Ән салсаң, өзімдей сал

Ереже: Ауыспалы мағынада сөз заттың тікелей белгісін емес, соған ұқсас қасиетті білдіреді. Мағынаны сөйлемдегі байланыс арқылы анықтаймыз. Теңеу ұқсастықты арнайы көрсетеді, метафора бір нысанды екіншісінің атауымен бейнелейді, әсірелеу белгі не құбылысты әдейі ұлғайтады.

Қолдану: Сүйек денеге тірек болатыны сияқты, сценарий оқиғалардың байланысына негіз болады. Шарт бұл ауысқан мағынаны ашық береді. Сондықтан нақты дене сүйегін немесе түсірілім ғимаратының беріктігін іздемейміз. Баға сценарий қызметіне қатысты; барлық басқа құралдың сапасына толық кепілдік бермейді.

Қате нұсқаларды ажырату: A) «Түсірілім ғимаратының барлық қабырғасы берік деп расталған.» — Сценарийге қатысты баға құрылыс нысанына ауысқан; бастапқы мағына жоғалған.

B) «Фильмнің оқиғалар байланысы түгел жоқ деп айтылған.» — Мықты негіз бағасы кері терістеуге өзгерген; рецензент ойы бұрмаланған.

D) «Фильмде нақты адам сүйегінің салмағы өлшенген.» — Құрылымдық метафора физикалық өлшемге айналған; ондай дерек берілмеген.

E) «Сценарий мықты болса, әр актер міндетті мінсіз ойнайды.» — Бір құрал бағасы барлық орындауға толық кепілдікке кеңейген; басқа өлшем тексерілмеген.

Қайта орындауға ишара: Сүйек атауының қай тірек қызметі сценарийге ауыстырылған?

Ереже: Сыни пікір нақты туындыны талдап, оның жетістігі мен кемшілігін мәтіндік дәлел арқылы бағалайды. Жалаң ұнату, авторды кемсіту немесе мазмұнды толық қайталау талдаудың орнына жүрмейді. Бағалау өлшемі ашық болуы тиіс: құрылым, тіл, образ немесе дәлел сапасы. Бір шектеу бүкіл шығарманы міндетті жарамсыз етпейді.

Қолдану: Кейіпкердің еркіндік аңсауы мен жылқының шығуға ұмтылысы ортақ бағытпен байланысқан. Монтаж осы ұқсастықты сезіндіруі мүмкін. Бұл адам мен жылқының барлық қасиеті бірдей деген тұжырым емес. Сыншы параллельдің нақты ортақ белгісін көрсету арқылы пікірін негіздейді.

Қате нұсқаларды ажырату: A) «Кейіпкер жылқыны көрмегендіктен, еркіндік аңсамайды.» — Еркіндік аңсауы шартта бар; оны жылқыны көрумен міндетті байланыстыру негізсіз.

B) «Жылқы көрінісінің орны кейіпкердің ұмтылысына еш қатысы жоқ.» — Келесі көріністегі шектеуден шығу ұмтылысы ортақ белгі ретінде берілген.

D) «Екі көріністе шектеуден шығу мүлде аталмайды.» — Кейіпкер еркіндік аңсайды, жылқы шығуға ұмтылады; шарт терістелген.

E) «Адам мен жылқының барлық мінезі толық бірдей.» — Бір ортақ ұмтылыс барлық қасиеттердің бірдейлігін растамайды.

Қайта орындауға ишара: Екі нысанның қандай әрекеті немесе мақсаты ұқсас?

Ереже: Сыни пікір нақты туындыны талдап, оның жетістігі мен кемшілігін мәтіндік дәлел арқылы бағалайды. Жалаң ұнату, авторды кемсіту немесе мазмұнды толық қайталау талдаудың орнына жүрмейді. Бағалау өлшемі ашық болуы тиіс: құрылым, тіл, образ немесе дәлел сапасы. Бір шектеу бүкіл шығарманы міндетті жарамсыз етпейді.

Қолдану: Кеңістіктің тарлықтан ашықтыққа ауысуы ішкі мақсат өзгерісімен байланысқан. Сахналық не кино пішіні мазмұнды сезіндіретін құралға айналады. Бұл тәсілдің барлық фильмге бірдей әсері толық дәлелденбейді. Тек атау, бюджет немесе жалпы көрілу саны көрініс формасының осы қызметін ашпайды.

