Қорқыт Байбөрі баласы Бамсы Байрақ туралы жыр
1-параграф · Оқулықтың 6–20-беттері
«Қазақ әдебиеті» оқулығының (8-сынып, Атамұра, 2018) «Қорқыт Байбөрі баласы Бамсы Байрақ туралы жыр» тақырыбы, 1-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: ««Қорқыт ата кітабындағы» Бамсы-Байрақтың әкесі кім?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Байбөрі
Жауап нұсқалары
- A.Байбөрідұрыс
- B.Байбіжан
- C.Баяндур
- D.Салор Қазан
- E.Қарабұтақ
Түсіндірме
Ереже: Туыстық қатынасты кейіпкердің жырдағы отбасына қарап анықтаймыз.
Қолдану: Жырда Байбөрі перзент тілеп, кейін Бамсы-Байрақтың дүниеге келуі баяндалады. Сондықтан әке мен баланың байланысы — Байбөрі мен Бамсы-Байрақ.
Қате нұсқаларды ажырату: Байбіжан — қыздың әкесі. Екі отбасының аттас басталатын есімдерін ұқсастығына қарап алмастыруға болмайды.
Қайта орындауға ишара: Батырдың есімімен бірге айтылатын әке атын еске түсір.
Дұрыс жауап: Перзентке зар болу
Жауап нұсқалары
- A.Жауға жеңіліп қалу
- B.Малынан айырылу
- C.Ағайынмен араздасу
- D.Саудагерлерден хабар алмау
- E.Перзентке зар болудұрыс
Түсіндірме
Ереже: Кейіпкердің күйзелісінің себебі сол сәтте оның нені жоқтағанына байланысты анықталады.
Қолдану: Тойдағы бектердің ұлдарын көрген Байбөрі өзінің баласы жоқтығына қайғырады. Оның мұңы байлықтың аздығынан емес, мұрагерінің болмауынан туады.
Қате нұсқаларды ажырату: Жиындағы өзге бектердің ұлдарын көру оның көңілін түсіреді. Мұны соғыс не мал шығынымен түсіндіру оқиғадағы себепті өзгертеді.
Қайта орындауға ишара: Тойдағы әкенің өзге отбасылармен салыстырғанда нені аңсағанын ойла.
Дұрыс жауап: Атастыру дәстүрі
Жауап нұсқалары
- A.Енші беру дәстүрі
- B.Анттасу дәстүрі
- C.Атастыру дәстүрідұрыс
- D.Қонақасы беру дәстүрі
- E.Жоқтау дәстүрі
Түсіндірме
Ереже: Отбасылық ғұрыпты тараптардың болашақ неке туралы уағдаласуынан танимыз.
Қолдану: Екі бек болашақта туған ұл мен қызын бір-біріне қоспақ болады. Балаларды алдын ала некеге уағдаластыру атастыру дәстүріне жатады.
Қате нұсқаларды ажырату: Енші беру мүлік бөлісуге, анттасу жалпы сертке қатысты. Мұнда келісімнің нақты нысаны екі баланың үйленуі болады.
Қайта орындауға ишара: Екі отбасы әлі кішкентай балаларына қатысты қандай неке келісімін жасайды?
Дұрыс жауап: Байбіжан
Жауап нұсқалары
- A.Байбөрі
- B.Баяндур
- C.Салор Қазан
- D.Қарабұтақ
- E.Байбіжандұрыс
Түсіндірме
Ереже: Кейіпкердің әкесін оның қай әулетке жататыны туралы сюжеттік дерекпен анықтаймыз.
Қолдану: Жырдағы екі отбасыны ажырату керек: Байбөрінің ұлы — Бамсы-Байрақ, Байбіжанның қызы — Бану-Шешек.
Қате нұсқаларды ажырату: Байбөрі қыздың емес, жас батырдың әкесі. Кейіпкерлердің ата-аналарын жұптап есте сақтау шатасуды азайтады.
Қайта орындауға ишара: Батырдың әкесімен құдаласқан екінші бекті еске түсір.
Дұрыс жауап: Баяндур хан
Жауап нұсқалары
- A.Байбөрі
- B.Байбіжан
- C.Баяндур хандұрыс
- D.Қарабұтақ
- E.Салор Қазан
Түсіндірме
Ереже: Оқиғаны ұйымдастырушыны оған қонақ болып қатысқан адамдардан бөлек анықтау керек.
Қолдану: Оғыз бектерінің басын қосқан тойды Баяндур хан ұйымдастырады. Байбөрінің перзент туралы тілегі осы жиында айтылады.
Қате нұсқаларды ажырату: Байбөрі жиында өз мұңын айтады, бірақ бұл оны той иесі етпейді. Шақыруды жасаған билеушінің қызметіне назар аудар.
Қайта орындауға ишара: Оғыз бектерін өз ордасына жинаған ханның есімін еске түсір.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
Сұрақтар «Қазақ әдебиеті» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2018.