Жергілікті күн тәртібі – ХХІ. Әлеуметтік, экологиялық және экономикалық тиімділік

Ереже: Жергілікті күн тәртібі тұрақты дамудың бірнеше өлшемін аумақтық жоспарға кіріктіреді. Жеке экологиялық не экономикалық көрсеткіш маңызды болғанымен, үш өлшемнің өзара байланысын толық алмастырмайды.

Қолдану: Ауылдың ресурсы, тұрмысы мен шаруашылығы байланысты болғандықтан, жоспар орта күйін, қоғам қажеттілігін және экономикалық мүмкіндікті бірге бағалайды.

Қате нұсқалар: A) Орман есебі бір экологиялық бөлік, бірақ жергілікті дамудың барлық әлеуметтік және экономикалық міндеті емес.

B) Интернет нақты құрал болуы мүмкін, бірақ оны өсіру тұрақты дамудың барлық мақсатына тең емес.

C) Өндіріс көлемі әлеуметтік қолжетімділік пен экологиялық әсерді толық ашпайды.

E) Жас құрылымы әлеуметтік дерек береді, қалған екі өлшемді жалғыз қамтымайды. Ишара: Жоспар бір көрсеткішті емес, бірнеше өзара байланысты қажеттілікті қамти ма?

Ереже: Жергілікті даму жоспары аумақтың табиғи және әлеуметтік-экономикалық ерекшелігіне сай құрылады. Ортақ тұрақты даму қағидаты нақты әрекеттердің барлық жерде өзгеріссіз бірдей болуын талап етпейді.

Қолдану: Су тапшы тау ауылында теңіздік шаруашылық пен табиғи жағдай басқа. Сондықтан нақты ресурстық шектеулер мен сұраныс зерттеліп, шаралар қайта негізделеді.

Қате нұсқалар: A) Қаржы көлемін азайту табиғи және әлеуметтік қажеттіліктерге сай мазмұнды автоматты құрмайды.

C) Қайшы жергілікті дерек жоспарды түзетуге маңызды, оны жою негізділікті әлсіретеді.

D) Мерзімнің өзгеруі су, бедер және шаруашылық ерекшеліктеріне бейімдеуді алмастырмайды.

E) Бір жерге сай шара басқа аумақтың су мен бедер жағдайына сәйкес келмеуі мүмкін. Ишара: Ортақ мақсат сақталғанымен, жергілікті міндет пен ресурс өзгеше болуы мүмкін.

Ереже: Жергілікті жоспар қоғамның әртүрлі топтары мен аумақтарын қамтуы керек. Қатысушы санына қоса пікірлердің өкілдігі мен қатысу мүмкіндігі маңызды, өйткені жоспардың әсері бірдей таралмауы мүмкін.

Қолдану: Шеткі ауылдар да жоспарға қатысы бар, бірақ кеңесте қамтылмаған. Қолжетімді форматпен олардың пікірін қосу мәселені кеңірек бағалауға мүмкіндік береді.

Қате нұсқалар: A) Бір тар аумақтың санын өсіру басқа топтардың жоқтығын жоймайды.

B) Қатыспау қолдаудың дәлелі емес, мүмкіндік не хабарландыру шектеуі болуы мүмкін.

C) Аумақты тіркемеу пікірдің кімдерді қамтығанын бағалауды қиындатады.

E) Бір ұйымның пікірі барлық тұрғынды автоматты білдірмейді. Ишара: Қатысу санын ғана емес, кімдердің қамтылғанын тексер.

Ереже: Қоғамдық қатысу мен ғылыми дерек бірін-бірі толықтырады. Қалау нақты ресурстық мүмкіндікке тең емес, ал ресурстық шектеу сұранысты жоққа шығармайды; баламалар осы екі негізді бірге ескереді.

Қолдану: Сұраныс бар, бірақ ұсынылған көлем суға сай емес. Мәселе жобаны басқа көлем, технология немесе пайдалану тәртібімен қайта негіздеу арқылы талдануы мүмкін.

Қате нұсқалар: A) Шектеу сұраныстың маңызын жоймайды; тиімді балама іздеу қажет.

B) Дауыс табиғи қорды физикалық өзгертпейді, сондықтан шектеу сақталады.

C) Қатысу өлшеу дерегін алмастырмайды, әсіресе табиғи ресурс шегін бағалауда.

E) Деректі өзгерту нақты мүмкіндікті жасырып, шешімді қате негіздейді. Ишара: Халық қажеттілігі мен оны қамтамасыз ететін нақты қорды бөлек бағала.

Ереже: Тұрақты даму нәтижелері әртүрлі негізгі өлшеммен сипатталады. Қолжетімділік қоғам қажеттілігін, ресурс алу ортаға қысымды, ал шығын экономикалық ресурсты тікелей көрсетеді; олардың өзара ықпалы болуы мүмкін.

Қолдану: Берілген көрсеткіштердің негізгі мағынасы бойынша бірінші сәйкестік дұрыс. Бір жоба үш өлшемде де пайда беруі мүмкін, сондықтан оларды бөлек өлшеп, бірге түсіндіру орынды.

Қате нұсқалар: A) Таза суға тең қолжетімділік қоғамның маңызды қажеттілігі, сондықтан әлеуметтік өлшемге жатады.

B) Су алу экологиялық болғанымен, қолжетімділік пен шығынның өз негізгі рөлдері бар.

D) Сәйкестік орын ауыстырылған: адамдарға жету мүмкіндігі әлеуметтік нәтиже, шығын экономикалық есеп.

E) Экономикалық байланыс болуы барлық көрсеткішті тек шығын өлшеміне айналдырмайды. Ишара: Әр көрсеткіш бірінші кезекте кімнің қажеттілігін не қандай ресурсты сипаттайды?