Ғарыштық түсірілімнен Қазақстанның Жер серіктен түсірілген картасына дейін
53-параграф · Оқулықтың 237–238-беттері
«География, ЖМБ» оқулығының (11-сынып, Мектеп, 2020) «Ғарыштық түсірілімнен Қазақстанның Жер серіктен түсірілген картасына дейін» тақырыбы, 53-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «Жердің «Бозарған көгілдір нүкте» суретін 1990 жылғы 14 ақпанда қай аппарат түсірді?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Voyager 1
Жауап нұсқалары
- A.Apollo 8
- B.Халықаралық ғарыш стансысы
- C.Lunar Reconnaissance Orbiter
- D.Voyager 1дұрыс
- E.Spirit марсоходы
Түсіндірме
Ереже: Ғарыштық суретті сипаттағанда оның түсірілген уақыты мен аппараты бөлек тексеріледі. «Бозарған көгілдір нүкте» Voyager 1 миссиясына тиесілі.
Қолдану: 1990 жылғы 14 ақпанда Voyager 1 алыстан Жерді түсірді. Басқа аппараттардың Жер суреттері осы нақты суреттің шығу тегін алмастырмайды.
Қате нұсқалар: A) Apollo 8 1968 жылғы ай орбитасындағы суретпен байланысты.
B) Стансы Жер маңындағы орбитада, аталған суретті түсірген аппарат емес.
C) LRO Айды орбитадан зерттейтін басқа аппарат.
E) Spirit Марста жұмыс істеген, бұл Voyager суреті емес. Ишара: Суреттің атауын аппарат пен тарихи датаға сәйкестендір.
Дұрыс жауап: Осы суретте жергілікті нысандарды ажырататын кеңістіктік егжей-тегжей жоқ
Жауап нұсқалары
- A.Кез келген ғарыш суреті көше жоспарын толық беретіндіктен
- B.Осы суретте жергілікті нысандарды ажырататын кеңістіктік егжей-тегжей жоқдұрыс
- C.Көк түсті суретте ешқандай дерек болмайтындықтан
- D.Жерде қалалар болмағандықтан
- E.Ғарыш суреттерінде қашықтықтың маңызы болмайтындықтан
Түсіндірме
Ереже: Ғарыштық суреттердің зерттеу мүмкіндігі қамту аумағы мен кеңістіктік ажыратымдылығына байланысты. Бүкіл ғаламшар көрінісі жергілікті картаға тең емес.
Қолдану: Жер бір нүктемен берілсе, жеке көше мен үй ажыратылмайды. Көше үшін тиісті егжей-тегжейі бар жергілікті дерек керек.
Қате нұсқалар: A) Барлық ғарыш суреті бірдей деңгейде егжей-тегжейлі емес.
C) Түс деректің мүлде жоқ екенін білдірмейді.
D) Қала бар-жоғы суреттегі ажыратымдылықтан анықталмайды.
E) Қашықтық пен түсіру жүйесі көрінетін бөлшектерге ықпал етеді. Ишара: Ғаламшарды көру мен көшені ажыратудың масштабтары бөлек.
- 3
Дұрыс жауап: Apollo 8
Жауап нұсқалары
- A.Voyager 1
- B.LRO-ның 2015 жылғы түсірілімі
- C.Apollo 8дұрыс
- D.Spirit
- E.KazEOSat-2
Түсіндірме
Ереже: Бірдей немесе ұқсас атаудағы суреттердің датасы мен миссиясы ажыратылуы керек. 1968 жылғы әйгілі Earthrise Apollo 8 миссиясымен байланысты.
Қолдану: Сұрақ 1968 жылғы суретті нақты көрсетеді. Оны LRO-ның кейінгі Жер көрінісімен шатастыруға болмайды.
Қате нұсқалар: A) Voyager суретінің миссиясы мен түсірілім жағдайы басқа.
