Академик Қаныш Сәтбаев көрнекті ғалым қоғам қайраткері
25-параграф · Оқулықтың 128–134-беттері
«Қазақстан тарихы» оқулығының (8-сынып, Атамұра, 2025) «Академик Қаныш Сәтбаев көрнекті ғалым қоғам қайраткері» тақырыбы, 25-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «Қаныш Сәтбаев ірі мыс қорын ғылыми негіздеген Ұлытау өңіріндегі кен орталығы қайсы?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Жезқазған
Жауап нұсқалары
- A.Қарағанды
- B.Ембі
- C.Жезді
- D.Жезқазғандұрыс
- E.Риддер
Түсіндірме
Ереже: Жезқазған Қаныш Сәтбаев мыс қорының ірі көлемін ғылыми негіздеген кенді өңір болды.
Қолдану: Геологиялық барлау оның өндірістік болашағын анықтап, мыс өнеркәсібін дамытуға негіз қалады. Өңір атауын анықтайтын белгілер — Сәтбаевтың зерттеуі және мыс кені. Ғалым Қазақстанның басқа ресурстарын да зерттегендіктен, сұрақта осы нақты нысан көрсетілуі қажет.
Қате нұсқаларды ажырату: Қарағанды көмірмен, Ембі мұнаймен, Жезді марганецпен байланысты. Риддер полиметалл орталығы еді. Барлығы минералдық өндіріс аймақтары болғанымен, әрқайсысының негізгі ресурсы мен зерттелу тарихы бірдей емес.
Қайта орындауға ишара: Ғалымның зерттеуін мыс ресурсы және Ұлытау өңірімен байланыстыр.
Дұрыс жауап: Жезқазған
Жауап нұсқалары
- A.Ембі
- B.Жезді
- C.Жезқазғандұрыс
- D.Риддер
- E.Қарағанды
Түсіндірме
Ереже: Жезқазған Қаныш Сәтбаев мыс қорының ірі көлемін ғылыми негіздеген кенді өңір болды.
Қолдану: Геологиялық барлау оның өндірістік болашағын анықтап, мыс өнеркәсібін дамытуға негіз қалады. Өңір атауын анықтайтын белгілер — Сәтбаевтың зерттеуі және мыс кені. Ғалым Қазақстанның басқа ресурстарын да зерттегендіктен, сұрақта осы нақты нысан көрсетілуі қажет.
Қате нұсқаларды ажырату: Қарағанды көмірмен, Ембі мұнаймен, Жезді марганецпен байланысты. Риддер полиметалл орталығы еді. Барлығы минералдық өндіріс аймақтары болғанымен, әрқайсысының негізгі ресурсы мен зерттелу тарихы бірдей емес.
Қайта орындауға ишара: Ғалымның зерттеуін мыс ресурсы және Ұлытау өңірімен байланыстыр.
Дұрыс жауап: Жезқазған
Жауап нұсқалары
- A.Жезді
- B.Жезқазғандұрыс
- C.Риддер
- D.Қарағанды
- E.Ембі
Түсіндірме
Ереже: Жезқазған Қаныш Сәтбаев мыс қорының ірі көлемін ғылыми негіздеген кенді өңір болды.
Қолдану: Геологиялық барлау оның өндірістік болашағын анықтап, мыс өнеркәсібін дамытуға негіз қалады. Өңір атауын анықтайтын белгілер — Сәтбаевтың зерттеуі және мыс кені. Ғалым Қазақстанның басқа ресурстарын да зерттегендіктен, сұрақта осы нақты нысан көрсетілуі қажет.
Қате нұсқаларды ажырату: Қарағанды көмірмен, Ембі мұнаймен, Жезді марганецпен байланысты. Риддер полиметалл орталығы еді. Барлығы минералдық өндіріс аймақтары болғанымен, әрқайсысының негізгі ресурсы мен зерттелу тарихы бірдей емес.
Қайта орындауға ишара: Ғалымның зерттеуін мыс ресурсы және Ұлытау өңірімен байланыстыр.
Дұрыс жауап: Геология
Жауап нұсқалары
- A.Геологиядұрыс
- B.Металлургия
- C.География
- D.Тарих
- E.Лингвистика
Түсіндірме
Ереже: Геология Жердің құрылысы, тарихы және жер қойнауындағы жыныстар мен пайдалы қазбаларды зерттейтін ғылым.
Қолдану: Қаныш Сәтбаевтың кен орындарын барлауы және минералдық қорларды ғылыми бағалауы осы салаға жатады. Кенді зерттеу оны зауытта қорыту немесе дайын металл бұйым жасау емес: алдымен ресурстың табиғи қалыптасуы мен орналасуы анықталады.
Қате нұсқаларды ажырату: Металлургия кеннен металл алу мен өңдеуге, география жер бетіндегі кеңістіктік заңдылықтарға қатысты. Тарих адамзаттың өткенін, лингвистика тілді зерттейді. Ғалымның көптеген қызығушылығы болғанымен, оның негізгі кәсібін нақты зерттеу нысаны анықтайды.
Қайта орындауға ишара: Жер қойнауындағы кеннің құрылымы мен қорын зерттеу қай ғылымға жататынын ойлан.
Дұрыс жауап: Геология
Жауап нұсқалары
- A.География
- B.Тарих
- C.Лингвистика
- D.Металлургия
- E.Геологиядұрыс
Түсіндірме
Ереже: Геология Жердің құрылысы, тарихы және жер қойнауындағы жыныстар мен пайдалы қазбаларды зерттейтін ғылым.
Қолдану: Қаныш Сәтбаевтың кен орындарын барлауы және минералдық қорларды ғылыми бағалауы осы салаға жатады. Кенді зерттеу оны зауытта қорыту немесе дайын металл бұйым жасау емес: алдымен ресурстың табиғи қалыптасуы мен орналасуы анықталады.
Қате нұсқаларды ажырату: Металлургия кеннен металл алу мен өңдеуге, география жер бетіндегі кеңістіктік заңдылықтарға қатысты. Тарих адамзаттың өткенін, лингвистика тілді зерттейді. Ғалымның көптеген қызығушылығы болғанымен, оның негізгі кәсібін нақты зерттеу нысаны анықтайды.
Қайта орындауға ишара: Жер қойнауындағы кеннің құрылымы мен қорын зерттеу қай ғылымға жататынын ойлан.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
- Қазақстандағы ұжымдастыру
- 1920–1930 жылдардағы саяси репрессиялар
- Ахмет Байтұрсынұлы ұлт ұстазы
- ХХ ғасырдың 20–30 жылдарындағы білім беру жүйесі мен ғылым
- ХХ ғасырдың 20–30 жылдарындағы қазақ әдебиетінің дамуы
- ХХ ғасырдың 20–30 жылдарындағы қазақ өнерінің дамуы
- Қазақстандықтардың Ұлы Отан соғысына қатысуы
- Қазақстан майдан арсеналы
Сұрақтар «Қазақстан тарихы» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2025.