Керқұла атты Кендебай
2-параграф · Оқулықтың 9–24-беттері
«Қазақ әдебиеті» оқулығының (5-сынып, Атамұра, 2017) «Керқұла атты Кендебай» тақырыбы, 2-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: ««Керқұла атты Кендебай» ертегісінде Кендебай қойшы баланың әңгімесін естігеннен кейін сапарға қандай…»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Қойшы баланың ата-анасын құтқару
Жауап нұсқалары
- A.Ханның байлығын иемдену
- B.Қойшы баланың ата-анасын құтқарудұрыс
- C.Қойшы баладан сыйлық алу
- D.Әкесінің кәсібін жалғастыру
- E.Өзіне жаңа қоныс іздеу
Түсіндірме
Ереже: Кейіпкердің сапар мақсаты оған түрткі болған оқиға мен кейінгі әрекетінен анықталады.
Қолдану: Кендебай қойшы баланың ата-анасы тұтқында екенін біледі. Оларды іздеп, босатуға аттануы сапардың негізгі мақсатын көрсетеді.
Қате нұсқаларды ажырату: Кейінгі сынақтарды жеке байлық жинаудың амалы деп түсіну бастапқы ниетті елемейді. Сапар қойшы баланың қайғысына жауап ретінде басталады.
Қайта орындауға ишара: Сапар алдындағы әңгімеде бала кімдердің тағдырына алаңдағанын еске түсір.
Дұрыс жауап: Қазанғап
Жауап нұсқалары
- A.Қазанғапдұрыс
- B.Мергенбай
- C.Тоқтарбай
- D.Байбөрі
- E.Ерназар
Түсіндірме
Ереже: Кейіпкерлердің туыстық қатынасын ертегінің бастапқы таныстыруынан анықтайды.
Қолдану: Қазанғап пен оның жұбайының отбасында Кендебай дүниеге келеді. Әке туралы сұрақ баланың кейінгі сапарындағы тұтқынға қатысты емес.
Қате нұсқаларды ажырату: Мергенбай — қойшы баланың әкесі; басқа батырлар мен ертегілердегі әке есімдерін бұл отбасыға ауыстыруға болмайды.
Қайта орындауға ишара: Кендебайдың туған үйі мен кейін кездестірген баланың отбасын ажырат.
Дұрыс жауап: Мергенбай
Жауап нұсқалары
- A.Мергенбайдұрыс
- B.Қазанғап
- C.Тоқтарбай
- D.Байбөрі
- E.Ерназар
Түсіндірме
Ереже: Ертегідегі бірдей туыстық рөлдер әр отбасыға қатысты бөлек анықталады.
Қолдану: Қойшы бала өзінің Мергенбай батырдың жалғыз баласы екенін айтады. Кендебай сол баланың тұтқындағы ата-анасын босатуға аттанады.
Қате нұсқаларды ажырату: Қазанғап Кендебайдың әкесі, сондықтан оны қойшы баланың әкесімен шатастыру екі оқиға желісін араластырады.
Қайта орындауға ишара: Баланың өзі туралы айтқан таныстыруын батырдың туған отбасымен салыстыр.
Дұрыс жауап: Ақыл айтып, жол көрсететін көмекші
Жауап нұсқалары
- A.Ақыл айтып, жол көрсететін көмекшідұрыс
- B.Батырға үнемі кедергі жасайтын жау
- C.Тек алыстан бақылаушы
- D.Тұтқындарды зынданда ұстайтын билеуші
- E.Қойшы баланы алдайтын саудагер
Түсіндірме
Ереже: Ертегідегі көмекші кейіпкердің қызметі басты қаһарманға қиындықты жеңуге жәрдемдесуінен көрінеді.
Қолдану: Керқұла батырмен сөйлесіп, жол көрсетіп, сынақтарды жеңуге көмектеседі. Сондықтан оның қызметі сапардағы ақылшы әрі көмекші ретінде анықталады.
Қате нұсқаларды ажырату: Атты тек көлік ретінде бағалау ертегідегі сөйлейтін тұлпардың кеңірек қызметін елемейді. Ол жол жүруден бөлек кеңес те береді.
Қайта орындауға ишара: Тұлпардың қозғалысқа көмектесуінен басқа қандай әрекеттер жасағанын еске түсір.
Дұрыс жауап: Хан
Жауап нұсқалары
- A.Би
- B.Хандұрыс
- C.Уәзір
- D.Қойшы
- E.Саудагер
Түсіндірме
Ереже: Ертегідегі билеушінің қызметі мен басқа кейіпкерлердің кәсібін ажырату керек.
Қолдану: Қойшы баланың ата-анасы ханның зынданында жатады. Кендебай оларды босату үшін осы билеушінің еліне келеді.
Қате нұсқаларды ажырату: Уәзір билеушіге қызмет етуі мүмкін, ал қойшы мен саудагердің кәсібі бөлек; тұтқын ұстаған билеушінің рөлін алмастырма.
Қайта орындауға ишара: Тапсырма берген және зынданға билік жүргізген кейіпкердің мәртебесін анықта.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
Сұрақтар «Қазақ әдебиеті» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2017.