Мұқағали Мақатаев Аққулар ұйықтағанда
13-параграф · Оқулықтың 125–137-беттері
«Қазақ әдебиеті» оқулығының (8-сынып, Атамұра, 2018) «Мұқағали Мақатаев Аққулар ұйықтағанда» тақырыбы, 13-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: ««Аққулар ұйықтағанда» поэмасының авторы кім?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Мұқағали Мақатаев
Жауап нұсқалары
- A.Төлеген Айбергенов
- B.Фариза Оңғарсынова
- C.Мұқағали Мақатаевдұрыс
- D.Қадыр Мырза Әлі
- E.Сағи Жиенбаев
Түсіндірме
Ереже: Авторлықты поэманың нақты әдеби мұрасымен анықтаймыз.
Қолдану: Мұқағали Мақатаев поэмада ана махаббатын табиғат алдындағы жауапкершілікпен қақтығыстырады. Осы тартыс шығарманың өзегін құрайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Табиғат пен ана тақырыбы көптеген ақында бар. Нақты атаулы поэманың авторын тек ортақ тақырыппен ауыстыруға болмайды.
Қайта орындауға ишара: Қарасазда туған лирик ақынды еске түсір.
Дұрыс жауап: Қарасаз
Жауап нұсқалары
- A.Қарабау
- B.Қасқабұлақ
- C.Қарасаздұрыс
- D.Бөрілі
- E.Қарауыл
Түсіндірме
Ереже: Туған ауылды көркем шығармадағы ойдан алынған не символдық мекеннен ажыратамыз.
Қолдану: Қарасаз — ақынның туған ауылы. Жетімкөл поэмадағы оқиға орны болғандықтан, екеуін ажырату керек.
Қате нұсқаларды ажырату: Жетімкөл — поэма кеңістігі. Оның атауын ақынның туған ауылының орнына қою өмірбаян мен сюжетті араластырады.
Қайта орындауға ишара: Райымбек өңіріндегі ақынның туған ауылын еске түсір.
Дұрыс жауап: Жетімкөл
Жауап нұсқалары
- A.Алакөл
- B.Марқакөл
- C.Сасықкөл
- D.Қопакөл
- E.Жетімкөлдұрыс
Түсіндірме
Ереже: Мекен атауын поэмада тікелей берілген көркем кеңістіктен анықтаймыз.
Қолдану: Жетімкөл аққулар мекені ретінде суреттеледі. Көлдің тыныштығы кейінгі қайғылы әрекетпен қарама-қарсы қойылады.
Қате нұсқаларды ажырату: Ақынның туған ауылы мен табиғаттағы белгілі өзге көлдер бұл оқиғаның орны емес. Жырдағы нақты атауды қолдан.
Қайта орындауға ишара: Ана мен аққу трагедиясы өткен көлдің мұңды атауын еске түсір.
Дұрыс жауап: Аналық махаббат пен табиғат киесін сақтау
Жауап нұсқалары
- A.Аналық махаббат пен табиғат киесін сақтаудұрыс
- B.Сауда мүддесі мен өнер
- C.Жеке даңқ пен байлық
- D.Білім мен надандық жарысы
- E.Қоныс пен билік дауы
Түсіндірме
Ереже: Негізгі тартыс кейіпкер алдында бір мезгілде тұрған екі құндылықтың қайшылығынан туады.
Қолдану: Ана баласын құтқарғысы келеді, бірақ ол үшін қасиетті аққуды атпақ болады. Осы таңдау екі құндылықты қақтығыстырады.
Қате нұсқаларды ажырату: Ана баласына жамандық тілеп әрекет етпейді. Бірақ оны құтқару ниеті қасиетті тіршілікке зиян келтіретін таңдауға әкеледі.
Қайта орындауға ишара: Баланы құтқару ниеті қай табиғи әрі моральдық тыйыммен қақтығысады?
Дұрыс жауап: Тәуіп
Жауап нұсқалары
- A.Әке
- B.Жылқышы қарт
- C.Ауыл молдасы
- D.Тәуіпдұрыс
- E.Көрші әйел
Түсіндірме
Ереже: Кеңестің кімнен шыққанын оның кейіпкер әрекетіне себеп болған нақты сөзінен анықтаймыз.
Қолдану: Аққумен аластау туралы кеңесті тәуіп береді. Бұл — кейіпкердің сөзі; оны нақты емдеу тәсілі ретінде қабылдауға болмайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Бұл сөз автордың емдік кеңесі емес. Сюжетте сенімге негізделген ұсынысты белгілі кейіпкер айтады.
Қайта орындауға ишара: Анаға аққудың емдік күші бар деп сендірген адамды еске түсір.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
Сұрақтар «Қазақ әдебиеті» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2018.