Оқушыға мінездеме: онлайн конструктор, орысша және қазақша үлгі

Оқушыға мінездеме үлгісі: оқушыға сәйкес келетін тұжырымдарды белгілеңіз, ал конструктор орыс немесе қазақ тілінде тұтас мәтін құрастырады. 5-сынып оқушысына педагогикалық мінездеме, бастауыш сынып оқушысына немесе жоғары сынып оқушысына мінездеме бірнеше минутта дайын болады: дайын тұжырымдар құрметпен жазылған, жапсырма мен диагноздарсыз, ал сіз нақты осы балаға қатысты нәрсені таңдайсыз.

Бұл — дайын құжат емес, нобай. Құрал оқушыны танымайды: ол тек өзіңіз таңдаған тіркестерді жалғаулықтармен байланыстырып, кіріспе мен қорытынды қосады. Мінездемені тапсырмас бұрын мәтінді тексеріп, нақты фактілермен толықтырыңыз: мысалдар, нәтижелер, бақылаулар. Диагноздарды, медициналық мәліметтерді және жабық деректерді мұндай мінездемеге қосудың қажеті жоқ. Комиссияға арналған психологиялық-педагогикалық мінездемені белгіленген нысан бойынша маман жасайды: конструктор педагогикалық бөлімге көмектесе алады, бірақ ұйым талап ететін нысанды алмастырмайды.

Қалай пайдалану керек

— Мінездеме тілін, оқушының жынысын және сыныпты таңдаңыз. Жыныс тек орыс мәтініндегі сөз формалары үшін қажет, қазақ мәтінінде ол ештеңені өзгертпейді. Сыныпқа қарай тіркестер жиынтығы өзгереді: 1–4 сыныпқа оқу мен жазуды меңгеруге қатысты тұжырымдар, 5–11 сыныпқа дереккөздермен өздігінен жұмыс істеу мен уақытты жоспарлауға қатысты тұжырымдар ұсынылады. — Оқушының тегі мен атын енгізіңіз. Олар тек мәтінге қою үшін қажет және еш жерде сақталмайды. Орысша тақырып үшін («Характеристика ученика 5 класса …») атын ілік септікте өзіңіз жазыңыз: аттарды автоматты түрде жіктеуге болмайды, бұл оңай қателікке әкеледі. Өріс бос болса, тақырып атсыз шығады. — Бөлімдерді кезегімен ашыңыз: оқу, мінез-құлық және тәртіп, қарым-қатынас, жеке қасиеттер, қызығушылықтар мен жетістіктер, ұсыныстар. Әр бөлімде керекті тұжырымдарды басып белгілеңіз. «Оқу», «Мінез-құлық» және «Қарым-қатынас» бөлімдерінде екі топ бар: жетістіктер мен даму бағыттары. Сүйікті пәндерді, қызығушылықтар мен жетістіктерді өз сөзіңізбен жазуға болады. — Оң жақта мәтін құрастырылады: кіріспе, бөлімдер бойынша абзацтар, жалғаулықтар және қорытынды. Бос бөлімдер өткізіліп кетеді. Мәтінді терезенің өзінде түзетуге болады; түзеткеннен кейін жаңа белгілер оған түспейді, ал «Қайта құрастыру» батырмасы құрастырылған нұсқаны қайтарады. — «Көшіру», «A4 басып шығару» немесе «Word-қа жүктеу» батырмаларын басыңыз. Басылымда жоғарыда мектеп атауына орын, төменде қолмен қол қоюға арналған «Сынып жетекшісі» және «Күні» жолдары бар. Word файлын әдеттегі редакторда ашып, фактілерді қосуға ыңғайлы. — «Үлгі» батырмасы оқу үлгісін қояды, «Белгілерді алып тастау» таңдауды тазалайды, «Барлығын тазалау» сақталған баптауларды да жояды.

