Ақпараттарды құқықтық қорғау

Ереже: Авторлық құқық шығармашылық еңбектің нәтижесі болған ғылым, әдебиет және өнер туындыларына қатысты құқықтарды қамтиды. Оған автордың жеке мүліктік емес және мүліктік құқықтары жатады. Туынды мен оның қағаз не цифрлық тасымалдағышын иелену бір құқық емес. Түрді нысан мен сұралған құқықтың мазмұнына қарай анықтаймыз.

Қолдану: Шартта өлең мәтіні және оны жасаған автордың құқықтары нақты берілген. Сондықтан авторлық құқық дұрыс. Өлеңнің файл түрінде сақталуы оны техникалық өнертабысқа айналдырмайды. Құқықтық қорғау мәтіннің жария немесе жарияланбаған болуына ғана тәуелді деп қарауға болмайды. Туындыны көшіріп алу немесе оның бір данасын иелену автор болуды білдірмейді. Бұл сұрақ құқық саласын ажыратады, нақты дауға жаза немесе патент беру нәтижесін анықтамайды.

Қате нұсқаларды ажырату: Өнертабыс техникалық шешіммен, тауар белгісі тауарды ажыратумен, өнеркәсіптік үлгі бұйымның сыртқы түрімен байланысты. Құпия сақтау да авторлық құқықтың орнына жүрмейді. Өлең мәтінін сұралған құқықпен сәйкестендіріңіз.

Қайта орындауға ишара: Нысан шығармашылық әдеби мәтін бе, техникалық шешім бе, белгі ме, әлде бұйымның сыртқы түрі ме?

Ереже: Суретке қолжетімді болуы оны еркін пайдалануға автоматты құқық бермейді; қолдану шарттарын тексеру қажет.

Қолдану: Суреттің лицензиясын немесе пайдалану рұқсатын тексеріңіз: жобаға қосуға, өзгертуге және жариялауға қандай шарт қойылғаны маңызды. Авторын көрсету қажет болуы мүмкін, бірақ ол барлық пайдалану түріне рұқсатты автоматты бермейді. Мысалы, лицензия авторын көрсетіп пайдалануға рұқсат беруі мүмкін, бірақ өзгертуге немесе коммерциялық қолдануға бөлек талап қоя алады. Жобаның мақсаты сол шартқа сәйкестендіріледі. Егер суретте адам бейнесі болса, өзге құқықтар да маңызды болуы ықтимал; авторлық рұқсат барлық мәселені автоматты шешпейді.

Қате нұсқаларды ажырату: Автор атын өшіру немесе файлды қайта атау рұқсат бермейді. Интернетте ашық тұру туындының иесіз екенін дәлелдемейді. Авторын көрсету маңызды, бірақ ол әр лицензиядағы барлық шарттың орнына жүрмейді. Қолдану түрін, рұқсатты және шектеуді бірге тексер.

Қайта орындауға ишара: Суретті қолдануға қандай шарттар берілген?

Ереже: Авторды көрсету еңбектің авторлығын мойындайды; ол барлық пайдалану түріне автоматты рұқсат бермейді.

Қолдану: Авторды көрсету еңбектің шыққан жері мен кімге тиесілі екенін мойындайды. Бұл атрибуцияның міндеті; ол лицензия талаптарын орындау немесе бөлек рұқсат алу қажеттілігін әрқашан алмастырмайды. Мысалы, презентациядағы суреттің авторы, дереккөзі және қажет болса лицензиясы көрсетіледі. Бұл көрерменге еңбектің кімнен алынғанын түсінуге көмектеседі. Сонымен бірге қолданылған тәсілге рұқсат бар-жоғы тексеріледі: атрибуцияны орындау лицензияда тыйым салынған әрекетті өздігінен рұқсат етілгенге айналдырмайды.

Қате нұсқаларды ажырату: Авторды атау барлық қолдануға рұқсат алу, құқықты өзіне өткізу немесе лицензияны жою емес. Туындыны тегін тарату талабы да осы әрекеттен автоматты шықпайды. Авторлықты мойындау мен пайдалану рұқсатын екі бөлек міндет ретінде қарастыру дұрыс қорытындыға әкеледі.

Қайта орындауға ишара: Авторды көрсету мен рұқсат алу айырмасын ескеріңіз.

Ереже: Қорғаудың бұл түрлері әртүрлі міндет атқарады және бірін-бірі толықтыра алады.

Қолдану: Техникалық қорғау дерекке қол жеткізу мен әрекетті шектей алады; құқықтық қорғау пайдалануға қатысты құқық пен рұқсатты реттейді. Құпиясөз қою авторлық рұқсатты өздігінен анықтамайды, ал лицензия қауіпсіздік құралын алмастырмайды. Мысалы, құпиясөз бөгде адамның файлды ашуын шектейді, ал лицензия оны қандай шартпен пайдалануға болатынын белгілейді. Техникалық қорғау тұтастық пен құпиялықты сақтауға да қызмет етуі мүмкін. Құқықтық талаптың болуы бұзушылықты техникалық түрде мүмкін емес етпейді; екі тәсіл әртүрлі деңгейде толықтырылады.

Қате нұсқаларды ажырату: Құпиясөздің болуы авторлық рұқсатты анықтамайды, ал лицензия антивирус орнын баспайды. Техникалық құрал тек ақылы өнімге ғана қолданылмайды; құқықтық нормалар да тек құпия файлмен шектелмейді. Нұсқалардағы мақсат пен құралды алмастырып жіберген тұжырымдарды ажырат.

Қайта орындауға ишара: Қол жеткізуді қорғау мен құқықты реттеу айырмасын табыңыз.

Ереже: Қолдану шарттарын білу пайдаланушыға өніммен қандай әрекет жасауға рұқсат бар екенін түсіндіреді.

Қолдану: Орнату алдында рұқсат етілетін пайдалану, тарату және өзгерту шарттарын қараңыз. Техникалық үйлесімділік программаның іске қосылуына қажет, бірақ құқықтық шарттарды сақтау мәселесін жалғыз өзі шешпейді. Мысалы, қолданушы бағдарламаны іске қосуға қажетті жүйелік талаптарды орындады, бірақ лицензияны бірнеше адамға беруге рұқсат бар ма деген сұрақ бөлек қалады. Орнату мүмкіндігі заңды тарату шартына дәлел емес. Қандай әрекет жасалатыны нақты анықталып, сол әрекетке қатысты талап оқылады.

Қате нұсқаларды ажырату: Операциялық жүйе, нұсқа атауы, жүктеу көлемі және интерфейс түрі техникалық қолдануға көмектеседі. Олар рұқсат етілген тарату не өзгерту шегін өздігінен көрсетпейді. Тегін жүктеу де барлық шартты жоймайды; құқықтық пайдалану үшін тиісті рұқсат пен шектеу тексеріледі.

Қайта орындауға ишара: Техникалық талап пен құқықтық шартты бөлек тексеріңіз.