Ustazdyq
Тегін, тіркелусізҚазақ тілі · 5-сынып · Сұрақ 4/15

«Етік» сөзіне -ші қосылып, «етікші» маман атауы жасалды. -ші қандай қосымша?

Тақырып: Киім

2.1–2-параграф · Оқулықтың 25-беттері

Өзіңізді тексеріңізЖауапты қарамай тұрып, өзіңіз таңдап көріңіз.

Дұрыс жауап

Дұрыс жауап: Сөз тудыратын жұрнақ

Жауап нұсқалары

  1. A.Көптік жалғауы
  2. B.Септік жалғауы
  3. C.Сөз тудыратын жұрнақдұрыс
  4. D.Тәуелдік жалғауы
  5. E.Жіктік жалғауы

Түсіндірме

Ереже: Жұрнақ жаңа сөз немесе жаңа мағыналық тұлға жасауға қатысады. Мұнда -ші зат атауынан сол іспен айналысатын адам атауын тудырған. Жалғаулар көбіне сөздерді байланыстырады немесе көптік, тәуелдік сияқты грамматикалық мағына қосады.

Қолдану: Етік затты, етікші сол бұйымды жасайтын маманды атайды. Жаңа атау туғандықтан, -ші сөз тудыратын жұрнақ болып танылады.

Қате нұсқаларды ажырату: A) Көптік жалғауы: бірнеше зат мағынасын қоспайды.

B) Септік жалғауы: сөйлемдегі қатынасты емес, жаңа маман атауын жасайды.

D) Тәуелдік жалғауы: заттың кімге тиесілі екенін білдірмейді.

E) Жіктік жалғауы: сөйлеушінің жағын емес, кәсіп атауын жасайды.

Қайта орындауға ишара: Қосымша жаңа ұғым жасады ма, әлде тек сөздерді байланыстырды ма?

Әріптестермен бөлісуWhatsAppTelegram

Сұрақтар «Қазақ тілі» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2017.