Құрастырылған хат: «Балам, әр қадамыңды мен шешіп берсем, сен өз таңдауыңды бағалауды үйренбейсің. Ақылдасуға әрдайым дайынмын, бірақ жоспарыңды өзің ойлап, салдарына жауап бер». Автордың негізгі ойы қандай?

Ереже: Негізгі ой мәтіндегі деректердің ортақ мәнін жинақтап, автордың не айтқысы келгенін білдіреді. Тақырып «не туралы?» деген сұраққа жауап берсе, негізгі ой сол тақырып жөніндегі тұжырымды жеткізеді. Жекелеген мысал бүкіл мәтіннің қорытындысын алмастырмайды.

Қолдану: Автор көмекті түгел тоқтатпайды: ақылдасуға дайын екенін айтады. Бірақ шешімді толығымен басқа адамға берудің үйренуге кедергісін көрсетеді. Дұрыс жауап дербес ойлау, кеңес және жауапкершілікті бірге сақтайды. Өз бетімен әрекет ету барлық көмектен бас тартумен теңестірілмейді.

Қате нұсқаларды ажырату: A) «Өз таңдауыңды ойламай, кездейсоқ әрекет ету.» — Жоспарды өзің ойлау шарты кездейсоқтыққа қарсы.

B) «Шешімнің салдарына ешкім жауап бермеуі керек деу.» — Автор салдарға жауап беруді нақты талап етеді.

D) «Кез келген кеңесті тыңдауға алдын ала тыйым салу.» — Автор ақылдасуға дайын, сондықтан толық тыйым жоқ.

E) «Әр шешімді тек ата-ана қабылдауы тиіс деу.» — Бастапқы сөйлем мұның үйренуге кедергісін көрсетеді.

Қайта орындауға ишара: Автор кеңес беруден бас тартты ма, әлде шешімнің кімге тиесілі екенін нақтылады ма?