Инфографиканы құру практикумы
5.5-параграф · Оқулықтың 202–204-беттері · Сұрақ оқулықтың 202-бетіне негізделген
«Информатика, ЖМБ» оқулығының (11-сынып, Алматыкітап баспасы, 2020) «Инфографиканы құру практикумы» тақырыбы, 5.5-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «Оқушы инфографика арқылы сыныпқа жаңа оқу сервисінің жұмысын түсіндірмек. Дайын шаблонға өтпей тұрып мазмұн…»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Мақсат пен негізгі ойды анықтап, бөлімдердің бастапқы эскизін жасау
Жауап нұсқалары
- A.Бірден ең көп суреті бар шаблонды таңдау
- B.Дайын үлгінің барлық мәтінін өзгеріссіз қабылдау
- C.Алдымен тек экспорт файлының атауын таңдау
- D.Мазмұн анықталмай тұрып фонның түсін соңғы рет бекіту
- E.Мақсат пен негізгі ойды анықтап, бөлімдердің бастапқы эскизін жасаудұрыс
Түсіндірме
Ереже: Инфографиканы жоспарлауда кімге қандай ой жеткізілетіні және ақпараттың қалай ұйымдастырылатыны анықталады. Эскиз бөлімдердің орналасуын алдын ала ойластыруға көмектеседі.
Қолдану: Оқушы сервис жұмысын түсіндіргісі келеді, сондықтан алдымен көрсетілетін қадамдар мен негізгі пайданы ажыратады. Эскизді қағазда немесе басқа қарапайым құралда жасауға болады. Онда тақырып, бөлімдер және олардың байланысы белгіленеді. Бұл дайын дизайн емес, мазмұнға сай құрылымды таңдаудың бастапқы нұсқасы. Кейін шаблон осы жоспарға сәйкес таңдалады немесе бейімделеді. Сурет саны көп болуы ақпараттың түсініктілігін кепілдемейді. Эскизді өзгертуге де болады: жоспар тексерілген сайын нақтыланады. Дұрыс әрекет файлдың сыртқы қасиетін емес, оқырманға жеткізілетін ой мен құрылымды алдымен қарастырады. Мақсатсыз безендіру мазмұнды жүйелеуді алмастырмайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Суреті көп үлгі құрылымға сай келмеуі мүмкін. Өзгеріссіз мәтін басқа тақырыпқа қатысты болуы ықтимал. Файл атауы мен фон кейінгі техникалық және көркем шешімдер. Олар негізгі ойды өздігінен жоспарламайды.
Қайта орындауға ишара: Материалдан оқырман нені түсінуі тиіс және оны қандай бөлімдермен көрсетесіз?
Дұрыс жауап: Сервистің ресми кіру бетінде өз тіркелгісінің қолжетімді әдісімен кіру
Жауап нұсқалары
- A.Жаңа тіркелгі ашып, бұрынғы жоба автоматты пайда болады деп күту
- B.Дайын жергілікті суретті ашуды бұрынғы тіркелгіге кіру деп санау
- C.Басқа тіркелгіде жобаның атын қайталауды бұрынғы жобаға кіру деп санау
- D.Қонаққа берілген дайын сурет сілтемесін ашуды өз өңделетін жобасына кірумен теңестіру
- E.Сервистің ресми кіру бетінде өз тіркелгісінің қолжетімді әдісімен кірудұрыс
Түсіндірме
Ереже: Тіркелгіге кіру пайдаланушының сол аккаунтқа қолжетімділігін тексеретін рәсіммен байланысты. Жобаның дайын суретін ашу немесе файл атауын өзгерту бұл рәсімді орындамайды.
Қолдану: Шарт пайдаланушының өз жобасына тіркелгі арқылы қайта кіруін сұрайды. Сондықтан сервистің ресми кіру бетінде сол аккаунтқа тиесілі қолжетімді әдіс қолданылады. Ол электрондық пошта немесе сервис қолдайтын байланысты тіркелгі сияқты тәсіл болуы мүмкін. Нақты қолжетімді әдістер өзгеруі мүмкін, сондықтан бір провайдерді барлық жағдайда міндетті деп санауға болмайды. Кіру сәтті болған соң қажетті жобаның бар-жоғы тексеріледі. Дайын PNG суреті жобаның көрінісін сақтауы мүмкін, бірақ аккаунттың өзін ашпайды. Құпия деректерді бөтен адамға беру бұл міндеттің шарты емес; сұрақ өз тіркелгісіне кіруді сипаттайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Бұрынғы жоба өз тіркелгісімен байланыстырылған, сондықтан сол тіркелгіге қолжетімді кіру әдісі қажет. Жаңа немесе басқа тіркелгіде бірдей атау бұрынғы жобаны автоматты бермейді. Жергілікті сурет пен қонақ сілтемесі дайын көріністі ашуы мүмкін, бірақ өңделетін жеке жобаға кіргенді білдірмейді. Кіру құқығы мен дайын файлды қарауды ажыратыңыз.
Қайта орындауға ишара: Қай әрекет пайдаланушыны оның аккаунтымен байланыстырады?
Дұрыс жауап: Құрылымның төрт кезең мен олардың байланысын анық көрсетуге жарамдылығы
Жауап нұсқалары
- A.Сәндік суреттер санының барынша көп болуы
- B.Қадам байланысынсыз тек бір көрсеткіштің диаграммасына арналған құрылым болуы
- C.Құрылымның төрт кезең мен олардың байланысын анық көрсетуге жарамдылығыдұрыс
- D.Мақсатқа қатысын қарамай шаблонның ең танымал болуы
- E.Құрылым өзгермей тек мысал мәтіннің барынша ұзын болуы
Түсіндірме
Ереже: Шаблон мазмұндық мақсатқа сәйкес таңдалады. Үдерісті түсіндіретін материалда кезеңдердің реті мен байланысын көрсетуге қолайлы құрылым қажет.