B) 2015 жылғы түсірілім 1968 жылғы сурет емес.
D) Spirit Марс бетінен жұмыс істеген.
E) KazEOSat-2 аталған тарихи Ай миссиясына жатпайды. Ишара: Алдымен 1968 жылғы датаны ескер.
Дұрыс жауап: Олар әртүрлі уақыт пен аппаратқа тиесілі екі бөлек түсірілім
Жауап нұсқалары
- A.Екеуінің түсірілген жылы бірдей
- B.Олар әртүрлі уақыт пен аппаратқа тиесілі екі бөлек түсірілімдұрыс
- C.Ұқсас көрініс аппарат пен уақытты тексеруді қажет етпейді
- D.1968 жылғы сурет 2015 жылы алғаш түсірілген
- E.LRO суреті Apollo 8 камерасымен алынған
Түсіндірме
Ереже: Суреттің ұқсас мазмұны оның шығу тегінің бірдей екенін білдірмейді. Түсірілім метадеректері дата мен аппаратты ажыратады.
Қолдану: LRO-ның 2015 жылғы көрінісі және Apollo 8-дің 1968 жылғы фотосуреті бөлек. Сипаттамада әрқайсысының өз датасы мен миссиясы сақталады.
Қате нұсқалар: A) Даталар 47 жылға жуық айырмашылықты көрсетеді.
C) Атрибуция үшін метадерек маңызды.
D) 1968 жылғы тарихи түсірілімнің уақыты өзгермейді.
E) LRO басқа аппараттың камера жүйесімен жұмыс істейді. Ишара: Көріністің атауы бірдей болса да датасы мен аппаратын тексер.
Дұрыс жауап: Тиісті ажыратымдылықтағы географиялық байланыстырылған ғарыш суреті
Жауап нұсқалары
- A.Көл саны жоқ телефон анықтамалығы
- B.Тек экспорт бағасының кестесі
- C.Тиісті ажыратымдылықтағы географиялық байланыстырылған ғарыш суретідұрыс
- D.Тек мемлекеттің әнұраны
- E.Қала тұрғындарының аты-жөні тізімі
Түсіндірме
Ереже: Ғарыштық түсірілім аумақтың көрінетін табиғи және шаруашылық нысандарын кеңістікте зерттеуге мүмкіндік береді. Нысанның орнын анықтау үшін географиялық байланыстыру қажет.
Қолдану: Көлдер мен бедер кеңістіктік нысандар болғандықтан, тиісті сурет олардың таралуын көрсетеді. Қажет болса карта мен биіктік дерегімен салыстырылады.
Қате нұсқалар: A) Анықтамалық бұл табиғи нысандарды сипаттамайды.
B) Баға кестесі көл мен бедердің орнын көрсетпейді.
D) Әнұран кеңістіктік бейне емес.
E) Жеке адамдар тізімі табиғи нысандардың орнын бермейді. Ишара: Кеңістіктік сұраққа кеңістікте байланыстырылған дерек таңда.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
- Қазақстанның халықаралық және аймақтық ұйымдармен байланыстары
- 22-сарамандық жұмыс. Қазақстанның геосаяси ынтымақтастығын арттыру
- Дүниежүзін аймақтарға аудандастырудың қағидаттары мен сызбалары
- 23-сарамандық жұмыс. Ғаламдану жағдайында тарихи-мәдени аймақтардың өзгеруін болжау
- Мемлекеттердің географиялық жағдайы: мүмкіндіктер мен қатерлер
- 24-сарамандық жұмыс. Жер серіктік онлайн картада Қазақстанның географиялық орнын анықтау
- Азия жүрегіндегі Ұлы дала елі
- 25-сарамандық жұмыс. Аймақтың геосаяси картасында Қазақстанның географиялық жағдайын бағалау
Сұрақтар «География, ЖМБ» оқулығы бойынша құрастырылған, Мектеп, 2020.