Коваленттік байланыс
35-параграф · Оқулықтың 120–122-беттері
«Химия» оқулығының (8-сынып, Атамұра, 2018) «Коваленттік байланыс» тақырыбы, 35-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «H₂ молекуласындағы химиялық байланыс түрі қандай (байланыстың полярлығы бойынша)?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: Полюссіз коваленттік байланыс
Жауап нұсқалары
- A.Полюссіз коваленттік байланысдұрыс
- B.Полюсті коваленттік байланыс
- C.Иондық байланыс
- D.Металдық байланыс
- E.Сутектік байланыс
Түсіндірме
Ереже: Коваленттік байланысты полярлығы бойынша жіктеу электрон жұптарының таралу симметриясына сүйенеді.
Қолдану: H₂, O₂ және N₂-де бірдей атомдар электрондарды бірдей тартады. Сондықтан бұл молекулалардағы байланыстар полюссіз коваленттік болады. Оларда тиісінше бір, екі және үш ортақ жұп болуы полярлықтың осы қорытындысын өзгертпейді.
Қате нұсқаларды ажырату: Ортақ жұп саны мен полярлықты шатастырма. Дара, қос және үштік — байланыс еселігі; полюсті не полюссіз — электрондық тығыздықтың таралуы.
Қайта орындауға ишара: Байланысқан атомдар бірдей болса, электрондарды тарту күштерін салыстыр.
- 2
Дұрыс жауап: Полюссіз коваленттік байланыс
Жауап нұсқалары
- A.Полюсті коваленттік байланыс
- B.Полюссіз коваленттік байланысдұрыс
- C.Иондық байланыс
- D.Металдық байланыс
- E.Сутектік байланыс
Түсіндірме
Ереже: Коваленттік байланысты полярлығы бойынша жіктеу электрон жұптарының таралу симметриясына сүйенеді.
Қолдану: H₂, O₂ және N₂-де бірдей атомдар электрондарды бірдей тартады. Сондықтан бұл молекулалардағы байланыстар полюссіз коваленттік болады. Оларда тиісінше бір, екі және үш ортақ жұп болуы полярлықтың осы қорытындысын өзгертпейді.
Қате нұсқаларды ажырату: Ортақ жұп саны мен полярлықты шатастырма. Дара, қос және үштік — байланыс еселігі; полюсті не полюссіз — электрондық тығыздықтың таралуы.
Қайта орындауға ишара: Байланысқан атомдар бірдей болса, электрондарды тарту күштерін салыстыр.
Дұрыс жауап: Полюссіз коваленттік байланыс
Жауап нұсқалары
- A.Полюсті коваленттік байланыс
- B.Полюссіз коваленттік байланысдұрыс
- C.Иондық байланыс
- D.Металдық байланыс
- E.Сутектік байланыс
Түсіндірме
Ереже: Коваленттік байланысты полярлығы бойынша жіктеу электрон жұптарының таралу симметриясына сүйенеді.
Қолдану: H₂, O₂ және N₂-де бірдей атомдар электрондарды бірдей тартады. Сондықтан бұл молекулалардағы байланыстар полюссіз коваленттік болады. Оларда тиісінше бір, екі және үш ортақ жұп болуы полярлықтың осы қорытындысын өзгертпейді.
Қате нұсқаларды ажырату: Ортақ жұп саны мен полярлықты шатастырма. Дара, қос және үштік — байланыс еселігі; полюсті не полюссіз — электрондық тығыздықтың таралуы.
Қайта орындауға ишара: Байланысқан атомдар бірдей болса, электрондарды тарту күштерін салыстыр.
Дұрыс жауап: Полюсті коваленттік байланыс
Жауап нұсқалары
- A.Полюссіз коваленттік байланыс
- B.Иондық байланыс
- C.Металдық байланыс
- D.Сутектік байланыс
- E.Полюсті коваленттік байланысдұрыс
Түсіндірме
Ереже: Электртерістіліктері әртүрлі бейметалдардың ортақ электрон жұбы бір атомға қарай ығысады.
Қолдану: HCl-дегі H–Cl, судағы O–H және аммиактағы N–H байланыстары полюсті коваленттік болады. Электрондар ортақ күйде қалады, бірақ электртерістілігі жоғары атом оларды күштірек тартады. Сұрақ жеке байланыстың полярлығына қатысты.
Қате нұсқаларды ажырату: Молекула пішіні мен оның жеке байланысының полярлығын араластырма. Бұл тапсырма атомдар арасындағы байланысты сұрайды, молекулалардың өзара сутектік әсерін емес.
Қайта орындауға ишара: Жеке байланыстағы екі атомның электрон тарту қабілеттерін салыстыр.
Дұрыс жауап: Полюсті коваленттік байланыс
Жауап нұсқалары
- A.Полюсті коваленттік байланысдұрыс
- B.Полюссіз коваленттік байланыс
- C.Иондық байланыс
- D.Металдық байланыс
- E.Сутектік байланыс
Түсіндірме
Ереже: Электртерістіліктері әртүрлі бейметалдардың ортақ электрон жұбы бір атомға қарай ығысады.
Қолдану: HCl-дегі H–Cl, судағы O–H және аммиактағы N–H байланыстары полюсті коваленттік болады. Электрондар ортақ күйде қалады, бірақ электртерістілігі жоғары атом оларды күштірек тартады. Сұрақ жеке байланыстың полярлығына қатысты.
Қате нұсқаларды ажырату: Молекула пішіні мен оның жеке байланысының полярлығын араластырма. Бұл тапсырма атомдар арасындағы байланысты сұрайды, молекулалардың өзара сутектік әсерін емес.
Қайта орындауға ишара: Жеке байланыстағы екі атомның электрон тарту қабілеттерін салыстыр.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
- Химиялық элементтердің табиғи ұяластары және олардың қасиеттері Сілтілік металдар
- Галогендер инертті газдар
- Металдар мен бейметалдар
- Электртерістілік
- Иондық байланыс
- Кристалдық тор түрлері байланыс типтері және заттардың қасиеттері арасындағы өзара байланыс
- Заттардың суда еруі Ерігіштік
- Ерігіштік тақырыбына есептер шығару
Сұрақтар «Химия» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2018.