Мұхитта болатын табиғи құбылыстар

Ереже: Цунами судың үлкен көлемінің кенет ығысуынан пайда болатын ұзын толқындар тізбегі. Мұхит түбін өзгертетін суасты жер сілкінісі оның себептерінің бірі. Апаттың себебін желмен немесе мұздың қозғалысымен алмастыруға болмайды. Қауіптілік жағалаудағы су басу мен күшті ағыс арқылы көрінуі мүмкін, тек бір биік қабырға пішінімен шектелмейді.

Қолдану: Шарт түптің сейсмикалық ығысуын, ұзын толқындар тізбегін және жағалау қаупін көрсеткен. Сондықтан цунами дұрыс. Әр суасты жер сілкінісінен цунами міндетті туындайды деген қорытынды жасалмайды; бұл жағдайда суды ығыстырған нақты оқиға берілген. Белгілерді бірге оқу себепті анықтауға мүмкіндік береді.

Қате нұсқаларды ажырату: Қума толқын дауылдық су айдауына байланысты. Су құйыны айналмалы ауа бағанасы. Айсберг қалқымалы мұз кесегі. Тропикалық циклон атмосфералық жүйе; осы төрт құбылыс берілген сейсмикалық су ығысуының ұзын толқындарын атамайды.

Қайта орындауға ишара: Су көлемін не ығыстырғанын анықта: мұхит түбі ме, әлде жел ме?

Ереже: Тропикалық циклон — тропикалық мұхиттар үстінде қалыптасатын ұйымдасқан айналмалы атмосфералық жүйе. Оның орталығы төмен қысыммен байланысты. Жылы су маңызды жағдай болғанымен, жалғыз өзі қалыптасуға жеткіліксіз. Жүйе жел, нөсер және жағалауда су көтерілуі сияқты бірнеше қауіп туғызуы мүмкін; оны тек су толқынымен теңестіруге болмайды.

Қолдану: Шарт ірі атмосфералық жүйені, төмен қысымды орталықты және ұйымдасқан айналмалы желді көрсетеді. Сондықтан тропикалық циклон дұрыс. Шағын айналмалы ауа бағанасы емес, ауқымды ауа райы жүйесі сипатталған. Сұрақ апаттың ықтимал салдарын емес, осы жүйенің атауын сұрайды.

Қате нұсқаларды ажырату: Цунами кенет су ығысуынан туған толқындар. Қума толқын дауылдан болған су деңгейі көтерілуі. Су құйыны шағын айналмалы ауа бағанасына қатысты. Айсберг мұз кесегі; бұл төрт атау ірі төмен қысымды атмосфералық жүйені атамайды.

Қайта орындауға ишара: Мұнда нысан су толқыны емес, төмен қысымды атмосфералық жүйе.

Ереже: Су құйыны — су үстіндегі айналмалы ауа бағанасы, оның көрінетін бөлігінде су тұманы мен тамшылар болады. Оны мұхит суының тұтас бағанасы бұлтқа сорылып барады деп түсіндіру дұрыс емес. Қалыптасу түрлері әртүрлі болуы мүмкін; кейбірі күшті найзағайлы жүйемен байланысты, сондықтан бәрін бірдей әлсіз деп санауға болмайды.

Қолдану: Шарт шағын ауа бағанасын, су бетімен жанасуды және бұлтпен байланысты берген. Сондықтан су құйыны дұрыс. Ол су ағысының айналымы емес, атмосфералық құбылыс. Көрінетін тамшылар оның сұйық судан ғана құралған тұтас бағана екенін дәлелдемейді; негізгі қозғалған орта — ауа.

Қате нұсқаларды ажырату: Тропикалық циклон әлдеқайда ірі атмосфералық жүйе. Цунами ұзын су толқындары. Қума толқын дауылдық су деңгейі көтерілуі. Айсберг қалқымалы мұз; осы төрт құбылыс берілген шағын айналмалы ауа бағанасының атауы емес.

Қайта орындауға ишара: Қозғалыстың негізгі ортасы — ауа, ал көрінетін тұман су тамшыларынан тұрады.

Ереже: Айсберг мұздықтан немесе шельфтік мұздан бөлініп шыққан қалқымалы мұз кесегі. Оны теңіз суының орнында қатып түзілген мұз жамылғысымен бірдей деуге болмайды. Үлкен бөлігі су астында болуы мүмкін, сондықтан тек көрінетін бөлігінен толық өлшемін бағалау қиын. Бұл нысанның шығу тегі мұздықпен байланысты.

Қолдану: Шарт мұздан үзілуін және теңізде қалқуын нақты көрсеткен. Сондықтан айсберг дұрыс. Сұрақ желді немесе су толқынын емес, қатты мұз нысанын сипаттайды. Мұздың қалқуы оның массасы жоқ дегенді білдірмейді; ол сұйық суға қатысты тығыздығымен байланысты.

Қате нұсқаларды ажырату: Цунами су толқындарының тізбегі. Қума толқын дауылдық су көтерілуі. Тропикалық циклон ірі атмосфералық жүйе. Су құйыны айналмалы ауа бағанасы; осы төрт атау мұздықтан бөлінген қатты мұз кесегіне сәйкес емес.

Қайта орындауға ишара: Нысанның шығу тегі — мұздық, күйі — қатты мұз.

Ереже: Қума толқын немесе дауылдық су көтерілуі дауыл әсерінен теңіз деңгейінің қалыпты болжанған толысу деңгейінен артық көтерілуіне қатысты. Жел суды жағалауға айдайды, басқа жағдайлар да әсер етеді. Ол цунами емес: себептері өзгеше. Қауіп бір ғана сынған толқын түрінде емес, жағалауды басқан су мен ағыс арқылы көрінеді.

Қолдану: Шарт дауыл желін, жағалауға су айдауын және болжанған толысудан артық деңгейін бірге берген. Сондықтан қума толқын дұрыс. Күнделікті астрономиялық толысу көрсеткішінен артықтық осы дауылдық құбылысты ажыратады. Түптің жер сілкінісінен ығысуы айтылмағандықтан, цунамиді таңдау себепті алмастырады.

Қате нұсқаларды ажырату: Айсберг мұз кесегі. Тропикалық циклон дауылды тудыратын атмосфералық жүйе болуы мүмкін, бірақ оның су деңгейі салдарының нақты атауы емес. Су құйыны ауа бағанасы. Цунами кенет су ығысуынан туады; олар берілген дауылдық көтерілу емес.

Қайта орындауға ишара: Дауылдық артық деңгейді астрономиялық толысудан және цунамиден ажырат.