Сабақ пен үйге арналған идеялар

— Бастауыштан орта буынға көшуге арналған мінездеме: күшті жақтары мен ұсыныстарын белгілеңіз, сонда жаңа сынып жетекшісі оқушыны тезірек таниды. — Мектеп ауыстыру кезінде немесе басқа оқу орнының сұрауы бойынша: негізін жинап, фактілерді қосыңыз және арнайы нысан қажет пе, мектептен нақтылаңыз. — Ата-аналар жиналысына немесе жеке әңгімеге материал: ата-аналармен күшті жақтар мен ұсыныстар абзацтарын бірге оқып, үйде нені қолдау керегін бірге шешіңіз. — Оқу жылы соңындағы нобай: әдеттегі белгілеріңізді сақтап, әр оқушыға кеш емес, бірнеше минут жұмсаңыз, босаған уақытты нақты мысалдарға жұмсаңыз. — Жоғары сынып оқушысының портфолиосы: «Қызығушылықтары мен жетістіктері» бөліміндегі мінездеме оқуға түсуге дайындалғанда және байқауларда керек болады. — Әдістемелік бірлестіктегі жұмыс: әріптестермен қандай тұжырымдарды қосу керек, қайсысы тым жалпы екенін талқылаңыз. — Өзін-өзі тексеру: тіркестерді таңдап, содан кейін әрқайсысын өз нақты мысалыңызбен ауыстырыңыз. Осылайша мінездеме үлгілі болудан қалады. — Екі тілді сыныптар: мәтінді бір тілде құрастырып, содан кейін тілді ауыстырыңыз, сол белгілермен екінші нұсқа шығады.

Сұрақтар мен жауаптар

— Бұл өзгертпей тапсыруға болатын мінездеме үлгісі ме? Жоқ. Бұл — негіз. Тұжырымдар көптеген балаға сай келуі үшін жалпы жазылған, сондықтан оларды тексеріп, фактілермен толықтыру керек. Онсыз әртүрлі оқушыларға мінездеме бірдей болып шығады. — Диагнозды немесе денсаулық ерекшеліктерін жазуға бола ма? Жазбаған жөн. Мұндай мәліметтер жабық ақпаратқа жатады, нысан мен заң өзгеше талап етпесе, оларды қарапайым педагогикалық мінездемеге қоспайды. Сондықтан жиынтықта мұндай тұжырымдар жоқ. Көрінетін мінез-құлықты және оқушыға не көмектесетінін сипаттаңыз. — Неге «жалқау» немесе «қиын» сияқты сөздер жоқ? Жапсырмалар ештеңені түсіндірмейді және балаға зиян тигізуі мүмкін. Олардың орнына қолдау білдіретін «даму бағыттары» бар, мысалы «тапсырманы орындау мерзімін еске салуды қажет етеді». Толығырақ: оқушыға мінездеме қалай жазуға болады. — Оқушының аты сақталады ма? Жоқ. Аты мен ол туралы жазбалар ашық беттің ішінде ғана тұрады және бетті қайта жүктегенде жоғалады. Браузерде тіл, сынып, мектеп, оқу жылы және белгіленген тіркестер есте қалады, сонда нөлден бастамайсыз. Оларды «Барлығын тазалау» батырмасымен жоюға болады. Серверге ештеңе жіберілмейді. — Конструктор қазақ тілінде жұмыс істей ме? Иә, әр тіркестің қазақша нұсқасы бар, ол аударма емес, бөлек жазылған. Қазақ мәтінінде жыныстық формалар жоқ, сондықтан ілік септіктегі аты өрісі жасырылған.

Тағы не пайдалы

— Мәтін бойынша кеңестер: оқушыға мінездеме қалай жазуға болады. — Ата-аналармен сөйлесу: ата-аналармен қиын жағдайлар және ата-аналарға хабарламалар: WhatsApp үлгілері. — Бағалау және қатемен жұмыс: қалыптастырушы бағалау: тәсілдер және тесттен кейінгі қатемен жұмыс. — Басқа құралдар: «Пайдалы» бөлімі.