Экожүйе құрамбөліктері арасындағы байланыс

Ереже: Продуценттер органикалық заттарды бейорганикалық көміртек көзінен түзеді. Жасыл өсімдіктерде бұл үдеріс жарық энергиясын пайдаланатын фотосинтез арқылы жүреді, ал кей микроағзалар басқа энергия көзін қолданады.

Қолдану: Сұрақ өндірушінің қоректік рөлін сұрайды. Жаңа органикалық зат түзу оны дайын органикалық қоректі алатын тұтынушылардан ажыратады; «өндіру» энергияны жоқтан жасау деген мағына бермейді.

Қате нұсқаларды ажырату: Дайын қорек жеу мен қалдықтарды ыдырату басқа қоректік рөлдерді сипаттайды. Барлық продуцент тек өсімдік немесе барлығы міндетті түрде Күн сәулесін пайдаланады деу тым кең жалпылау. Негізгі ажырату органикалық көміртек көзі мен зат түзу жолына сүйенеді.

Қайта орындауға ишара: Ағза органикалық затты дайын ала ма, әлде бейорганикалық көміртектен өзі түзе ме — соны анықта.

Ереже: Жарық энергиясымен бейорганикалық көміртектен органикалық зат түзетін ағза өндіруші рөлін атқарады. Қоректік рөл ағзаның нақты қорек алу тәсіліне байланысты анықталады, мекенінің атауына ғана тәуелді емес.

Қолдану: Шартта жантақтың жасыл өсімдік екені және фотосинтез әрекеті берілген. Осы белгілер оны органикалық зат өндіруші ретінде сипаттауға жеткілікті, сондықтан дайын жануар қорегін тұтынатын топпен алмастырмаймыз.

Қате нұсқаларды ажырату: Жантақтың шөлде өсуі оны жыртқыш немесе ыдыратушы етпейді. Өсімдік суды және минералдарды сіңіргенімен, бұл дайын органикалық қорек жеумен бірдей емес. Әртүрлі ресурс қабылдаудың бәрін бір консументтік рөлге біріктіру қате; көміртек пен энергия алу жолы ескеріледі.

Қайта орындауға ишара: Ағзаның қай жерде өсетінінен бұрын органикалық қорегін қалай алатынын қарастыр.

Ереже: Өндірушінің органикалық затын тікелей жейтін жануар бірінші реттік тұтынушы болады. Оның қорегі өсімдік түзген органикалық құрамбөліктерден тұрады, ал жануар оларды өз денесі мен энергия алмасуына пайдаланады.

Қолдану: Шартта түйе жасыл өсімдікпен қоректенген. Сондықтан бұл байланыста ол продуценттен кейінгі тұтынушы деңгейінде орналасады; екінші реттік жыртқыш деңгейін таңдау үшін басқа тұтынушыны жеуі қажет болар еді.

Қате нұсқаларды ажырату: Түйе өсімдікті жегенімен, өзі фотосинтез жасайтын өндірушіге айналмайды. Редуцент рөлі органикалық қалдықтарды ыдыратумен байланысты. Деңгей атауын жануардың дене мөлшеріне қарап анықтау қате: үлкен жануар да өндірушіні тікелей жесе бірінші реттік тұтынушы бола алады.

Қайта орындауға ишара: Қорек болып тұрған ағзаның рөлін анықта да, оны тікелей жеген жануарды бір деңгей жоғары орналастыр.

Ереже: Ыдыратушылар органикалық қалдықтардың қосылыстарын өзгертіп, өз тіршілігіне пайдаланады. Бұл үдерістер заттардың экожүйедегі басқа ағзаларға қайта қолжетімді болуына және айналымға қатысуына көмектеседі.

Қолдану: Сұрақ қалдықпен жұмыс істейтін топтың рөлін сұрайды. Жаңа органикалық затты жарықтан түзу немесе тірі жемтікті аулау емес, қалдықтың ыдырауы негізгі белгі болады; заттар түгел жойылмайды.

Қате нұсқаларды ажырату: Ыдыратуды жай сақтау немесе тек механикалық жинау деп түсіну толық емес. Барлық бактерия мен саңырауқұлақ бірдей рөл атқарады деуге болмайды: олардың қоректенуі әртүрлі. Бірақ қалдықты ыдырататын өкілдер осы рөлге жатады. Зат айналымын энергияның қайтадан толық сол пайдалы күйге оралуымен шатастырмау керек.

Қайта орындауға ишара: Қалдықтағы органикалық қосылыстарға не болатынын және олардың құрамбөліктері қайда өтетінін ойла.

Ереже: Органикалық қалдықпен қоректенетін сапротроф микроағзалар мен саңырауқұлақтар ыдыратушы рөлін атқара алады. Олар сыртқа бөлінген ферменттер және басқа алмасу үдерістері арқылы күрделі заттардың өзгеруіне қатысады.

Қолдану: Шарт қураған жапырақтың химиялық ыдырауын береді. Сондықтан өсімдікқоректі немесе жыртқыш жануарлар жұбын емес, қалдықты ыдырататын өкілдері нақты аталған топты таңдаймыз.

Қате нұсқаларды ажырату: Барлық саңырауқұлақ пен бактерия міндетті түрде тек ыдыратушы болады деп жалпылау қате. Сұрақ сапротроф өкілдерге қатысты шектелген. Жапырақты жеген жануар мен оны минералдық құрамбөліктерге дейін өзгертуге қатысатын ыдыратушының рөлдерін бірдей санауға болмайды. Қоректену мысалы қызметімен салыстырылады.

Қайта орындауға ишара: Тірі өсімдікті жеуді және қураған қалдықтың химиялық ыдырауын ажырат.