Табиғат ресурстары мен табиғатты пайдалану Зерттеулер географиялық карталар мен дереккөздер
51–52-параграф · Оқулықтың 132–141-беттері
«Қазақстан географиясы, Книга 2» оқулығының (9-сынып, Атамұра, 2024) «Табиғат ресурстары мен табиғатты пайдалану Зерттеулер географиялық карталар мен дереккөздер» тақырыбы, 51–52-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 30 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «Оқушы сабақтан кейін демалып, серуендеп, дене және эмоциялық күшін қалпына келтіреді. Рекреациялық қызметтің…»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Жұмсалған күшті қалпына келтіру
Жауап нұсқалары
- A.Тұрақты мекенжайды міндетті ауыстыру
- B.Жұмсалған күшті қалпына келтірудұрыс
- C.Тек жұмыс уақытын көбейту
- D.Тек өндірістік тапсырма орындау
- E.Тек жаңа жұмысқа орналасу
Түсіндірме
Ереже: Рекреация адамның демалуына және дене мен эмоциялық күшін қалпына келтіруге бағытталған қызметтерді қамтиды. Ол міндетті түрде алыс сапар немесе ақылы курортпен шектелмейді. Демалыстың түрі әртүрлі болуы мүмкін, ал оның негізгі мақсаты өндірістік еңбек міндетінен ажыратылады.
Қолдану: Шартта оқушының демалу және күшін қалпына келтіру әрекеті нақты берілген. Сондықтан дұрыс мақсат күшті қалпына келтіру болады. Серуеннің қысқа болуы немесе жақын жерде өтуі оның демалыстық мағынасын жоймайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Мекенжай ауыстыру көші-қонға, жұмыс уақытын ұлғайту мен өндірістік тапсырма еңбекке, жұмысқа орналасу еңбек нарығына қатысты. Олар демалыстың негізгі мақсатын алмастырмайды. Қызметті сыртқы әрекетіне ғана емес, не үшін жасалғанына қарай түсіндіру қажет; бір қозғалыстың әртүрлі жағдайда мақсаты басқа болуы мүмкін.
Қайта орындауға ишара: Әрекет еңбек міндетін орындауға ма, әлде шаршағаннан кейін күш жинауға ма бағытталған?
Дұрыс жауап: Турист, яғни түнеуші келуші
Жауап нұсқалары
- A.Турист, яғни түнеуші келушідұрыс
- B.Біркүндік түнеусіз келуші
- C.Күнделікті жұмысқа қатынаушы
- D.Тұрақты қоныс аударушы
- E.Жергілікті жұмысқа жалдану үшін келген қызметкер
Түсіндірме
Ереже: Туризм статистикасында келуші әдеттегі ортасынан тыс уақытша сапар жасайды; түнеуі болса турист, түнеусіз болса біркүндік келуші деп ажыратылады. Туризмді тек демалыспен немесе міндетті жиырма төрт сағаттық шекпен түсіндіру жеткіліксіз; сапар мақсаты мен әдеттегі орта да маңызды.
Қолдану: Шарттағы адам уақытша мәдени сапарда, басқа қалада түнеген және жергілікті жұмысқа жалданбаған. Сондықтан турист, яғни түнеуші келуші дұрыс. Мұнда нақты түнеу белгісі жіктеуді айқындайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Біркүндік келуші түнеусіз қайтады. Күнделікті қатынау әдеттегі ортаға, тұрақты көшу мекен ауыстыруға, жалдану жергілікті еңбекке байланысты. Үш күн болғаны ғана жеткіліксіз деп қарамай, берілген барлық шартты бірге салыстыру қажет; іскерлік сапар да тиісті жағдайда туризмге кіруі мүмкін.
Қайта орындауға ишара: Сапар уақытша ма, әдеттегі ортадан тыс па және онда түнеу бар ма — осы белгілерді тексер.
Дұрыс жауап: Демалыс мақсатындағы туризм рекреациялық қызмет бола алады
Жауап нұсқалары
- A.Кез келген туризмнің мақсаты тек тынығу болады
- B.Іскерлік сапар еш жағдайда туризмге кірмейді
- C.Рекреация міндетті түрде ел шекарасынан өтуді талап етеді
- D.Демалыс мақсатындағы туризм рекреациялық қызмет бола аладыдұрыс
- E.Туризм демалыстың барлық түрін толық алмастырады
Түсіндірме
Ереже: Демалыс мақсатындағы туристік сапар рекреацияның бір түрі бола алады. Бірақ туризмде іскерлік және басқа мақсаттар да кездеседі, ал рекреацияның бәрі туристік сапар емес. Сондықтан екі ұғымды толық бірдей деп немесе бірінің барлық жағдайын екіншісіне жатқызу дұрыс емес.
