Мәтін: «Жаңа құрал сатып алу жаңарудың бір қадамы ғана. Оны қолданатын маман дайындалып, тәжірибе бөлісетін орта қалыптасқанда құралдың пайдасы ашылады». Қай тезис мазмұнды толық сақтайды?

Ереже: Негізгі ой мәтіндегі деректердің ортақ мәнін жинақтап, автордың не айтқысы келгенін білдіреді. Тақырып «не туралы?» деген сұраққа жауап берсе, негізгі ой сол тақырып жөніндегі тұжырымды жеткізеді. Жекелеген мысал бүкіл мәтіннің қорытындысын алмастырмайды.

Қолдану: Алғашқы сөйлем құралдың қажеттілігін жоққа шығармай, жеткіліксіздігін көрсетеді. Екінші сөйлем оны тиімді қолданудың екі шартын қосады. Негізгі тезис осы байланыстарды сақтауы керек. Бір шартты ғана жаңарудың толық анықтамасы ретінде ұсынсақ, мәтіндегі себептік құрылым қысқарады және бір қадамы ғана деген шектеу жоғалады.

Қате нұсқаларды ажырату: A) «Жаңару жаңа құрал сатып алумен толық аяқталады.» — Бір қадам ғана деген шектеу және маман мен орта туралы шарттар ескерілмеген.

B) «Мәтін жаңарудың тек қаржылай бағасын салыстырады.» — Сатып алу аталғанымен, баға салыстыру жоқ; қолдану шарттары негізгі мазмұнды құрайды.

D) «Жаңаруда тек маман даярлығы қажет, құрал маңызды емес.» — Маманға мән беру құралды терістемейді; мәтіндегі үш қырдың байланысы үзілген.

E) «Тәжірибе алмасу құралсыз және даярлықсыз бірдей нәтиже береді.» — Байланыс тәуелсіз кепілдікке өзгерген; мұндай тең нәтиже мәтінде айтылмаған.

Қайта орындауға ишара: Екінші сөйлем алғашқы қадамға қандай екі шарт қосады?