Ustazdyq
Алғашқы 5 сұрақ тегінХимия, 1-бөлім, ҚГБ · 11-сынып · 15 сұрақ

Полиэтилен

Әріптестермен бөлісуWhatsAppTelegram

11-параграф · Оқулықтың 64–65-беттері

«Химия, 1-бөлім, ҚГБ» оқулығының (11-сынып, Атамұра, 2020) «Полиэтилен» тақырыбы, 11-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «Қай мономердің қосылу полимерленуі полиэтиленнің –CH₂–CH₂– қайталанатын буынын береді?»

Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.

  1. 1

    Қай мономердің қосылу полимерленуі полиэтиленнің –CH₂–CH₂– қайталанатын буынын береді?

    Дұрыс жауап: Этен CH₂=CH₂

    Жауап нұсқалары

    1. A.Пропен CH₂=CH–CH₃
    2. B.Этанол CH₃CH₂OH
    3. C.Этен CH₂=CH₂дұрыс
    4. D.Винилхлорид CH₂=CHCl
    5. E.Этан CH₃–CH₃

    Түсіндірме

    Ереже: Алкеннің қосылу полимерленуінде π байланысы тізбек түзуге жұмсалады, ал мономердің атомдық құрамы қайталанатын буында сақталады.

    Қолдану: CH₂=CH₂ молекуласында екі CH₂ тобы бар. Полимерге өткенде олар –CH₂–CH₂– буынын береді, бөгде бүйір топ енгізілмейді.

    Қате нұсқалар: A) Пропен буында CH₃ бүйір тобын сақтап, полипропилен береді.

    B) Этанол молекуласында OH бар және C=C жоқ; тікелей осы қосылу полимерленуінің мономері емес.

    D) Бұл мономер Cl бүйір тобын сақтайды, өнім полиэтилен емес, ПВХ болады.

    E) Этанда тізбекке қосылуға арналған C=C жоқ; этеннің қосылу полимерленуін алмастырмайды. Ишара: Қай мономерде буынға қажет атомдар дәл сол құрамда бар?

  2. 2

    Пропен CH₂=CH–CH₃ қосылу полимерленуіне түсті. Қай қайталанатын буын дұрыс?

    Дұрыс жауап: –CH₂–CH(CH₃)–

    Жауап нұсқалары

    1. A.–CH₂–CH(CH₃)–дұрыс
    2. B.–CH₂–O–
    3. C.–CH₂–CHCl–
    4. D.–CH=CH–
    5. E.–CH₂–CH₂–

    Түсіндірме

    Ереже: Моноалкен полимерленгенде бұрынғы C=C көміртектері тізбекке енеді, ал оларға жалғанған бүйір топтар сақталады.

    Қолдану: Пропеннің екі қос байланыс көміртегінің бірінде CH₃ орынбасушысы бар. Сондықтан буын –CH₂–CH(CH₃)–, өнім полипропилен.

    Қате нұсқалар: B) Пропенде O жоқ, оттекті буын бастапқы құрамнан алынбайды.

    C) Бұл винилхлорид буыны, пропенде Cl жоқ.

    D) Бұл буында мономердің сутек және CH₃ бөлігі сақталмайды; жай қосылу полимерленуіне сәйкес емес.

    E) Бұл этеннен алынатын буын; пропеннің CH₃ тобы жоғалып кеткен. Ишара: Қос байланысқа жалғанған CH₃ тобына не болатынын қадағала.

  3. 3

    ПВХ макромолекуласының негізгі қайталанатын буыны –CH₂–CHCl–. Оның қосылу полимерленуіндегі мономері қандай?

    Дұрыс жауап: CH₂=CHCl

    Жауап нұсқалары

    1. A.CH₃–CH₂Cl
    2. B.CH₂=CH₂
    3. C.CH₂=CH–CH₃
    4. D.CH₂=CHClдұрыс
    5. E.CHCl=CHCl

    Түсіндірме

    Ереже: Қосылу полимерінің буынынан мономерді табу үшін тізбек құраған екі C арасындағы дара байланысты қос байланысқа айналдырып, бүйір топтарды сақтайды.

