Ustazdyq
Алғашқы 5 сұрақ тегінИнформатика, ЖМБ · 11-сынып · 30 сұрақ

Жасанды интеллектіні қолдану саласы

Әріптестермен бөлісуWhatsAppTelegram

5-6-параграф · Оқулықтың 18–25-беттері · Сұрақ оқулықтың 18-бетіне негізделген

«Информатика, ЖМБ» оқулығының (11-сынып, Арман-ПВ, 2020) «Жасанды интеллектіні қолдану саласы» тақырыбы, 5-6-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 30 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «Программа қазақша сөйлемнің мағынасын сақтап, оны ағылшын тіліндегі сөйлемге аударады. ЖИ қолданудың қай…»

Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.

  1. Дұрыс жауап: Табиғи тілді өңдеу, соның ішінде машиналық аударма

    Жауап нұсқалары

    1. A.Дыбыстың физикалық қаттылығын өлшеу
    2. B.Роботтың кеңістіктегі жолын жоспарлау
    3. C.Суреттегі нысанның санатын анықтау
    4. D.Табиғи тілді өңдеу, соның ішінде машиналық аудармадұрыс
    5. E.Бейнелерді ортақ панорамаға біріктіру

    Түсіндірме

    Ереже: Табиғи тілді өңдеу адамның тіліндегі мәтін немесе сөйлеу мазмұнымен жұмыс істеуге қатысты. Машиналық аударма бір тілдегі мазмұнның басқа тілде берілуін көздейді. Қолдану бағытын таңдауда кіріс пен күтілетін нәтиженің қандай ақпаратты қамтитынын анықтау қажет.

    Қолдану: Шарт қазақша сөйлемді ағылшынша сөйлемге айналдыруды және мағынаны сақтауды сұрайды. Сондықтан табиғи тілді өңдеу мен машиналық аударма сәйкес. Программа мәтінді экранға шығаруы немесе дыбыстауы мүмкін, бірақ бұл қосымша әрекеттер осы сұрақтағы тілдік түрлендірудің орнына жүрмейді. Мақсат басқа тілдегі сәйкес мәтін алу болғандықтан, нәтиженің сапасы да тілдік мазмұн арқылы тексеріледі.

    Қате нұсқаларды ажырату: Дыбыс қаттылығы физикалық өлшемге, робот жолы қозғалысқа, нысан санаты көрнекі тануға, панорама бейнелерді геометриялық біріктіруге қатысты. Олардың барлығы ақпарат өңдеуі мүмкін, бірақ берілген тілдік міндетті тікелей сипаттамайды. «Компьютер қолданылған» деген ортақ белгімен ғана жауап таңдамаңыз.

    Қайта орындауға ишара: Кіріс пен нәтиже қай ақпарат түріне және қай тілдік өзгеріске қатысты?

  2. Дұрыс жауап: Қолжазба таңбаларын оптикалық тану

    Жауап нұсқалары

    1. A.Сөйлеуді дыбыстан тану
    2. B.Дайын мәтінді басқа тілге аудару
    3. C.Қолжазба таңбаларын оптикалық танудұрыс
    4. D.Терілген мәтінді дыбыстау
    5. E.Қолжазба суреттерін мазмұнын анықтамай мұрағаттау

    Түсіндірме

    Ереже: Қолжазбаны оптикалық тану сурет пиксельдерінен жазылған таңбаларды анықтап, мәтіндік дерекке айналдырады. Бұл дыбыстан сөйлеуді танудан және дайын мәтінді аударудан бөлек міндет. Бастапқы дерек түрі мен шығыс түрі қажетті әрекетті ажыратуға көмектеседі.

    Қолдану: Берілген кіріс — қолжазба суреті, нәтиже — сол тілдегі терілген мәтін. Демек таңбаларды тану дұрыс. Әріптің қолмен жазылуы OCR міндетінің көрнекі тану сипатын өзгертпейді. Аударма жоқтығы нақты айтылған, сондықтан тіл ауысуы туралы нұсқа сәйкес келмейді. Танылған мәтін кейде бастапқы суретпен салыстырылып тексеріледі; бұл тексеру оның суретті жай сақтау емес екенін көрсетеді.

    Қате нұсқаларды ажырату: Сөйлеуді тануға дыбыс керек, дыбыстауға дайын мәтіннен дыбыс жасалады. Мұрағаттау суретті сақтайды, бірақ әріпті мәтін таңбасына айналдырмайды. Аударма мәтін мағынасын басқа тілде береді. Осы міндеттерді бір өнім ұсынуы олардың әр жеке әрекетін тең етпейді.

    Қайта орындауға ишара: Сервис кірістегі суретті сол күйінде сақтап отыр ма, әлде оның жазуын мәтінге айналдыра ма?

  3. Дұрыс жауап: Дыбыстық сөздерге сәйкес мәтіндік не басқа өңделетін тілдік жазба

    Жауап нұсқалары

    1. A.Күнтізбе қолданбасының терезесін ашу
    2. B.Дыбыстық сөздерге сәйкес мәтіндік не басқа өңделетін тілдік жазбадұрыс
    3. C.Күнтізбедегі жаңа оқиғаны сақтау
    4. D.Дайын жауапты дауыстап айту
    5. E.Күнтізбені басқа тілге аудару

    Түсіндірме

    Ереже: Көп кезеңді көмекшіде сөйлеуді тану дыбыстағы сөздерді өңделетін тілдік жазбаға айналдырады. Бұйрықтың мағынасын анықтау, әрекетті орындау және жауапты дыбыстау кейінгі бөлек кезеңдер болуы мүмкін. Бір жүйеде қатар орындалуы олардың нәтижелерін бір ұғым етпейді.

