Физикалық дене. Зат. Масса
17-параграф · Оқулықтың 57–59-беттері
«Жаратылыстану» оқулығының (5-сынып, Атамұра, 2017) «Физикалық дене. Зат. Масса» тақырыбы, 17-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: ««Дене — зат» жіктеуінде шыныдан жасалған стақанның өзі қай ұғымға жатады?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Физикалық дене
Жауап нұсқалары
- A.Зат
- B.Масса
- C.Көлем
- D.Құбылыс
- E.Физикалық денедұрыс
Түсіндірме
Ереже: Физикалық дене — белгілі пішіні мен көлемі бар жеке материалдық нысан.
Қолдану: Стақан, орындық не шеге жеке нысан ретінде қарастырылады. Ал оларды құрайтын шыны, ағаш немесе темір материалды білдіреді. Бір материалдан бірнеше түрлі нысан жасалады; бір нысан бірнеше материалдан да тұруы мүмкін. Сондықтан бұйымның атауын оның құрамындағы материал атауымен шатастырмау қажет.
Қате нұсқаларды ажырату: Зат материалды, масса мен көлем шамаларды, құбылыс өзгерісті білдіреді. Сұрақта нысанның неден жасалғаны емес, оның жеке бұйым ретіндегі санаты сұралған. Бірдей сөз күнделікті тілде кең қолданылғанымен, осы пәндік айырманы сақта.
Қайта орындауға ишара: Материал атауы мен одан жасалған жеке бұйымды ажырат.
Дұрыс жауап: Физикалық дене
Жауап нұсқалары
- A.Физикалық денедұрыс
- B.Масса
- C.Көлем
- D.Құбылыс
- E.Зат
Түсіндірме
Ереже: Физикалық дене — белгілі пішіні мен көлемі бар жеке материалдық нысан.
Қолдану: Стақан, орындық не шеге жеке нысан ретінде қарастырылады. Ал оларды құрайтын шыны, ағаш немесе темір материалды білдіреді. Бір материалдан бірнеше түрлі нысан жасалады; бір нысан бірнеше материалдан да тұруы мүмкін. Сондықтан бұйымның атауын оның құрамындағы материал атауымен шатастырмау қажет.
Қате нұсқаларды ажырату: Зат материалды, масса мен көлем шамаларды, құбылыс өзгерісті білдіреді. Сұрақта нысанның неден жасалғаны емес, оның жеке бұйым ретіндегі санаты сұралған. Бірдей сөз күнделікті тілде кең қолданылғанымен, осы пәндік айырманы сақта.
Қайта орындауға ишара: Материал атауы мен одан жасалған жеке бұйымды ажырат.
Дұрыс жауап: Физикалық дене
Жауап нұсқалары
- A.Көлем
- B.Физикалық денедұрыс
- C.Құбылыс
- D.Зат
- E.Масса
Түсіндірме
Ереже: Физикалық дене — белгілі пішіні мен көлемі бар жеке материалдық нысан.
Қолдану: Стақан, орындық не шеге жеке нысан ретінде қарастырылады. Ал оларды құрайтын шыны, ағаш немесе темір материалды білдіреді. Бір материалдан бірнеше түрлі нысан жасалады; бір нысан бірнеше материалдан да тұруы мүмкін. Сондықтан бұйымның атауын оның құрамындағы материал атауымен шатастырмау қажет.
Қате нұсқаларды ажырату: Зат материалды, масса мен көлем шамаларды, құбылыс өзгерісті білдіреді. Сұрақта нысанның неден жасалғаны емес, оның жеке бұйым ретіндегі санаты сұралған. Бірдей сөз күнделікті тілде кең қолданылғанымен, осы пәндік айырманы сақта.
Қайта орындауға ишара: Материал атауы мен одан жасалған жеке бұйымды ажырат.
Дұрыс жауап: Зат
Жауап нұсқалары
- A.Физикалық дене
- B.Масса
- C.Затдұрыс
- D.Көлем
- E.Құбылыс
Түсіндірме
Ереже: Зат денені құрайтын материалды білдіреді.
Қолдану: Шыны стақан мысалында стақан — жеке бұйым, шыны — оның материалы. Бір заттан түрлі пішінді денелер жасауға болады. Шарттағы жіктеу осы айырмашылыққа негізделген; материалдың атауы бұйымның көлемін немесе массасын өздігінен бермейді. Ауа сияқты қоспаны химиялық таза қосылыс деп қарастыру да бөлек мәселе.
Қате нұсқаларды ажырату: Физикалық дене жеке нысан, масса мен көлем өлшенетін шамалар, құбылыс өзгеріс не үдеріс. Сұрақта бұйымның өзі емес, оны құрайтын материал сұралады. Күнделікті тілдегі зат сөзін осы сабақтағы материал мағынасымен сәйкестендір.
Қайта орындауға ишара: Бұйымның неден жасалғанын білдіретін материал атауын ойла.
Дұрыс жауап: Зат
Жауап нұсқалары
- A.Масса
- B.Көлем
- C.Құбылыс
- D.Затдұрыс
- E.Физикалық дене
Түсіндірме
Ереже: Зат денені құрайтын материалды білдіреді.
Қолдану: Шыны стақан мысалында стақан — жеке бұйым, шыны — оның материалы. Бір заттан түрлі пішінді денелер жасауға болады. Шарттағы жіктеу осы айырмашылыққа негізделген; материалдың атауы бұйымның көлемін немесе массасын өздігінен бермейді. Ауа сияқты қоспаны химиялық таза қосылыс деп қарастыру да бөлек мәселе.
Қате нұсқаларды ажырату: Физикалық дене жеке нысан, масса мен көлем өлшенетін шамалар, құбылыс өзгеріс не үдеріс. Сұрақта бұйымның өзі емес, оны құрайтын материал сұралады. Күнделікті тілдегі зат сөзін осы сабақтағы материал мағынасымен сәйкестендір.
Қайта орындауға ишара: Бұйымның неден жасалғанын білдіретін материал атауын ойла.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
Сұрақтар «Жаратылыстану» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2017.