    Қолдану: –CH₂–CHCl– буынына сәйкес мономер CH₂=CHCl. Бір Cl атомы өзгеріссіз бүйір орынбасушы ретінде қалады.

    Қате нұсқалар: A) Бұл қаныққан хлорэтан, көрсетілген қосылу полимерленуіне қажет C=C жоқ.

    B) Бұл мономерде Cl жоқ, полиэтилен береді.

    C) Бұл CH₃ орынбасушысы бар пропен, полипропилен береді.

    E) Мұнда мономерде екі Cl, ал берілген буында бір Cl ғана бар. Ишара: Буынның екі негізгі көміртегі арасына C=C қой.

  4. 4

    Этеннен полиэтилен алу кезінде мономердегі C=C қалай өзгереді?

    Дұрыс жауап: π байланысы тізбек түзуге жұмсалып, негізгі тізбекте C–C дара байланыстары қалады

    Жауап нұсқалары

    1. A.Әр C=C екі C≡C-ге айналады
    2. B.Барлық C атомы газға айналып бөлінеді
    3. C.π байланысы тізбек түзуге жұмсалып, негізгі тізбекте C–C дара байланыстары қаладыдұрыс
    4. D.Әр буыннан міндетті түрде бір H₂O бөлінеді
    5. E.Барлық C–H байланысы түгел үзіледі

    Түсіндірме

    Ереже: Алкеннің қосылу полимерленуінде C=C-нің π бөлігі ашылып, мономерлер арасында жаңа σ байланыстар түзіледі. Мономер атомдары тізбекте сақталады.

    Қолдану: Этеннің екі C-і көрші буындарға байланысып, –CH₂–CH₂– тізбегін қалыптастырады. C–H байланыстары сақталып, H₂O сияқты шағын өнім міндетті түрде бөлінбейді.

    Қате нұсқалар: A) Бұл сутек пен байланыс балансына сәйкес емес; полиэтиленде үштік байланыс жоқ.

    B) C атомдары макромолекуланың қаңқасына енеді; олардың жоғалуы полиэтилен түзілуіне қайшы.

    D) Этенде O жоқ, кәдімгі қосылу полимерленуінде су бөлінбейді.

    E) Полиэтилен буынында H сақталады; бұл процесс көміртекті ғана қалдырмайды. Ишара: Макромолекула қаңқасының байланыс түрін қарастыр.

  5. 5

    nCH₂=CH₂ → [–CH₂–CH₂–]ₙ сызбасындағы n нені білдіреді?

    Дұрыс жауап: Идеал тізбектегі қайталанатын буындар санын

    Жауап нұсқалары

    1. A.Барлық полимерге бірдей тұрақты молярлық массаны
    2. B.Әр көміртектің валенттілігін
    3. C.Бір этен молекуласындағы O атомдарының санын
    4. D.Тек қос байланыстағы π байланыстар санын
    5. E.Идеал тізбектегі қайталанатын буындар санындұрыс

    Түсіндірме

    Ереже: Полимерлену дәрежесі n — идеал макромолекуладағы қайталанатын буындар саны. Тізбектер ұзындығы үлгі ішінде әртүрлі болуы мүмкін.

    Қолдану: Берілген жазуда n этен молекулалары бірігіп, n буыны бар тізбек түзеді. Ол валенттілік не бір мономердегі атом саны емес.

    Қате нұсқалар: A) n буын саны, өлшем бірлігі жоқ; молярлық масса буын массасы мен n-ге тәуелді.

    B) Көміртектің валенттілігі әдетте төрт, ал n тізбек ұзындығына қарай әртүрлі.

    C) Этенде O жоқ, ал n мономердің элементтік индексі емес.

    D) Бір этеннің C=C байланысында бір π бар; n көптеген буынды білдіреді. Ишара: Жақша сыртындағы индекс бүкіл қайталанатын буынға қатысты.

Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ

Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.

Жинақты сатып алу · 200 ₸Бүкіл кітап — 2000 ₸ (24 × 200 ₸ орнына)

Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.

Кітаптың басқа тақырыптары

Сұрақтар «Химия, 1-бөлім, ҚГБ» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2020.