Тік дөңгелек конустың радиусы 15 см, биіктігі 20 см. Жасаушысын табыңыз.

Ереже: Тік дөңгелек конуста ось, табан радиусы және жасаушы тікбұрышты үшбұрыш құрайды. Жасаушы — гипотенуза, сондықтан l=√(r²+h²). Осьтік қимада толық диаметр бар болғанымен, осы жарты үшбұрышта катет радиусқа тең. Жасаушы радиус пен биіктіктің екеуінен де ұзын.

Шешу жолы: l²=15²+20²=225+400=625. Оң түбір l=25 см. Бұл 3:4:5 тікбұрышты үшбұрышқа сәйкес. Биіктік 20 см — катет, сондықтан жасаушыға тең емес.

Жиі кездесетін қате: A) 35 см: радиус пен биіктікті жай қосқан.

B) 5 см: биіктік пен радиус айырмасын жасаушы деп алған.

D) 20 см: жасаушыны конус биіктігімен шатастырған.

E) 625 см: жасаушы квадратының түбірін алмаған.

Қайта орындауға ишара: Конус осьтік қимасының жартысын алып, радиус пен биіктікті катеттер деп қарастырыңыз.