    Қолдану: Шарт сөйлеуді танудан кейін мағына талданып, қолданба ашылатынын анық бөледі. Сондықтан тану нәтижесі айтылған сөздерге сәйкес тілдік жазба болады. Күнтізбе терезесінің ашылуы барлық өңдеу тізбегінің кейінгі әрекеті, танудың өз өнімі емес. Кезеңдерді бөлу қате шыққанда оның дыбыстағы сөзден, мағына талдауынан немесе орындалатын әрекеттен болғанын анықтауға да көмектеседі.

    Қате нұсқаларды ажырату: Терезе ашу мен оқиға сақтау қолданбамен әрекеттесуге қатысты. Дыбыстау шығыс сөзін жасайды, аударма тілді өзгертеді. Бұлардың ешқайсысы осы сұрақтағы бастапқы дыбысты тілдік жазбаға сәйкестендірудің орнына жүрмейді. Әр кезеңнің жеке кірісі мен шығысын қараңыз.

    Қайта орындауға ишара: Қай нәтиже келесі мағына талдау кезеңіне материал береді?

  4. Дұрыс жауап: Қозғалысты жоспарлау

    Жауап нұсқалары

    1. A.Қолмен жазылған әріптерді тану
    2. B.Сөйлемді басқа тілге аудару
    3. C.Дайын маршрут атауларын тек мұрағаттау
    4. D.Өнім сипаттамасының мәтінін қысқарту
    5. E.Қозғалысты жоспарлаудұрыс

    Түсіндірме

    Ереже: Қозғалысты жоспарлау роботтың бастапқы және мақсатты жағдайы арасында жүретін жолын іздеуге қатысты. Жоспарға кедергілер мен қозғалыс шектеулері сияқты деректер енгізіледі. Жолды есептеу және оны нақты қозғалтқыштармен орындау бір-бірімен байланысты, бірақ бөлек міндеттер.

    Қолдану: Берілген робот қайдан бастайтынын, қайда баруы керектігін және картадағы кедергілерді пайдаланып жол таңдайды. Сондықтан қозғалысты жоспарлау дұрыс. Сөре атауын оқу немесе тауар мәтінін өңдеу қосымша болуы мүмкін, бірақ шарттағы негізгі нәтиже кеңістіктегі жол. Бұл жоспар барлық нақты кедергіні міндетті түрде көрді деген кепіл емес; оның қолданылуы карта мен бақылау деректерінің сәйкестігіне тәуелді.

    Қате нұсқаларды ажырату: Әріп тану, аударма және мәтінді қысқарту басқа ақпараттық міндеттер. Маршрут атауын жай сақтау жаңа жағдай үшін жол таңдауды қамтымайды. Сервис атауын емес, нақты алынатын нәтижені анықтаңыз. Бір роботта бірнеше бағдарлама болуы осы тапсырмалардың айырмасын жоймайды.

    Қайта орындауға ишара: Жүйенің нәтижесі мәтін бе, санат па, әлде кеңістіктегі қозғалыс жолы ма?

  5. Дұрыс жауап: Пәндік білім қоры және сол білімді қолданатын ережелер

    Жауап нұсқалары

    1. A.Пәндік білім қоры және сол білімді қолданатын ережелердұрыс
    2. B.Тек интерфейс батырмаларының экрандағы орны
    3. C.Қатыссыз жағдайлардың кездейсоқ атаулар тізімі
    4. D.Тек дайын жауаптың қаріп өлшемі
    5. E.Тек компьютер экранының диагоналі

    Түсіндірме

    Ереже: Ережеге негізделген сараптамалық жүйеде пәндік білім мен ережелер ұсынысты шығаруға негіз болады. Қорытындылау механизмі оларды нақты жағдайдың деректеріне қолданады. Білім қорының толықтығы мен ережелердің дұрыстығы нәтижені бағалау үшін маңызды.

    Қолдану: Шарт маманның пәндік фактілерді және шартты ережелерді енгізгенін нақты береді. Демек ресурс — сол білім қоры мен қолдану ережелері. Интерфейс оларды пайдалануға ыңғайлы жол ұсынуы мүмкін, бірақ батырманың орны ұсыныстың пәндік негізін жасамайды. Бұл жүйе әрқашан барлық жағдайды дұрыс шешеді деген қорытынды емес: сәйкес білім жетіспесе немесе ереже қате болса, нәтижені тексеру қажет.

    Қате нұсқаларды ажырату: Қаріп пен экран диагоналі көрсету қасиеттері, кездейсоқ атаулар пәндік дәлел емес. Оларды білім қорымен алмастыру жағдайға негізделген ұсыныс шығаруды түсіндірмейді. Дайын жауаптың сыртқы түрі мен оған алып келген фактілерді бөлек қарастыру керек.

    Қайта орындауға ишара: Ұсыныс нақты қандай фактілер мен шартты байланыстарға сүйеніп шығарылды?

Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 25 сұрақ

Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.

Жинақты сатып алу · 200 ₸Бүкіл кітап — 2000 ₸ (36 × 200 ₸ орнына)

Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.

Кітаптың басқа тақырыптары

Сұрақтар «Информатика, ЖМБ» оқулығы бойынша құрастырылған, Арман-ПВ, 2020.