Дұрыс жауап
Дұрыс жауап: «Топырақ құшағын жайып, өскінге пана болды».
Жауап нұсқалары
- A.«Кейіпкер жер атауын дәптеріне жазды».
- B.«Жыр жер туралы үш шумақтан тұрады».
- C.«Кешкі топырақ қоңыр көрінді».
- D.«Дала көкжиекке дейін созылды».
- E.«Топырақ құшағын жайып, өскінге пана болды».дұрыс
Түсіндірме
Ереже: Сыни пікір нақты туындыны талдап, оның жетістігі мен кемшілігін мәтіндік дәлел арқылы бағалайды. Жалаң ұнату, авторды кемсіту немесе мазмұнды толық қайталау талдаудың орнына жүрмейді. Бағалау өлшемі ашық болуы тиіс: құрылым, тіл, образ немесе дәлел сапасы. Бір шектеу бүкіл шығарманы міндетті жарамсыз етпейді.
Қолдану: Құшақ жаю және пана болу әрекеттері қамқорлық мағынасын береді. Олар топыраққа адамдық сипат ауыстырып, сыншы тезисін нақты бейнемен байланыстырады. Жердің тек кеңдігі, түсі немесе жырдың көлемі қамқорлық қызметін тікелей ашпайды. Қосымша дәлел сөздің тақырыптас болуымен емес, тезиске қатысымен таңдалады.
Қате нұсқаларды ажырату: A) ««Кейіпкер жер атауын дәптеріне жазды».» — Атау тіркелген, бірақ жерге берілген қорғаушы бейне көрсетілмеген.
B) ««Жыр жер туралы үш шумақтан тұрады».» — Құрылымдық көлем қамқорлық мағынасын өздігінен көрсетпейді; мазмұндық дәлел жетпейді.
C) ««Кешкі топырақ қоңыр көрінді».» — Түс белгісі бар, бірақ қамқорлық тезисінің мәнді қызметін дәлелдемейді.
D) ««Дала көкжиекке дейін созылды».» — Кеңістік көлемі берілген; қамқорлық әрекеті немесе қорғау бейнесі ашылмаған.
Қайта орындауға ишара: Қай үзіндіде қорғау мен қамқорлық әрекеті нақты бейнеленген?