Темір дәуірінің негізгі сипаттамасы
20–21-параграф · Оқулықтың 57–59-беттері
«Қазақстан тарихы» оқулығының (5-сынып, Атамұра, 2017) «Темір дәуірінің негізгі сипаттамасы» тақырыбы, 20–21-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 30 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «Қазақстандағы сақ ескерткіштері қарастырылатын, темір құралдар тарала бастаған кезең қалай аталады?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
- 1
Дұрыс жауап: Ерте темір дәуірі
Жауап нұсқалары
- A.Палеолит
- B.Мезолит
- C.Ерте темір дәуірідұрыс
- D.Неолит
- E.Энеолит
Түсіндірме
Ереже: Ерте темір дәуірі — темірден жасалған құралдар тарала бастаған археологиялық кезең.
Қолдану: Қола дәуірінен кейінгі кезеңді негізгі өндірістік материал мен сақ ескерткіштерінің уақыты арқылы анықтаймыз. Темірдің таралуы бұрынғы тасты не қоланы бірден жоймаған. Аймақтық мерзімдер ерекшеленеді, сондықтан сұрақ барлық әлемге бір күндік шекара қоймайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Палеолит, мезолит пен неолит тас дәуірінің кезеңдері, энеолит мыстың қолданылуымен байланысты. Қоладан кейін темір бұйымдары таралған кезеңді осы ертерек сатылармен шатастырма.
Қайта орындауға ишара: Қоладан кейінгі металл өңдеу кезеңіне назар аудар.
Дұрыс жауап: Ерте темір дәуірі
Жауап нұсқалары
- A.Мезолит
- B.Ерте темір дәуірідұрыс
- C.Неолит
- D.Энеолит
- E.Палеолит
Түсіндірме
Ереже: Ерте темір дәуірі — темірден жасалған құралдар тарала бастаған археологиялық кезең.
Қолдану: Қола дәуірінен кейінгі кезеңді негізгі өндірістік материал мен сақ ескерткіштерінің уақыты арқылы анықтаймыз. Темірдің таралуы бұрынғы тасты не қоланы бірден жоймаған. Аймақтық мерзімдер ерекшеленеді, сондықтан сұрақ барлық әлемге бір күндік шекара қоймайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Палеолит, мезолит пен неолит тас дәуірінің кезеңдері, энеолит мыстың қолданылуымен байланысты. Қоладан кейін темір бұйымдары таралған кезеңді осы ертерек сатылармен шатастырма.
Қайта орындауға ишара: Қоладан кейінгі металл өңдеу кезеңіне назар аудар.
Дұрыс жауап: Ерте темір дәуірі
Жауап нұсқалары
- A.Неолит
- B.Энеолит
- C.Палеолит
- D.Мезолит
- E.Ерте темір дәуірідұрыс
Түсіндірме
Ереже: Ерте темір дәуірі — темірден жасалған құралдар тарала бастаған археологиялық кезең.
Қолдану: Қола дәуірінен кейінгі кезеңді негізгі өндірістік материал мен сақ ескерткіштерінің уақыты арқылы анықтаймыз. Темірдің таралуы бұрынғы тасты не қоланы бірден жоймаған. Аймақтық мерзімдер ерекшеленеді, сондықтан сұрақ барлық әлемге бір күндік шекара қоймайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Палеолит, мезолит пен неолит тас дәуірінің кезеңдері, энеолит мыстың қолданылуымен байланысты. Қоладан кейін темір бұйымдары таралған кезеңді осы ертерек сатылармен шатастырма.
Қайта орындауға ишара: Қоладан кейінгі металл өңдеу кезеңіне назар аудар.
Дұрыс жауап: Темір
Жауап нұсқалары
- A.Мыс
- B.Қола
- C.Алтын
- D.Темірдұрыс
- E.Күміс
Түсіндірме
Ереже: Темір — кеннен алынып, еңбек құралдары мен қару жасауға кең қолданылған металл.
Қолдану: Сұрақ археологиялық кезеңді емес, оның атауына негіз болған материалды сұрайды. Шеберлер оны қыздырып соғу арқылы өңдей алған; қыздыруды «суық өңдеу» деу дұрыс емес. Қасиеті өңдеу мен көміртек мөлшеріне байланысты болғандықтан, әр темір бұйым әр қоладан міндетті түрде берік деп тұжырымдамаймыз.
Қате нұсқаларды ажырату: Мыс жеке металл, қола мыс негізді қорытпа, алтын мен күміс көбіне бағалы сәндік материал ретінде қолданылған. Материал атауын дәуірдің атауымен байланыстырып анықта.
Қайта орындауға ишара: Қоладан кейін кең таралған, дәуірге атау берген металды тап.
Дұрыс жауап: Темір
Жауап нұсқалары
- A.Қола
- B.Алтын
- C.Күміс
- D.Темірдұрыс
- E.Мыс
Түсіндірме
Ереже: Темір — кеннен алынып, еңбек құралдары мен қару жасауға кең қолданылған металл.
Қолдану: Сұрақ археологиялық кезеңді емес, оның атауына негіз болған материалды сұрайды. Шеберлер оны қыздырып соғу арқылы өңдей алған; қыздыруды «суық өңдеу» деу дұрыс емес. Қасиеті өңдеу мен көміртек мөлшеріне байланысты болғандықтан, әр темір бұйым әр қоладан міндетті түрде берік деп тұжырымдамаймыз.
Қате нұсқаларды ажырату: Мыс жеке металл, қола мыс негізді қорытпа, алтын мен күміс көбіне бағалы сәндік материал ретінде қолданылған. Материал атауын дәуірдің атауымен байланыстырып анықта.
Қайта орындауға ишара: Қоладан кейін кең таралған, дәуірге атау берген металды тап.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 25 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
- Қазақстан аумағындағы энеолит
- Қола дәуірі
- Ерте металл дәуіріндегі тайпалардың шаруашылығы
- Ерте металл дәуіріндегі тайпалардың діни түсініктері
- Сақтар туралы жазба деректер
- Далалық тайпалар бірлестіктері мен олардың қоныстануы
- Солтүстік және Шығыс Қазақстанның мал өсірушілері
- Оңтүстік және Орталық Қазақстан сақтары
Сұрақтар «Қазақстан тарихы» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2017.