Қолдану: Шарттағы отбасының негізгі мақсаты демалыс болғандықтан, сапар рекреациялық қызметпен байланысты. Дұрыс жауап осы нақты жағдайды сипаттайды, барлық туризмге міндетті жалпылау жасамайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Тек тынығу деу іскерлік және басқа сапарларды елемейді. Ел шекарасы ішкі туризм мен жергілікті демалысқа міндетті емес. Барлық демалысты туризм алмастырады деу жақын жерде орындалатын рекреацияны жоққа шығарады. Ұғымдардың ортақ бөлігін олардың толық көлемімен шатастырмау қажет.
Қайта орындауға ишара: Осы нақты сапардың мақсатын анықта; оны барлық саяхат түріне міндетті ереже ретінде таратпа.
- 4
Дұрыс жауап: Ресурс, қолжетімді көлік пен қызмет және сұраныс мүмкіндігі
Жауап нұсқалары
- A.Тек көрікті нысанның суреті
- B.Ресурс, қолжетімді көлік пен қызмет және сұраныс мүмкіндігідұрыс
- C.Тек жарнама саны мен ұраны
- D.Тек қонақүй атауының танымалдығы
- E.Тек жер көлемінің үлкендігі
Түсіндірме
Ереже: Туристік қызметтің дамуы тартымды ресурспен қатар қолжетімділік, қауіпсіздік, қызметтер және сұранысқа байланысты. Бір әсем нысанның болуы келушілерге сапалы өнім дайын деген сөз емес. Демалыс міндетті түрде қымбат болуы тиіс деген талап та барлық рекреацияға қолданылмайды.
Қолдану: Дұрыс жиынтық табиғи не мәдени ресурсты оған жету және қызмет алу мүмкіндігімен, сұраныспен байланыстырады. Шартта жоспарлау сұралғандықтан, осы факторларды бірге бағалау қажет; нақты жоба үшін экологиялық жүктеме де тексеріледі.
Қате нұсқаларды ажырату: Сурет пен жарнама нақты көлік пен қызметтің орнын баспайды. Танымал атау сапаға кепіл емес, үлкен аумақ қолжетімділік пен қауіпсіздікті өздігінен қамтамасыз етпейді. Бір көрсеткішпен бүкіл туристік мүмкіндік туралы қорытынды жасамау керек; жоспардың әр буыны нақты орындалатын болуы қажет.
Қайта орындауға ишара: Қызықты нысан бар болғаннан кейін оған жетіп, қауіпсіз әрі сапалы қызмет алуға бола ма?
Дұрыс жауап: Қонақүй мен демалыс базасы
Жауап нұсқалары
- A.Туристік ақпарат орталығы мен экскурсия бюросы
- B.Жолаушы вокзалы мен әуежай терминалы
- C.Мұражай көрмесі мен тарихи ескерткіш
- D.Спорт жабдығын жалға беру орны мен билет кассасы
- E.Қонақүй мен демалыс базасыдұрыс
Түсіндірме
Ереже: Рекреациялық шаруашылық туристер мен демалушыларға орналастыру, тамақтану, көлік және демалыс қызметтерін ұсынатын нысандарды қамтиды. Өнеркәсіп нысаны экскурсияға көрсетілуі мүмкін, бірақ оның негізгі өндірістік міндеті осыдан автоматты түрде орналастыру қызметіне өзгермейді.
Қолдану: Қонақүй мен демалыс базасы туристі орналастыруға және демалысты ұйымдастыруға тікелей арналған. Сондықтан осы жұп дұрыс. Сұрақ нысанның жалпы қызықтылығын емес, нақты қызметін сұрайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Ақпарат, тасымал, көрме және жабдық жалдау туристке қызмет етеді, бірақ өздігінен түнеуге орналастыру нысандары емес. Сұрақ қонақүй мен демалыс базасының орналастыру қызметін тексереді. Туристік инфрақұрылымның барлық түрін бір функцияға теңестірмей, негізгі көрсетілетін қызметті ажырату қажет.
Қайта орындауға ишара: Нысан келушіні тікелей орналастыра ма, әлде негізгі міндеті шикізат пен өнім өндіру ме?
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 25 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
- Әлеуметтік география Зерттеулер карталар мен мәліметтер базасы
- Қазақстанның табиғи ресурстық әлеуеті
- Табиғат ресурстарын өңдеудің технологиясы мен орталықтары
- Қазақстандағы табиғатты пайдалану және тұрақты даму
- Ғылыми техникалық революция
- Қазақстан мен әлем елдерінің адам әлеуетінің даму индексі
- Қазақстанның индустриялық инновациялық дамуы
- Қазақстанның және оның аумақтарының инфрақұрылымы
Сұрақтар «Қазақстан географиясы, Книга 2» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2024.