Ustazdyq
Тегін, тіркелусізҚазақ тілі, ҚГБ · 11-сынып · Сұрақ 1/15

Құрастырылған сөз: «Біз әділ шешімді қалаймыз. Біз ортақ келісімді іздейміз. Біз әр тараптың уәжін тыңдаймыз». Үш сөйлемнің бір сөзбен басталуы қандай әсер береді?

Тақырып: Ел тірегі

2.6-параграф · Оқулықтың 39–41-беттері

Өзіңізді тексеріңізЖауапты қарамай тұрып, өзіңіз таңдап көріңіз.

Дұрыс жауап

Дұрыс жауап: Ортақ субъектіні айқындап, ұстанымдарды бір қатарға біріктіреді.

Жауап нұсқалары

  1. A.Ортақ субъектіні айқындап, ұстанымдарды бір қатарға біріктіреді.дұрыс
  2. B.Қарсы тараптың сөзін дәлме-дәл дәйексөз ретінде береді.
  3. C.Алдыңғы сөйлемдердегі ұстанымды біртіндеп жоққа шығарады.
  4. D.Үш әрекетті үш бөлек адамның ісі ретінде ажыратады.
  5. E.Оқиғалардың нақты уақытын ретімен белгілейді.

Түсіндірме

Ереже: Шешендік сөзде ойдың әсері мазмұн мен құрылымның бірлігі арқылы күшейеді. Қайталанған бастау ортақ ұстанымға назар аудартады, қарама-қарсы ұғымдарды қатар беру айырманы ашады. Бір сөйлемде бірнеше тәсіл кездесуі мүмкін; сұрақ нақты қай белгіге бағытталғанын анықтап, сол белгіні мәтіннен көрсетеміз.

Қолдану: «Біз» әр сөйлемнің басында қайталанып, үш әрекетті бір топқа байланыстырады. Қайталану келісім, әділдік және тыңдау ұстанымдарының бірлігін күшейтеді. Бұл сөз әрекеттің орындалғанын өлшейтін дерек емес және қарсы тараптың сөзін келтірмейді. Әсер құрылымдағы ортақ бастау мен мағыналық қатардан туады.

Қате нұсқаларды ажырату: B) «Қарсы тараптың сөзін дәлме-дәл дәйексөз ретінде береді.» — Өз ұстанымын білдіретін «біз» қарсы сөздің дәйексөзі емес.

C) «Алдыңғы сөйлемдердегі ұстанымды біртіндеп жоққа шығарады.» — Сөйлемдер терістемейді, бірін-бірі толықтырады.

D) «Үш әрекетті үш бөлек адамның ісі ретінде ажыратады.» — Ортақ «біз» бөлек субъектілерді емес, бір топты білдіреді.

E) «Оқиғалардың нақты уақытын ретімен белгілейді.» — Уақыт көрсеткіші берілмеген, қатар ұстанымдар аталған.

Қайта орындауға ишара: Үш әрекетті бір топтың ұстанымы ретінде қай сөз біріктіріп тұр?

Әріптестермен бөлісуWhatsAppTelegram

Сұрақтар «Қазақ тілі, ҚГБ» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2020.