланысына қарап анықтаймыз.

Қолдану: Ыңғайлы киім қажет деген талаптан өлшемі сәйкес жейдені таңдау шыққан. Екінші сөйлем осы талаптың әрекетке қолданылғанын көрсетеді.

Қате нұсқаларды ажырату: A) Алдыңғы ойды толық жоққа шығарады.: ыңғайлылыққа сай таңдау жасалған, қарсы пікір емес.

B) Киімнің тарихын баяндайды.: тарихи кезең мен даму туралы мәлімет жоқ.

C) Тек түстерді тізеді.: түс атауы берілмеген.

D) Сыйлық алушының аты-жөнін атайды.: сыйлық пен алушы туралы дерек жоқ.

Қайта орындауға ишара: Сондықтан сөзінің алдында қандай талап тұрғанын тексер.

Ереже: Мәтінде бар дерек пен белгісіз деректі ажырату оқу сауаттылығының маңызды бөлігі. Заттың сыртқы белгісі мен қызметі оның бағасын автоматты түрде анықтамайды. Жауапты тек оқылған ақпаратпен негіздейміз.

Қолдану: Үзіндіде түс, жиек және қызмет туралы ақпарат бар, бірақ баға көрсетілмеген. Сондықтан нақты бағаны білу үшін қосымша дерек қажет.

Қате нұсқаларды ажырату: A) Түсінің ашық екенін: алғашқы сөйлемде тікелей берілген.

C) Жиегінің кең екенін: екінші сөйлемде нақты айтылған.

D) Күн сәулесін көлегейлеуге қолданылатынын: үшінші сөйлемде қызметі көрсетілген.

E) Сипатталған заттың қалпақ екенін: нысан алғашқы сөзде аталған.

Қайта орындауға ишара: Әр нұсқаның сөзбе-сөз не мағыналық дәлелі мәтінде бар ма?

Ереже: Бірнеше талапты орындау үшін әр белгі жеке тексеріледі. Шақ болу — өлшем сәйкестігі, ұқыптылық — заттың таза әрі жинақы қалпы. Қымбаттық немесе сәнділік бұл екі белгіні алмастырмайды.

Қолдану: Дұрыс сипаттамада киімнің өлшемі сәйкес және сыртқы қалпы ұқыпты. Басқа нұсқалардың кемінде бір талабы орындалмаған.

Қате нұсқаларды ажырату: A) Өлшемі тым кіші, бірақ өте қымбат киім: қымбаттық өлшемнің сәйкес еместігін өтемейді.

B) Кеңдігі сәйкес, бірақ жыртылған киім: жыртық ұқыптылық талабына келмейді.

C) Таза, бірақ өлшемі тым үлкен киім: тазалығы болса да, шақ болу талабы бұзылған.

E) Жыртылған және өлшемі сәйкес емес киім: екі талап та орындалмайды.

Қайта орындауға ишара: Шақ және ұқыпты деген екі өлшемді бөлек тексер.