Қолдану: Мұнда төрт кезең бар және оқырман олардың қайсысы бірінші, қайсысы кейін орындалатынын түсінуі керек. Сондықтан кезеңдерді бөлек көрсетіп, байланыстарын белгілеуге болатын құрылым маңызды. Үлгіде үш блок болса, оны өзгертіп төртінші блок қосуға мүмкіндік қарастыруға болады. Тек дайын блок санына қарап мазмұнның бір кезеңін жою дұрыс емес. Таңдалған құрылым оқылу ретін де анық етуі керек. Көркем стиль кейін осы мақсатқа бағынады. Көп сурет немесе ұзақ мысал мәтін сапаны өздігінен дәлелдемейді. Үлгінің атауы мазмұндық жарамдылықпен бірдей емес; нақты орналасу мен өңдеу мүмкіндігі бағаланады.
Қате нұсқаларды ажырату: Төрт кезеңнің реті мен байланысы негізгі ақпарат, сондықтан шаблон соларды анық көрсетуі керек. Сурет саны, танымалдық және мәтін ұзындығы осы сәйкестікті дәлелдемейді. Бір көрсеткіш диаграммасы қадамдық құрылымды автоматты бермейді. Шаблонды мағыналық міндетке сәйкестендіру безендіру таңдауынан бұрын орындалады.
Қайта орындауға ишара: Шаблон оқырманға «алдымен — кейін» байланысын анық көруге көмектесе ме?
Дұрыс жауап: Мәтін нысанын таңдап, оның мазмұнын өз тақырыбымен ауыстыру
Жауап нұсқалары
- A.Тек жоба файлының атауын өзгертіп, көрінетін тақырыпты қалдыру
- B.Тақырыптың түсін ғана өзгертіп, мәтінін бұрынғыдай сақтау
- C.Жаңа суретті тақырып үстіне қойып, мәтінді өңделді деп санау
- D.Беттің көлемін өзгертіп, тақырып мазмұны автоматты ауысады деп күту
- E.Мәтін нысанын таңдап, оның мазмұнын өз тақырыбымен ауыстырудұрыс
Түсіндірме
Ереже: Өңделетін мәтін нысанының мазмұны таңдау және мәтін енгізу арқылы өзгертіледі. Файл атауы, қаріп түсі және бет өлшемі мәтін мазмұнынан бөлек қасиеттер.
Қолдану: Шартта тақырыптың өңделетіні нақты берілген. Сондықтан мәтін нысаны таңдалып, жаңа тақырып енгізіледі. Одан кейін жазудың толық көрінуі, жолға сыйуы және басқа элементтермен қабаттаспауы тексеріледі. Ұзын атау үшін қаріп не блок өлшемін бейімдеу қажет болуы мүмкін, бірақ алдымен мазмұн ауыстырылуы керек. Жоба файлының атын өзгерту ішкі тақырыптың да өзгергенін білдірмейді. Түсті өзгерту мәтіннің көрінісін ғана баптайды. Суретпен жабу ескі мәтінді нақты түзетпейді және кейін түсініксіз қабат қалдыруы мүмкін. Дұрыс жауап объектінің мазмұнын тікелей өзгертеді.
Қате нұсқаларды ажырату: Файл атауы, түс және бет өлшемі басқа қасиеттерді өңдейді. Үстін жабу өзгертуге тең емес. Әр әрекеттен кейін көрінетін сөйлем шынымен жаңа тақырыпқа ауыса ма деген сұрақпен салыстырыңыз.
Қайта орындауға ишара: Өзгерткіңіз келетіні файлдың аты ма, әлде бетте көрініп тұрған мәтін бе?
Дұрыс жауап: Text
Жауап нұсқалары
- A.Photos
- B.Textдұрыс
- C.Background
- D.Uploads
- E.Position
Түсіндірме
Ереже: Интерфейс бөлімдерінің атауы олардың негізгі міндетін түсіндіруге көмектеседі. Text мәтінмен, Photos фотосуреттермен, Background фонмен байланысты.
Қолдану: Шарт нақты осы редактордағы бөлімдер атауын береді, сондықтан қазіргі кез келген сервистің өзгермейтін мәзірін жаттау қажет емес. Жаңа мәтін нысаны керек болғандықтан, мағынасы сәйкес бөлім — Text. Қосылған нысанға жазу енгізіліп, қаріп пен орналасу сияқты қасиеттер бапталады. Мәтін сурет түрінде жүктелуі де мүмкін, бірақ ол берілген тапсырмадағы жаңа өңделетін мәтін нысанын қосудың тура әрекеті емес. Position әдетте таңдалған нысанның орналасуына қатысты, жаңа жазудың мазмұнын құрмайды. Нақты интерфейсте батырма орны өзгерсе де, міндетті оның мағынасымен салыстыру қағидасы сақталады. Бөлім атауын және сұралған объект түрін қатар қарастыру қажет.
Қате нұсқаларды ажырату: Photos суретке, Background артқы көрініске, Uploads сыртқы файлдарды енгізуге, Position орналасуға қатысты. Бұл жағдайда олардың ешқайсысы жаңа мәтін нысанын қосуды негізгі міндет ретінде сипаттамайды.
Қайта орындауға ишара: Қосылатын объект — жазу. Берілген ағылшынша атаулардың қайсысы осы ұғымды білдіреді?
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
Сұрақтар «Информатика, ЖМБ» оқулығы бойынша құрастырылған, Алматыкітап баспасы, 2020.