Қате нұсқаларды ажырату: A) «Кейіпкер еркіндік туралы сөз айтқан, бірақ кеңістік пен көрініс құрылымы талданбаған.» — Мазмұндық сөз бар, бірақ тезистегі форманың қызметін көрсететін нақты көрініс дәлелі жоқ.

C) «Фильм бюджеті жоғары болғандықтан, форма міндетті дәл.» — Қаржы көркем сәйкестіктің кепілі емес; нақты құрал мен мазмұн талданбаған.

D) «Кейіпкер шешімі айтылмай, тек бос бөлме көрсетілген.» — Кеңістік бар, бірақ ішкі мақсатпен нақты байланыс берілмеген; тезис толық дәлелденбейді.

E) «Көрермен саны көбейген соң кейіпкер міндетті еркін болды.» — Аудитория саны сюжет ішіндегі шешіммен негізсіз теңестірілген.

Қайта орындауға ишара: Кеңістік өзгерісі кейіпкердің қандай ішкі бағытымен байланысқан?

Ереже: Сыни пікір нақты туындыны талдап, оның жетістігі мен кемшілігін мәтіндік дәлел арқылы бағалайды. Жалаң ұнату, авторды кемсіту немесе мазмұнды толық қайталау талдаудың орнына жүрмейді. Бағалау өлшемі ашық болуы тиіс: құрылым, тіл, образ немесе дәлел сапасы. Бір шектеу бүкіл шығарманы міндетті жарамсыз етпейді.

Қолдану: Ортақ сезім сағыныш болғанымен, А мәтінінде адам, Б мәтінінде қоныс нысан болып тұр. Салыстыру осы ұқсастық пен айырманы қатар сақтайды. Толық ән сөздері берілмегендіктен, ұйқас немесе дыбыс құрылымын нақты анықтамаймыз. Бұл сұрақ тек қысқа мазмұндық деректі талдауға арналған.

Қате нұсқаларды ажырату: A) «Екі мәтін де тек бір сүйікті адамды сағынады.» — Б мәтініндегі қоныс нысаны адаммен алмастырылған; негізгі айырма жоғалған.

C) «Екі мәтіннің әр дыбысы толық бірдей.» — Дыбыстық мәтін берілмеген; мазмұн ұқсастығы толық тілдік сәйкестікке өзгерген.

D) «Екі мәтінде ортақ еш сезім жоқ.» — Аңсау мен сағыну ортақ сезімді береді; берілген ұқсастық терістелген.

E) «А мәтінінде туған қоныс, Б мәтінінде адам аталған.» — Берілген нысандар керісінше ауыстырылған; мазмұндық дерек сақталмаған.

Қайта орындауға ишара: Ортақ сезім мен оның нысанын бөлек атаңыз.

Ереже: Сюжетте кейіпкердің мақсаты, оған кедергі және шешімге әкелетін әрекет өзара байланысады. Кейіпкер туралы қорытынды нақты сөз, қимыл және оқиға арқылы негізделеді. Көркем оқиға мен тарихи дәлел бірдей емес: фильмнің сенімді әсері әр детальдің құжатпен расталғанын білдірмейді. Баяндаушының бағасын кейіпкердің сөзімен немесе көрермен реакциясымен араластырмаймыз. Талдауда шартта берілген дерекке сүйеніп, айтылмаған себеп пен толық кепілдікті қоспаймыз.

Қолдану: Әуен бұрынғы ортақ орындаудан таныс белгі ретінде қайта келеді. Қазіргі үнсіз кетумен қатар берілуі уақыттар мен сезімдердің байланысын ашады. Кейіпкердің барлық ниетін толық анықтау үшін қосымша көрініс керек. Музыкалық қайталану нақты берілген бұрынғы контекстке сүйеніп талданады.

Қате нұсқаларды ажырату: A) «Кейіпкер жаңа әннің барлық сөзін дауыстап айтады.» — Үнсіз кету басқа әрекетке өзгерген; жаңа ән сөзі қосылған.

B) «Әуен бұрын ешқашан естілмегені дәлелденеді.» — Бұрын бірге айтылуы шартта бар; қайталанудың негізі терістелген.

C) «Музыка тек билет бағасын есептеуге арналған.» — Көркем уақыттық байланыс басқа мақсатпен алмастырылған; есеп дерегі жоқ.

D) «Қайталанған әуен кейіпкердің барлық болашақ ісін дәл болжайды.» — Естелік белгісінен толық болашақ кепілдігі шығарылған; ауқым негізсіз кеңейген.

Қайта орындауға ишара: Бұрынғы таныс әуен қазіргі қандай әрекетпен қатар көрсетілген?