Жасанды интеллектіні әзірлеуде мұғаліммен оқыту әдісін қолдану ауқымы Практикум

Ереже: Сызықтық модельде берілген кіріс санын X орнына қойып, алдымен көбейту, содан кейін қосу орындалады. Жүздікке дөңгелектегенде үшінші ондық таңба тексеріледі. Модель есептеген сан мен кейін өлшенетін нақты нәтиже бір ұғым емес; бұл тапсырма тек формула мәнін сұрайды.

Қолдану: −0,5996·31=−18,5876. Оған 439,51 қосқанда 420,9224 шығады. Үшінші ондық таңба 2 болғандықтан жүздік өзгермейді: 420,92. Аралық көбейтіндіні ерте дөңгелектемей сақтау соңғы есептеуді дәл орындайды. Бұл сан оқу формуласынан алынды; оны бүгінгі валюта бағамы немесе болашақтағы кепілденген өлшеу деп қабылдауға негіз жоқ. Шарттағы X реттік нөмір ретінде ғана қолданылады.

Қате нұсқаларды ажырату: 420,90 дәл қосу мен дөңгелектеуден шықпайды. 458,10 теріс көбейтіндіні қосу бағытын сақтамайды. 439,51 кірістің әсерін елемейді. −18,59 тек көбейтіндіні дөңгелектеп, бос мүшені қоспайды. Барлық есептеу кезеңін толық орындаңыз.

Қайта орындауға ишара: Алдымен толық көбейтіндіні жазыңыз; соңғы қосындының үшінші ондық таңбасын қараңыз.

Ереже: Y=kX+b түріндегі сызықтық модельде X нөл болса, kX көбейтіндісі нөлге тең. Сондықтан нәтиже бос мүше b болады. Бұл математикалық түсіндіру X=0 нүктесі зерттелген дерек ауқымында міндетті бар дегенді білдірмейді.

Қолдану: Формулаға нөлді қойсақ, Y=−0,5996·0+439,51=439,51. Дұрыс сан бос мүшеге тең. Нөлді тек X орнына қою керек, бүкіл өрнекті нөлге ауыстырмаймыз. Шарт сұраған мәнді табуға басқа күннің көрсеткіші қажет емес. Егер бұл модель нақты үдерісті сипаттаса, X=0 кезіндегі физикалық мағына бөлек бағаланар еді, бірақ арифметикалық жауап берілген формуладан бірмәнді шығады.

Қате нұсқаларды ажырату: 438,9104 X=1 үшін шығады. −0,5996 көлбеулік коэффициентін ғана береді. 0 бос мүшені жоғалтады. −439,51 бос мүшенің таңбасын негізсіз ауыстырады. Кіріс нөлі мен функция нәтижесінің нөлін шатастырмаңыз.

Қайта орындауға ишара: Нөлге көбейтілетін бөлік жойылғаннан кейін формуланың қай мүшесі қалады?

Ереже: Сызықтық модельдегі көлбеулік коэффициенті кіріс бір бірлікке өзгергендегі шығыс өзгерісін береді. ΔY=k·ΔX. Теріс коэффициент кіріс артқанда модель нәтижесінің төмендеуін сипаттайды. Бос мүше екі нәтиженің айырмасында қысқарып кетеді.

Қолдану: Мұнда k=−0,5996 және ΔX=1. Сондықтан ΔY=−0,5996, яғни Y 0,5996-ға азаяды. Бұрынғы X мәнін білу осы өзгерісті табуға қажет емес, өйткені сызықтық модельдің көлбеулігі тұрақты. Жаңа Y мәні сұралса, бастапқы X керек болар еді. Сұрақ өзгеріс мөлшерін ғана анықтайды. Бұл модельдік байланыс уақыттың басқа барлық фактордан тәуелсіз себептік әсерін дәлелдемейді.

Қате нұсқаларды ажырату: Оң өсім коэффициент таңбасын ауыстырады. 439,51 бос мүшені өзгеріс мөлшерімен шатастырады. 1 кіріс өсімін шығыс өсіміне көшіріп қояды. Өзгермейді деу нөл емес коэффициентті елемейді. Өзгеріс пен нәтиженің толық мәнін ажыратыңыз.

Қайта орындауға ишара: Көлбеулік коэффициентін кіріс өсіміне көбейтіп, шыққан санның таңбасын түсіндіріңіз.

Ереже: Сызықтық өрнектегі өзгеріс ΔY=k·ΔX арқылы есептеледі. Екі мәнді азайтқанда ортақ бос мүше қысқарады. Өзгерістің теріс болуы жаңа нәтиженің бұрынғысынан кіші екенін көрсетеді; бұл толық нәтиженің міндетті теріс екенін білдірмейді.

Қолдану: Берілген өсім ΔX=5. Демек ΔY=−0,5996·5=−2,998. Жаңа Y бұрынғыдан 2,998-ға аз. Бастапқы X көрсетілмегендіктен жаңа нәтижені жеке санмен таба алмаймыз, бірақ айырмасы дәл анықталады. Тұрақты көлбеулік бастапқы күнге қарамастан осы бес бірлікке бірдей модельдік айырма береді. Сұрақтағы жаңа минус бұрынғы анықтамасы таңбаны таңдауға көмектеседі.

Қате нұсқаларды ажырату: 436,512 X=5 кезіндегі толық модель мәнін береді. −0,5996 тек бір бірлік өсіміне сәйкес. 2,998 айырманың бағытын ауыстырады. 5 кіріс өсімі, шығыс өзгерісі емес. Бос мүшені айырмаға қайта қоспау керек.

Қайта орындауға ишара: Бес қадамның әрқайсысындағы өзгерісті қосқандай есептеңіз; бос мүше айырмада қалады ма?

Ереже: Регрессия формуласына кірісті қою кезінде амалдардың кәдімгі реті сақталады. Алдымен коэффициент пен кіріс көбейтіледі, кейін бос мүше қосылады. Болжам есептеуге арналған модель нәтижесі болып қалады; нақты бақылаумен сәйкес келуі жеке тексеріледі.

Қолдану: X орнына 4 жазамыз: Y=2·4+5=8+5=13. Дұрыс жауап 13. Нәтижені кері тексерсек, (13−5)/2=4, берілген кіріс қалпына келеді. Мұнда 2 күн нөмірі емес, X алдындағы коэффициент; 5 қосылатын тұрақты сан. Көбейтінді ғана сұралмағандықтан 8 санында тоқтауға болмайды. Қарапайым есептеу күрделірек кесте регрессиясының мәнін түсінудің негізін береді.

Қате нұсқаларды ажырату: 9 коэффициентті жоғалтып 4+5 алады. 11 берілген өрнектің дұрыс амалдарынан шықпайды. 8 бос мүшені қоспайды. 18 көбейтуді 2·(4+5) етіп өзгертіп жібереді. Жақша шартта жоқ болса, оны өздігінен енгізбеңіз.

Қайта орындауға ишара: Өрнекті 2·4+5 түрінде жазыңыз да, көбейту мен қосуды бөлек орындаңыз.