Экологиялық қозғалыс және ұйым

Ереже: Экологиялық қозғалыстардың ортақ бағыты қоршаған ортаны сақтау және зиянды әсерді азайтуға қатысу болып саналады. Нақты ұйымдардың міндеттері әртүрлі болуы мүмкін: біреуі түрлерді, екіншісі су сапасын немесе басқа мәселені қарастырады.

Қолдану: Шарт жалпы табиғатты қорғау мақсатын сұрайды. Сондықтан ортаға қатысты нақты пайдалы нәтижеге бағытталған нұсқа сәйкес. Мүшелер саны немесе жарнама ұйым жұмысына қатысты болуы мүмкін, бірақ басты экологиялық мақсаттың орнына жүрмейді.

Қате нұсқаларды ажырату: Ұйым атауын өзгерту не акция өткізу өздігінен орта жағдайының жақсарғанын дәлелдемейді. Нәтижені мақсатқа сай көрсеткішпен бағалау қажет. Бір мәселе шешілгенде ұйым міндетін қайта қарауы мүмкін, бірақ барлық ұйым міндетті түрде бірден жабылады деген әмбебап ереже жоқ. Мақсат пен ұйымдастыру тәсілін ажырату маңызды.

Қайта орындауға ишара: Қай нұсқа әрекеттің сыртқы көрінісін емес, табиғи ортаға арналған негізгі нәтижені сипаттайтынын анықта.

Ереже: Тиімді жоспар мәселені анықтаудан, нақты мақсат қоюдан және сәйкес әдіс таңдаудан тұрады. Әрекет нәтижесін бақылау мақсатқа жақындағанын тексеруге мүмкіндік береді; бірдей шара әр ортада бірдей нәтиже бермеуі мүмкін.

Қолдану: Шарт өзенді қорғау жұмысының тиімділігін сұрайды. Сондықтан тек қатысушы санын не атауды емес, нақты экологиялық нәтижені өлшейтін жоспар қажет. Бақылау іске асқан шараның әсерін бастапқы жағдаймен салыстыруға көмектеседі.

Қате нұсқаларды ажырату: Мәселе анықталмаса, таңдалған әрекет оның негізгі себебіне сәйкес келмеуі мүмкін. Акцияға көп адам қатысуы пайдалы болғанымен, су сапасы өзгерді деген дәлел емес. Мақсат орындалуын дерексіз жариялау бағалауды алмастырмайды. Нақты міндет, әдіс және өлшем арасында байланыс болуы тиіс.

Қайта орындауға ишара: Мақсатқа жеткенін қандай дерекпен тексеруге болатынын сұра.

Ереже: Экологиялық білім беру ортаға әсерді түсінуге және жауапты әрекет таңдауға көмектеседі. Адам мәселенің себебін, ұсынылған шараның мақсатын және нәтижесін бағалауды үйренсе, қатысуы саналырақ болады; тек ұранды қайталау жеткіліксіз.

Қолдану: Шарт ұйымның білім беру міндетін сұрайды. Сондықтан түсінік пен жауапкершілікті дамытатын жауап сәйкес. Кез келген әрекетті алдын ала жақсы не зиянсыз деп қабылдау дерекке сүйенген бағалау болмайды.

Қате нұсқаларды ажырату: Атауларды білу пайдалы, бірақ оларды нақты жағдайға қолдану да керек. Сұрақ қою мен жаңа деректерді талқылау түсінікті жетілдіреді. Білім беру адамның қоршаған ортаға әсерін жоққа шығармайды және бір ұранды өзгеріссіз қайталауға ғана арналмайды. Нәтижесі жауапты шешімге көмектесуі тиіс.

Қайта орындауға ишара: Қатысушы не істеуді ғана емес, неге және қандай нәтиже үшін істейтінін түсіне ме — соны бағала.

Ереже: Түрлер мен олардың мекенін қорғау биологиялық алуан түрлілікті сақтауға қатысады. Түрлерді жеке қарастырумен қатар тіршілік ортасының жағдайы да маңызды, өйткені ағзалар ресурс пен өзара байланыстарға тәуелді; бір шара барлық қауіпті толық жоя бермейді.

Қолдану: Шартта үш өзара байланысты деңгей қамтылған: түрлер, мекендер және популяциялар ішіндегі тұқымқуалайтын айырмашылықтар. Оларды бірге сақтау биологиялық алуан түрлілікті қорғауға сәйкес келеді. Бір ғана сандық немесе физиологиялық көрсеткіш бұл мақсаттың толық мазмұнын бермейді.

Қате нұсқаларды ажырату: Дара санының артуы түрлік немесе генетикалық әртүрліліктің міндетті артқанын білдірмейді. Дене мөлшері мен орташа жас популяцияның басқа қасиеттері. Температураны тұрақтандыру жеке орта көрсеткішіне қатысты. Қорғау нәтижесін бағалағанда әртүрлілік деңгейлері мен мекеннің күйі бөлек бақыланады; бір көрсеткіштің жақсаруы барлық түрдің қалпына келгенін автоматты дәлелдемейді.

Қайта орындауға ишара: Қорғалатын нысандардың тірі дүниеге және олардың мекеніне қатысын анықта.

Ереже: Тексерілген ақпаратты тарату қоғамның мәселені түсінуіне және шешімдерді талқылауына көмектеседі. Ақпаратта өлшеу орны, уақыты және шектеулері көрсетілсе, оны дұрыс түсіндіру оңайырақ; жариялау тазарту үдерісінің өзін алмастырмайды.

Қолдану: Шарт ұйымның деректерді тұрғындарға жеткізгенін айтады. Сондықтан негізгі қызметі хабардар ету мен негізді қатысуға мүмкіндік беру. Бұл деректің өзі барлық себепті толық ашты немесе су автоматты жақсарды дегенді білдірмейді.

Қате нұсқаларды ажырату: Бір үлгі бүкіл өзеннің барлық уақыттағы жағдайын толық сипаттамайды. Жарияланған дерек талқылауға және қосымша тексеруге ашық болуы керек. Тазарту үшін нақты шаралар қажет, ал ақпарат сол шараларды таңдауға көмектесе алады. Ақпараттық әрекет пен физикалық ортадағы өзгерісті бөлек бағалау маңызды.

Қайта орындауға ишара: Жариялау адамдардың түсінігіне не қосатынын және суға тікелей қандай әрекет әлі қажет екенін ажырат.