Этиленді алу және оның қасиетін зерттеу

Ереже: Этанолдан су бөлгенде екі көміртекті этен түзіледі. Теңдеуде C, H, O атомдары сақталады.

Қолдану: Сол жақта C₂H₆O, оң жақта C₂H₄ және H₂O: C=2, H=6, O=1 тең. Тәжірибе бастапқы спирттен алкен алуға бағытталған.

Қате нұсқалар: A) Бұл этеннен этанол алу — кері гидратация, берілген тәжірибенің бағыты емес.

B) Бұл теңдеу оттек атомдары бойынша теңестірілмеген және дегидратация өнімін бермейді.

D) Бұл атомдар балансына және көрсетілген су бөлу процесіне сәйкес емес.

E) Сол жаққа H₂ қосу сутек балансын бұзады; дегидратацияға қосымша сутек қажет емес. Ишара: Бастапқы зат пен бөлінген судың атомдарын салыстыр.

Ереже: «Де» қосымшасы бұл жағдайда суды бөліп алуды, ал гидратация судың қосылуын білдіреді. Реакция бағыты терминді анықтайды.

Қолдану: C₂H₅OH → C₂H₄+H₂O — су бөлінуі; C₂H₄+H₂O → C₂H₅OH — су қосылуы. Бір теңдеуді кері жазғанда атауы да өзгереді.

Қате нұсқалар: A) Бұл бағыттарды кері атаған: этанолдан су бөлінеді, этенге су қосылады.

C) Дегидрлеу H₂ бөледі; сұралған жұпта су қатысады.

D) Гидрлеу H₂ қосуға қатысты; мұнда H₂O бөлінуі не қосылуы бар.

E) Бұл екі көміртекті молекулалардың айналуы, макромолекула түзілуі емес. Ишара: H₂O реагент пе, өнім бе?

Ереже: C₂H₅OH → C₂H₄ + H₂O теңдеуінде этанол мен этен қатынасы 1:1. Өнім массасы моль санын оның молярлық массасына көбейтумен табылады.

Қолдану: n(этанол)=23/46=0,5 моль; n(этен)=0,5 моль; m(этен)=0,5×28=14 г. Қалған 9 г су масса сақталуын қамтамасыз етеді.

Қате нұсқалар: A) Бұл этанолдың молярлық массасын өнімнің үлгі массасымен шатастыру.

B) Бұл бөлінген судың массасы, этен массасы емес.

C) Этанол массасының бәрі этенге өтпейді: су да бөлінеді.

E) Бұл бір моль этен массасы, ал этанол 0,5 моль ғана. Ишара: Этанолдың жарты молі қанша моль этен береді?

Ереже: Шығым η=m(нақты)/m(теориялық)×100%. Теориялық масса бірдей бастапқы мөлшер үшін алынады.

Қолдану: η=21/28×100%=75%. Нақты этеннің массасын бастапқы этанолдың 46 г массасына бөлу өнімнің шығымын дұрыс бермейді.

Қате нұсқалар: A) 21/28=0,75, жарты емес.

B) Бұл теориялық массаны нақтыға бөліп, қатынасты кері қолданудан шығады.

C) Бұл алынбаған өнімнің үлесі; шығым алынған өнімге қатысты.

D) Нақты масса теориялық 28 г-нан аз, толық шығым емес. Ишара: Нақты өнім массасын теориялық өнім массасына бөл.

Ереже: Дегидратация теңдеуінде бір моль этанолдан бір моль су бөлінеді. H₂O формуласындағы екі H реакция коэффициентін екі етпейді.

Қолдану: n(H₂O)=0,25 моль; m=0,25×18=4,5 г. Судың құрамындағы екі H бір молекуланың ішінде, жеке екі моль су емес.

Қате нұсқалар: A) Бұл су мөлшерін артық екі еселеп, H индексін коэффициент деп қабылдауға сәйкес.

C) Бұл сол мөлшердегі этен массасы: 0,25×28; сұрақ су туралы.

D) Теңдеуде су мен этанол қатынасы 1:1, екіге бөлудің негізі жоқ.

E) Бұл толық бір моль су массасы, берілгені төрттен бір моль. Ишара: Өнімнің коэффициенті мен формуласындағы индексті ажырат.