Жүніс Сахиев Дабыл
17-параграф · Оқулықтың 164–176-беттері
«Қазақ әдебиеті» оқулығының (8-сынып, Атамұра, 2018) «Жүніс Сахиев Дабыл» тақырыбы, 17-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: ««Дабыл» әңгімесінің авторы кім?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Жүніс Сахиев
Жауап нұсқалары
- A.Жүніс Сахиевдұрыс
- B.Роза Мұқанова
- C.Тахауи Ахтанов
- D.Дулат Исабеков
- E.Оралхан Бөкей
Түсіндірме
Ереже: Авторлықты көне мұра мен ғарыштық қиялды ұштастырған нақты туындының әдеби мұрасымен анықтаймыз.
Қолдану: Жүніс Сахиев көне жазба мұра мен ғарыштық қиялды бір оқиғаға біріктіреді. Бұл оның ғылыми фантастика бағытына сәйкеседі.
Қате нұсқаларды ажырату: Ғылыми қиялды басқа авторлар да қолданады. «Айдағы жасырынбақпен» ортақ авторды анықтау керек.
Қайта орындауға ишара: «Айдағы жасырынбақ» әңгімесінің авторын еске түсір.
Дұрыс жауап: Жасаған
Жауап нұсқалары
- A.Төлен
- B.Қазыкен
- C.Жасағандұрыс
- D.Омар
- E.Мерген
Түсіндірме
Ереже: Кейіпкер қызметін оның кәсіби білімі мен зерттеу әрекетінен танимыз.
Қолдану: Жасаған таңбалы жазуды ғылыми тұрғыдан зерттейді. Ол тасқа жай бақылаушы ретінде емес, маман ретінде қарайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Тасты байқаған адам мен жазуын оқуға маманданған ғалым бір адам емес. Зерттеушінің рөлін ажырат.
Қайта орындауға ишара: Түркі жазуын кәсіби түрде талдайтын кейіпкердің есімін еске түсір.
Дұрыс жауап: Түркология
Жауап нұсқалары
- A.Астрономия
- B.Түркологиядұрыс
- C.Геология
- D.Зоология
- E.Химия
Түсіндірме
Ереже: Ғылыми саланы зерттейтін нысанына қарай анықтаймыз.
Қолдану: Түркология түркі халықтарының тілі мен мұрасын зерттейді. Сондықтан көне түркі жазуын танитын ғалымның мамандығы осы салаға жатады.
Қате нұсқаларды ажырату: Тастың өзі геологияға қатысуы мүмкін, бірақ Жасағанның мамандығы ондағы түркілік тіл мен жазуға бағытталған.
Қайта орындауға ишара: Түркі халықтарының тілін, әдебиеті мен мұрасын зерттейтін саланы ата.
Дұрыс жауап: Талас жазуы
Жауап нұсқалары
- A.Орхон жазуы
- B.Енисей жазуы
- C.Араб жазуы
- D.Талас жазуыдұрыс
- E.Латын жазуы
Түсіндірме
Ереже: Жазу түрін шығармадағы таңбаларға берілген нақты ғылыми сәйкестендіруден танимыз.
Қолдану: Тастағы таңбалар Талас жазуымен байланысты танылады. Бұл көне түркі жазба мұрасының оқиғадағы орнын ашады.
Қате нұсқаларды ажырату: Барлық көне түркі жазуын бір өңірдің атауымен атауға болмайды. Сюжет белгілі аймақтық нұсқаны атайды.
Қайта орындауға ишара: Қырғызстан мен Қазақстанға ортақ өзен аңғары атымен аталатын жазуды еске түсір.
Дұрыс жауап: Ғарыштан келген тас
Жауап нұсқалары
- A.Жерден табылған қолжазба
- B.Ғарыштан келген тасдұрыс
- C.Судағы көне кеме
- D.Ормандағы ағаш мүсін
- E.Шөлдегі қыш ыдыс
Түсіндірме
Ереже: Оқиғаға түрткі болған затты оның кейінгі зерттеу мен кездесуге жол ашу қызметінен танимыз.
Қолдану: Ғарыштан келген ерекше тас жаңа оқиғаларға түрткі болады. Оның таңбалары ғылыми зерттеу мен фантастикалық кездесуді байланыстырады.
Қате нұсқаларды ажырату: Таңба болғанының бәрі қағаз қолжазба емес. Оқиға тасқа және оның ғарышпен байланысына құрылған.
Қайта орындауға ишара: Таңбалары бар ерекше қатты дененің қайдан келгеніне назар аудар.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
Сұрақтар «Қазақ әдебиеті» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2018.