Крест жорықтарының себептері барысы мен салдары
10-параграф · Оқулықтың 49–54-беттері · Сұрақ оқулықтың 49-бетіне негізделген
«Дүниежүзі тарихы» оқулығының (6-сынып, Атамұра, 2018) «Крест жорықтарының себептері барысы мен салдары» тақырыбы, 10-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «XI–XIII ғасырларда Сирия мен Палестинадағы қасиетті жерлерге бағытталған крест жорықтары қай бағытта жүрді?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Еуропадан Таяу Шығысқа
Жауап нұсқалары
- A.Таяу Шығыстан Батыс Еуропаға
- B.Қытайдан Орталық Азияға
- C.Еуропадан Таяу Шығысқадұрыс
- D.Солтүстік Еуропадан Үндістанға
- E.Пиренейден Скандинавияға
Түсіндірме
Ереже: Еуропалық феодалдар Сирия, Палестина және көрші аймақтарға діни ұранмен жорық ұйымдастырды.
Қолдану: Сирия мен Палестинадағы қасиетті орындарды иелену негізгі мақсаттардың бірі болды. Сондықтан сұрақтағы шығыс жорықтарының бағытын Батыс Еуропадан шығыс Жерорта теңізіне қарай анықтаймыз; крест жорықтары деген атау басқа аймақтағы науқандарға да қолданылған.
Қате нұсқаларды ажырату: Кері бағытты немесе Шығыс Азияны таңдау осы жорықтардың географиясын шатастырады. Балтықтағы науқандар да болғанымен, сұрақ XI–XIII ғасырлардағы Сирия мен Палестина бағытын нақтылап тұр.
Қайта орындауға ишара: Бастапқы еуропалық аймақ пен Сирия-Палестинадағы мақсатты жерлерді картада байланыстыр.
Дұрыс жауап: 1096–1270 жылдары
Жауап нұсқалары
- A.1095–1291 жылдары
- B.1096–1270 жылдарыдұрыс
- C.1099–1187 жылдары
- D.1147–1204 жылдары
- E.1202–1270 жылдары
Түсіндірме
Ереже: Бірінші жорық 1096 жылы басталып, сегізінші жорық 1270 жылы аяқталған.
Қолдану: Бірінші жорықтың басталуын және Тунис бағытындағы сегізінші жорықтың уақытын шеткі межелер ретінде аламыз. Бұл шартты тізбек басқа кейінгі крест жорықтары болмады дегенді білдірмейді; сұрақ дәстүрлі нөмірленетін сегіз науқанға қатысты.
Қате нұсқаларды ажырату: 1270 жыл мен 1291 жылғы Акраның құлауын алмастыру екі бөлек межені шатастырады. 1095 жылғы үндеу жорықтың өзі басталған жыл емес; үндеу, науқан және соңғы тіректің алынуын ажырат.
Қайта орындауға ишара: Бірінші жорық басталған уақыт пен IX Людовиктің соңғы жорығының мерзімін салыстыр.
Дұрыс жауап: II Урбан
Жауап нұсқалары
- A.Лев X
- B.II Урбандұрыс
- C.Григорий I
- D.III Иннокентий
- E.Александр VI
Түсіндірме
Ереже: Клермондағы үндеу жорықты діни міндет ретінде жариялап, қатысушыларды жұмылдырды.
Қолдану: Клермондағы үндеу жорыққа қатысуды діни міндет ретінде ұсынды және көпшілікті жұмылдырды. Тұлғаны 1095 жылғы нақты жиын арқылы анықтаймыз; кейінгі жорықты қолдаған папалардың бәрі алғашқы үндеудің авторы болған жоқ.
Қате нұсқаларды ажырату: ІІІ Иннокентий төртінші жорықпен, Лев X кейінгі Реформация дәуірімен байланысты. Папа атағының ортақтығы жыл мен саяси жағдайдағы айырмашылықты жоймайды; әр үндеудің өз уақытын тексеру қажет.
Қайта орындауға ишара: Клермондағы 1095 жылғы жиынның папасын кейінгі төртінші жорық ұйымдастырушысынан ажырат.
Дұрыс жауап: Жорыққа діни міндетпен қатысу белгісін
Жауап нұсқалары
- A.Белгілі бір король әулетіне тиесілілік белгісін
- B.Қажылықты бұрын аяқтағаны туралы марапатты
- C.Қалалық әскери жасақтың кәсіптік белгісін
- D.Жорыққа діни міндетпен қатысу белгісіндұрыс
- E.Рыцарьлық турнирдегі жеңіс белгісін
Түсіндірме
Ереже: Крест таңбасы жорықшылардың ортақ діни ұранын көрсетті; жорық атауы сонымен байланысты.
Қолдану: Киімге тігілген белгі адамның жорыққа берген діни антын сырттай көрсетті. Ол түрлі елден келген қатысушыларды ортақ ұранға біріктірді; символ адамның әлеуметтік кәсібін немесе нақты әскери дәрежесін анықтайтын жалғыз белгі емес еді.
Қате нұсқаларды ажырату: Крест таңбасы жорыққа берілген діни міндетті білдірді. Әулеттік таңба, өткен қажылықтың марапаты немесе турнир белгісі өзге мақсатпен қолданылады; киімдегі белгінің сыртқы ұқсастығын оның нақты міндетімен шатастырма.
Қайта орындауға ишара: Таңба қатысушының кәсібін емес, жорыққа берген антын көрсеткенін ескер.
Дұрыс жауап: Нашар дайындалған және жеткілікті қаруланбаған
Жауап нұсқалары
- A.Қару-жарақ мол болғанымен, сапар бағытын дұрыс таңдамады
- B.Теңіз флоты күшейгенімен, жағалауда ғана соғыса алды
- C.Нашар дайындалған және жеткілікті қаруланбағандұрыс
- D.Кәсіби жасақ болғанымен, қоршау құрылғылары жетіспеді
- E.Біртұтас қолбасшылық болғанымен, қалалардан азық ала алмады
Түсіндірме
Ереже: Аш-жалаңаш топтар тәртіп пен жабдықтан айырылғандықтан салжұқ әскерінен ауыр жеңілді.
Қолдану: Тәртіп, тұрақты жабдық пен азықтың жеткіліксіздігі жасақтың соғысқа төзімділігін төмендетті. Діни құлшыныс мұндай материалдық және әскери дайындықтың орнын баса алмады; жеңілісті тек жеке батылдықтың жоқтығымен түсіндіру жеткіліксіз.
Қате нұсқаларды ажырату: Бұл нұсқалар кедейлер жасағына тән емес кәсіби ұйым немесе жеткілікті жабдықты алдын ала болжайды. Оның осалдығын түсіндіргенде дайындық, қарулану және ұйымшылдықтың төмендігін бірге қарастыр; кейінгі рыцарь жасағымен теңестірме.
Қайта орындауға ишара: Жауынгердің сенімі мен оның қару, азық, тәртіппен қамтамасыз етілуін ажырат.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
- Феодалдық қоғамның әлеуметтік құрылымы
- Ортағасырлық қалалар мен өнердің даму ерекшеліктері
- Ислам дінінің пайда болуы Араб халифаты
- Мұсылман әлемі мәдениетінің дамуы
- Крест жорықтарынан кейінгі христиандық Еуропа және мұсылман әлемі
- Моңғол империясы
- Еуразия этносаяси картасының қалыптасуына моңғол шапқыншылығының әсері
- Франция мен Англиядағы шаруалар көтерілісі
Сұрақтар «Дүниежүзі тарихы» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2018.