13-сарамандық жұмыс. Геоэкологиялық жобалау
СЖ13-параграф · Оқулықтың 151-беттері
«География, ЖМБ» оқулығының (11-сынып, Мектеп, 2020) «13-сарамандық жұмыс. Геоэкологиялық жобалау» тақырыбы, СЖ13-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «Бұзылған карьерге қалпына келтіру жобасы жасалады. Жоба алдында қай дерек жиыны маңызды?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Бедер, топырақ, су байланысы, қауіп және бұрынғы пайдалану деректері
Жауап нұсқалары
- A.Тек отырғызылатын көшет саны
- B.Тек келушілердің демалыс түріне сұранысы
- C.Бедер, топырақ, су байланысы, қауіп және бұрынғы пайдалану деректерідұрыс
- D.Тек бір мердігердің бағасы
- E.Тек осы аумақтың жер нарығындағы бағасы
Түсіндірме
Ереже: Геоэкологиялық жобалау бастапқы аумақтың күйі мен функцияларын зерттеуге сүйенеді. Әдемі эскиз нақты жағдайды алмастырмайды.
Қолдану: Карьерде жер пішіні, топырақ және су үдерістері өзгерген болуы мүмкін. Бастапқы дерек мақсат пен қауіпке сай шара таңдауға мүмкіндік береді.
Қате нұсқалар: A) Көшет саны оның жарамдылығы мен қауіпсіздігін ашпайды.
B) Қоғамдық сұраныс мақсатты таңдауға көмектеседі, бірақ бұзылған табиғи жүйенің бастапқы күйін алмастырмайды.
D) Баға табиғи шектеулерді толық анықтамайды.
E) Жер бағасы экономикалық дерек береді, бірақ бедерді, топырақтың күйін және су байланысын толық сипаттамайды. Ишара: Жобадан бұрын аумақтың қандай қызметі бұзылғанын анықта.
Дұрыс жауап: Өзенмен ағын, шөгінді және жағалау байланысын бағалау
Жауап нұсқалары
- A.Өзен әкімшілік сызықтан тыс болса барлық әсерді жоқ деп алу
- B.Тек қазу техникасының санын санау
- C.Тек өзеннен алынатын су үшін төлемді есептеу
- D.Өзенмен ағын, шөгінді және жағалау байланысын бағалаудұрыс
- E.Су байланысын жобаға қатысы жоқ деп алып тастау
Түсіндірме
Ереже: Аумақ табиғи жүйенің бөлігі. Әсер су мен шөгінді қозғалысы арқылы жоба шекарасынан тыс таралуы мүмкін.
Қолдану: Өзен маңындағы жер өзгерісі ағыс пен жағалауға ықпал етуі мүмкін. Сондықтан байланыс нақты дерекпен тексеріледі, ықпал алдын ала кепілденбейді.
Қате нұсқалар: A) Әкімшілік шекара табиғи ағынды тоқтатпайды.
B) Техника саны ағын жолдары туралы дерек бермейді.
C) Төлем экономикалық шығынның бір бөлігі; ағын, шөгінді және жағалау байланысы жеке бағалануы керек.
E) Су жүйесі аумақтың геоэкологиялық жағдайына қатысты. Ишара: Жерден су мен материал қай жолмен қозғалады?
Дұрыс жауап: Топырақ күйі және өсімдік орнығуының өзгерісі
Жауап нұсқалары
- A.Тек эскиз парақтарының саны
- B.Тек жобаға қатысқан адамдар саны
- C.Тек бөлінген қаржы
- D.Топырақ күйі және өсімдік орнығуының өзгерісідұрыс
- E.Тек мердігер саны
Түсіндірме
Ереже: Нәтиже индикаторы нақты мақсатқа сай табиғи өзгерісті өлшейді. Орындау ресурсы мен табиғи нәтиже ажыратылады.
Қолдану: Топырақ пен өсімдік берілген мақсаттың өзіне қатысты. Қаражат пен қатысушылар әрекетті қолдауы мүмкін, бірақ нәтиженің өзі емес.
Қате нұсқалар: A) Парақ саны табиғи өзгеріс емес.
B) Қатысу топырақ қызметінің орныққанын көрсетпейді.
C) Қаржы жұмсалу қалпына келуді автоматты дәлелдемейді.
E) Мердігер саны жұмыс сапасына кепіл емес. Ишара: Көрсеткіш жобаның мақсатында аталған қызметті өлшесін.
Дұрыс жауап: Түрдің жарамдылығын және жергілікті байланысқа ықпалын бағалау
Жауап нұсқалары
- A.Түрдің жарамдылығын және жергілікті байланысқа ықпалын бағалаудұрыс
- B.Тез өссе барлық жағдайда зиянсыз деп алу
- C.Түр туралы дерек қажет емес
- D.Сырттан келген түр жергілікті түрді міндетті жақсартады
- E.Өсу жылдамдығы бүкіл тұрақтылықты толық өлшейді
Түсіндірме
Ереже: Өсімдік таңдауда өсу жылдамдығынан бөлек климат, топырақ және жергілікті экожүйемен байланысы қаралады.
Қолдану: Бейімделу мен ықпал белгісіз. Сондықтан алдымен нақты түрдің жарамдылығы мен ықтимал бәсекесі тексеріледі; барлық сыртқы түрді бірдей деуге болмайды.
Қате нұсқалар: B) Тез өсу жергілікті әсердің қауіпсіздігін дәлелдемейді.
C) Түр қасиеті ұзақ мерзімді нәтижеге маңызды.
D) Сыртқы түр әсері жағдайға тәуелді.
E) Жылдамдық табиғи қызметтердің бәрін сипаттамайды. Ишара: Түр бұл жерде қандай қызмет атқарып, қандай байланыстарды өзгертеді?
Дұрыс жауап: 4000 м³
Жауап нұсқалары
- A.4000 м³дұрыс
- B.20000 м³
- C.0,4 м³
- D.40000 м³
- E.400 м³
Түсіндірме
Ереже: Қарапайым қабат көлемі аудан×қалыңдық. Аудан мен қалыңдық бірдей ұзындық жүйесіне келтіріледі; нақты инженерлік талаптар бұл есепте берілмеген.
Қолдану: 2×10000×0,2=4000 м³. Бұл шартты геометрия, нақты төсеу технологиясы не топырақ талаптарын белгілемейді.
Қате нұсқалар: B) 20000 м² аумақтың саны, қалыңдық қолданылмаған.
C) 0,4 габірлігін м²-ге ауыстырмағаннан шығады.
D) 40000 он есе жоғары.
E) 400 он есе төмен, аудан не қалыңдық түрлендіруінде қате бар. Ишара: Гектарды м²-ге келтіріп, қалыңдыққа көбейт.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
- Экологиялық менеджмент
- Тұрақты дамуға көшу
- 12-сарамандық жұмыс. «Қазақстан және тұрақты экологиялық даму» эссе
- Аймақтық тұрақты экологиялық даму
- Қазақстан экономикасының салалық құрылымы
- Қазақстан аймақтарының экономикасы
- Экономикалық-географиялық аудандастырудың теориясы мен практикасы
- Инвестициялық тартымдылық – Қазақстан экономикасының даму механизмі
Сұрақтар «География, ЖМБ» оқулығы бойынша құрастырылған, Мектеп, 2020.