Оқу карточкасы: «Дыбыс ішекті ысқымен тербету арқылы пайда болады». Берілген сипаттама қай жалпы топқа тікелей сай?

Ереже: Сөз дәлдігі ұғымның мағынасы мен контекстегі қатынасын анық сақтауды талап етеді. Заттың материалы, жасалу тәсілі, қолданылу орны және уақыты — әртүрлі белгілер. Сипаттамада оларды бір-бірімен алмастырмаймыз. Дерек жоқ болса, жорамалға белгі қоямыз; ықтимал түсіндіруді дәлелденген факт ретінде беруге болмайды.

Қолдану: Сипаттамада дыбыс көзі ішек және оны қозғайтын тәсіл ысқы екені нақты берілген. Дұрыс топ осы екі белгіні сақтайды. Тек материал немесе аспаптың атауын болжау қажет емес. Ауа үрлеу, мембрана соғу не шулы бөлшек сілку басқа механизмдер, олар бұл карточкада көрсетілмеген.

Қате нұсқаларды ажырату: B) «Ауамен ойналатын үрмелі аспап.» — Ішекті ысқылау ауа үрлеуге өзгерген; механизм сәйкес емес.

C) «Тек мембрананы соғып ойналатын аспап.» — Ішек пен ысқы мембрана мен соғуға ауыстырылған.

D) «Дыбыс шығармайтын өлшем құралы.» — Дыбыс пайда болатыны анық айтылған; аспап қызметі терістелген.

E) «Тек бөлшектерді сілку арқылы дыбыстайтын аспап.» — Сілку механизмі берілмеген; нақты ішек әрекеті жоғалған.

Қайта орындауға ишара: Дыбыс көзі және оны қозғау тәсілі қайсы?