Географиялық карталар: нысандарды, құбылыстар мен үдерістерді картадан көрсету тәсілдері

Ереже: Картографиялық шартты белгілер нысанның түрі, орналасуы немесе қасиеті туралы ақпарат береді. Олардың мағынасы карта легендасы арқылы түсіндіріледі; таңбаның сыртқы пішініне ғана сүйену жеткіліксіз болуы мүмкін.

Қолдану: Кен, өзен мен қала картада әртүрлі белгілермен көрсетіледі. Бұл жүйе нақты нысандар туралы ақпаратты ықшам жеткізеді. Карта тілінде атаулар мен сандық жазулар да бар, сондықтан картаның бүкіл мазмұны тек бір таңбамен шектелмейді.

Қате нұсқаларды ажырату: Проекция бетті бейнелеу тәсіліне, тор координаталарға, масштаб қашықтық қатынасына қатысты. Басылым деректері картаның шыққан уақытын сипаттайды; бұлар нысандарды атайтын таңбалар жүйесінің орнына жүрмейді.

Қайта орындауға ишара: Әр карта элементінің қызметін ата: координатаны табу ма, қашықтықты есептеу ме, әлде нақты нысан туралы белгі беру ме?

Ереже: Масштабтан тыс белгі шағын нысанның орнын және түрін көрсетеді, бірақ таңба ауданы нысанның карта масштабындағы нақты ауданымен тең болуға міндетті емес.

Қолдану: Кен орнының өз шекарасын осы масштабта айқын салу мүмкін болмағандықтан, орны арнайы таңбамен белгіленеді. Таңбаның көлемін өлшеп, кен орнының нақты ауданын есептеуге болмайды; орналасу нүктесі оның қабылданған ережесіне сай оқылады.

Қате нұсқаларды ажырату: Фон мен картограмма аумақтарды, изосызық тең мәндерді, жебе қозғалысты көрсетеді. Олар шағын кен орнының жеке орнын белгілеу міндетін тікелей орындамайды.

Қайта орындауға ишара: Шартта қандай ақпарат сақталуы керегін анықта: нақты аудан ба, әлде нысанның орны мен түрі ме; таңбаны жердегі шекарамен теңестірме.

Ереже: Картографиялық таңбаның пішінін оның мағынасынан ажыратады. Бір нысанды геометриялық пішінмен, әріппен немесе бейнелік суретпен белгілеуге болады; таңдалған нұсқаны легенда түсіндіреді.

Қолдану: Cu химиялық элементтің әріптік таңбасы ретінде берілген. Сондықтан сұрақтағы белгі әріптік түрге жатады. Оның мыс кен орнын білдіруі карта легендасында көрсетілгендіктен анық; картадан тыс кез келген Cu жазуы міндетті түрде кен орны емес.

Қате нұсқаларды ажырату: Геометриялық белгі үшбұрыш не шаршы болуы мүмкін, суреттік белгі нысанды бейнелейді. Сызық пен аумақтық фон да әріптерден жасалған осы таңбаның пішінін сипаттамайды.

Қайта орындауға ишара: Алдымен таңбаның неден құралғанын қара: әріптер ме, қарапайым фигура ма, әлде нысанға ұқсайтын сурет пе?

Ереже: Суреттік белгі нысанның танылатын бейнесін қолданады. Белгінің нені білдіретіні легендамен анықталады; бір сурет әрқашан бір ғана дара жануар тұрған дәл нүкте дегенді білдірмейді.

Қолдану: Жануарға ұқсайтын шағын бейне пішін жағынан суреттік таңба болады. Таралу картасында ол түрдің сол аймақта кездесетінін көрсетуі мүмкін. Нақты мағынасы мен кеңістіктік ауқымы картаның легендасына тәуелді.

Қате нұсқаларды ажырату: Әріптік белгі жазумен, геометриялық белгі қарапайым пішінмен беріледі. Изосызық тең мәндерді, картограмма аумақтық сандық көрсеткіштерді бейнелейді; олар осы бейненің пішінін атамайды.

Қайта орындауға ишара: Таңбаның сыртқы пішіні мен білдіретін ақпаратын бөлек тексер; нақты жануар саны туралы қорытындыны легендасыз жасама.

Ереже: Нүктелік тәсілде әр нүктеге белгілі сандық мөлшер бекітіледі. Бұл шартты мөлшер нүктенің қағаздағы көлемі, арақашықтығы немесе физикалық массасы емес.

Қолдану: Легенда бойынша бір нүкте мың бас малды білдіреді. Нүктелер саны осы мөлшермен бірге жалпы көрсеткішті бағалауға мүмкіндік береді. Нүктенің жеке орналасуы барлық малдың дәл сол жерде тұрғанын міндетті түрде көрсетпейді.

Қате нұсқаларды ажырату: Диаметр таңбаның пішініне, арақашықтық нысандардың арасына, масштаб бейнелеу қатынасына, биіктік бедерге қатысты. Бұлар нүктеге бекітілген статистикалық мәнді алмастырмайды.

Қайта орындауға ишара: Легендада бір таңба қанша есеп бірлігіне тең екенін тап; таңбаның өлшемін немесе жердегі орнын сандық мәнімен шатастырма.