Еуропадағы орталықтанған мемлекеттердің құрылуы
16–17-параграф · Оқулықтың 79–85-беттері · Сұрақ оқулықтың 79-бетіне негізделген
«Дүниежүзі тарихы» оқулығының (6-сынып, Атамұра, 2018) «Еуропадағы орталықтанған мемлекеттердің құрылуы» тақырыбы, 16–17-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 30 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «Ортағасырлық Еуропаның орталықтанған мемлекеті қандай белгімен сипатталады?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Аймақтардың ортақ король билігіне бірігуімен
Жауап нұсқалары
- A.Әр феодалдың тәуелсіз сыртқы саясатымен
- B.Жеке кедендер санының көбеюімен
- C.Барлық аймақтың ортақ биліктен бас тартуымен
- D.Әр иеліктің жеке ақша шығаруымен
- E.Аймақтардың ортақ король билігіне бірігуімендұрыс
Түсіндірме
Ереже: Орталықтану жергілікті феодалдық дербестікті азайтып, ортақ басқаруды күшейтті.
Қолдану: Орталықтану кезінде жергілікті иеліктердің саяси дербестігі шектеліп, ортақ король билігі күшейеді. Демек негізгі белгі аймақтардың бір басқару орталығына бағынуы; бұл барлық жергілікті ерекшелік бірден жойылды дегенді білдірмейді.
Қате нұсқаларды ажырату: Әр феодалдың тәуелсіз сыртқы саясат жүргізуі, жеке ақша мен кеденді көбейтуі немесе ортақ биліктен бас тартуы бытыраңқылықты сипаттайды. Басқару өкілеттігінің қайда шоғырланғанын салыстыру дұрыс жауапқа жеткізеді.
Қайта орындауға ишара: Аймақтық билік пен ортақ монарх билігінің арақатынасы қалай өзгеретінін ойла.
Дұрыс жауап: Қалалар мен ішкі нарықтың дамуы
Жауап нұсқалары
- A.Аймақаралық сауданың тоқтауы
- B.Қалалардың толық оқшаулануы
- C.Жеке кедендердің көбеюі
- D.Тұйық натуралды шаруашылықтың күшеюі
- E.Қалалар мен ішкі нарықтың дамуыдұрыс
Түсіндірме
Ереже: Аймақаралық айырбас ортақ тәртіп пен қауіпсіздікке сұраныс туғызды.
Қолдану: Қалалар мен ішкі нарық өскенде аймақтар арасындағы айырбас күшейді. Саудагерлерге ортақ қауіпсіздік, тұрақты тәртіп пен кедергілердің азаюы қажет болғандықтан, экономикалық байланыс саяси бірігуді қолдайтын мүдде туғызды.
Қате нұсқаларды ажырату: Аймақаралық сауданың тоқтауы, қалалардың оқшаулануы немесе әр иеліктегі кеденнің көбеюі ортақ нарықты әлсіретеді. Тек натуралды тұйық шаруашылыққа көшу де берілген бірігуге түрткі болған өзгерісті сипаттамайды.
Қайта орындауға ишара: Саудаға қатысушыларға бірнеше ұсақ билік орнына ортақ тәртіп неге тиімді болғанын ойла.
Дұрыс жауап: Бас штаттар
Жауап нұсқалары
- A.Бас штаттардұрыс
- B.Парламент
- C.Кортес
- D.Сейм
- E.Корольдік кеңес
Түсіндірме
Ереже: Бас штаттар дінбасылар, дворяндар және ауқатты қалалықтардың өкілдерін біріктірді.
Қолдану: Франциядағы сословиелер өкілдерінің жиналысы Бас штаттар деп аталды. Оның атауын Англия мен Пиренейдегі органдардан ажырату керек; ұқсас өкілдік қызмет әр мемлекетте бірдей атау қолданылды дегенді білдірмейді.
Қате нұсқаларды ажырату: Парламент ағылшын жүйесімен, кортес Пиреней корольдіктерімен, сейм Польша тарихымен байланысты. Корольдік кеңес монархтың басқару органы болғандықтан, оны сословиелік жиналыспен теңестіруге болмайды.
Қайта орындауға ишара: Француз сословиелерінің жиналысының атауын король жанындағы тұрақты кеңестен ажырат.
Дұрыс жауап: IV Көркем Филипп
Жауап нұсқалары
- A.IV Көркем Филиппдұрыс
- B.XI Людовик
- C.XIV Людовик
- D.Жаулап алушы Вильгельм
- E.II Генрих
Түсіндірме
Ереже: Король папамен күресте сословиелердің қолдауын табуға ұмтылды.
Қолдану: IV Көркем Филипп 1302 жылы Бас штаттарды шақырып, папамен қақтығыста сословиелердің қолдауына сүйенуге ұмтылды. Бұл оқиға корольдің саяси тірегін кеңейту әрекетін көрсетеді; өкілдік пен монархия бір-бірінен толық бөлек болмаған.
Қате нұсқаларды ажырату: XI Людовик пен XIV Людовик кейінгі француз кезеңдеріне жатады. Вильгельм мен II Генрих Англия тарихымен байланысты; есімдерді елге, датаға және шақырылған органға сәйкестендіру қажет.
Қайта орындауға ишара: 1302 жылғы француз королі мен папа арасындағы күрес жағдайын ескер.
Дұрыс жауап: Дінбасылар, дворяндар, ауқатты қалалықтар
Жауап нұсқалары
- A.Дінбасылар, дворяндар, король отбасы
- B.Дінбасылар, рыцарьлар, герцогтер
- C.Дінбасылар, дворяндар, ауқатты қалалықтардұрыс
- D.Король кеңесі, жалдамалы әскер, қала кеңесі
- E.Дворяндар, сарай қызметкерлері, аймақ әкімдері
Түсіндірме
Ереже: Бас штаттарда дінбасылар, дворяндар және үшінші сословие өкілдері, негізінен ауқатты қалалықтар, қатысты.
Қолдану: Жиналыста дінбасылар мен дворяндардан бөлек үшінші сословие өкілдері, негізінен ауқатты қалалықтар, қатысты. Бұл қатысу қазіргі барлық ересек адамның тең дауысымен сайланатын жүйемен бірдей емес; өкілдер құрамы тарихи шектеулі болды.
Қате нұсқаларды ажырату: Рыцарь мен герцогты бөлек қосу бір сословиені екі рет санауға әкеледі. Король отбасы не әкімшілік мекеме үшінші сословиені алмастырмайды; әлеуметтік топ пен мемлекеттік органды ажыратып, қалалық өкілдердің орнын ескер.
Қайта орындауға ишара: Үш сословиенің әлеуметтік мәртебелерін ажырат; үшінші топтың өкілдерін бүкіл халықпен теңестірме.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 25 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
Сұрақтар «Дүниежүзі тарихы» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2018.