Экологиялық пирамидалардағы энергия мен заттардың ауысуы

Ереже: Қорек құрамындағы органикалық заттар мен химиялық энергия тұтынушы ағзаға беріледі. Қоректік тізбек осы байланысты қарапайым ретпен көрсетеді, ал табиғи жүйеде ағза бірнеше қорек көзін пайдалануы мүмкін.

Қолдану: Шарт жебенің мағынасын нақты анықтаған. Сондықтан оны ағзалардың кеңістіктегі жүру жолы немесе тек дене мөлшерінің өсу реті деп емес, қоректік берілу бағыты деп оқимыз.

Қате нұсқаларды ажырату: Жебе бұл шартта тұтынушыдан қорек көзіне емес, желінетін ағзадан тұтынушыға бағытталған. Даралар саны немесе дене массасы әр тізбекте бірдей ретпен өзгеруге міндетті емес. Түрдің мекенге бұрын не кейін келуі де қоректік байланыстың анықтамасы емес. Қоректік тізбек зат пен энергия берілуін ықшамдайды, ал толық қоректік тор көптеген қосымша байланысты қамтуы мүмкін.

Қайта орындауға ишара: Әуелі жебенің келісілген мағынасын оқы, содан кейін қоректің құрамымен не берілетінін анықта.

Ереже: Жасыл өсімдік фотосинтез арқылы бейорганикалық көміртек көзінен органикалық зат түзеді. Осы рөліне байланысты ол берілген жайылымдық тізбектің өндірушісі болып саналады, ал жануарлар дайын органикалық қоректі пайдаланады.

Қолдану: Шарттағы шөп қоянға қорек, қоян түлкіге қорек болады. Сондықтан органикалық затты бастапқы түзетін орын шөпке сәйкес; кейінгі жануар деңгейлері өнімді тұтыну арқылы алады.

Қате нұсқаларды ажырату: Тізбектің басында тұрған кез келген нысанды шартсыз өндіруші деп атау дұрыс емес: детриттік тізбек қалдықтан басталуы мүмкін. Бұл жерде нақты фотосинтез жасайтын өсімдік берілген. Жыртқыштың ірі болуы немесе жоғары деңгейде тұруы оны өндіруші етпейді. Рөл қорек алу механизміне байланысты анықталады.

Қайта орындауға ишара: Әр ағза органикалық затты дайын ала ма, әлде бейорганикалық көміртектен түзе ме — соны салыстыр.

Ереже: Продуцентті тікелей жейтін ағза бірінші реттік консумент болады. Қоректік деңгей дене мөлшеріне немесе ағзаның атауына ғана емес, осы тізбекте не жегеніне байланысты анықталады.

Қолдану: Берілген жағдайда шөп өндіруші, ал оны жеген қоян келесі тұтынушы деңгейінде. Сондықтан қоянды жыртқыш деңгейіне немесе қалдық ыдыратушы рөліне ауыстырмаймыз; шартта басқа қорек көрсетілмеген.

Қате нұсқаларды ажырату: Өсімдікті жеу жануарды фотосинтез жасайтын өндіруші етпейді. Екінші не үшінші тұтынушы деңгейі алдыңғы тұтынушылармен қоректенуді қажет етеді. Табиғатта аралас қоректі ағзаның деңгейі әр байланыста әртүрлі болуы мүмкін, бірақ бұл тапсырма қоянның нақты шөппен байланысына қатысты шектелген.

Қайта орындауға ишара: Алдымен желінген қоректің деңгейін ата, содан кейін оны жеген ағзаны бір деңгей жоғары орналастыр.

Ереже: Екінші реттік консумент бірінші реттік тұтынушымен қоректенеді. Қарапайым тізбекте өндіруші шөпті қоян жейді, ал қоянды жеген түлкі одан кейінгі тұтынушы деңгейіне орналасады.

Қолдану: Шарттағы қоректі ретімен қадағалаймыз: шөп органикалық өнім түзеді, қоян оны жейді, түлкі қоянды жейді. Осы нақты байланыс түлкінің деңгейін анықтайды; оның барлық мүмкін қорегі есепке қосылмаған.

Қате нұсқаларды ажырату: Жыртқыш атауы әрқашан үшінші деңгей деген тұрақты ереже емес. Деңгейді білу үшін оның жемтігінің қоректенуін анықтау қажет. Түлкі органикалық затты бейорганикалық көміртектен түзбейді, сондықтан өндіруші емес. Сондай-ақ тірі қоянды аулау қалдықты ыдыратушы рөлімен бірдей саналмайды.

Қайта орындауға ишара: Жыртқыштың өзінен бұрын оның жемтігі қандай деңгейде тұрғанын тексер.

Ереже: Ыдыратушылар өлі ағзалар мен органикалық қалдықтарды пайдалана алады. Мұндай қалдықтар өндірушілерден де, әртүрлі тұтынушылардан да түсетіндіктен, оларды тек бір соңғы деңгеймен ғана байланыстыру толық емес.

Қолдану: Сұрақ қалдықтың қайдан келетінін сұрайды. Өсімдік жапырағы, жануар денесі немесе органикалық бөлінділер әртүрлі деңгейден пайда болуы мүмкін, сондықтан ыдыратушыларға бірнеше бағыттан қорек келеді.

Қате нұсқаларды ажырату: Органикалық қалдықтар әртүрлі деңгейде пайда болады. Сондықтан ыдыратушыларды тек өндірушіге немесе тек бір тұтынушыға байланыстыру толық емес. Топыраққа не суға түскен қалдықтың көзі әртүрлі болуы мүмкін. Редуценттер зат айналымына қатысады, бірақ энергияны толық қайта бастапқы пайдалы күйіне айналдырмайды. Қалдықтың қайдан келетінін қоректік тордың барлық деңгейімен байланыстыру қажет.

Қайта орындауға ишара: Қалдық тек бір деңгейде пайда бола ма, әлде өсімдік пен жануарлардың бәрінен түсе ала ма — соны ойла.