Ustazdyq
Тегін, тіркелусізҚазақ тілі, ҚГБ · 11-сынып · Сұрақ 3/15

Қай сөйлем киіз үй құрылымын ғылыми сипаттауға сай келеді?

Тақырып: Көшпелілер мәдениеті

1.1-параграф · Оқулықтың 4–7-беттері

Өзіңізді тексеріңізЖауапты қарамай тұрып, өзіңіз таңдап көріңіз.

Дұрыс жауап

Дұрыс жауап: Кереге — киіз үй қабырғасын құрайтын торлы ағаш құрылым.

Жауап нұсқалары

  1. A.Киіз үйім, сен менің жүрегімнің төрісің!
  2. B.Кереге — киіз үй қабырғасын құрайтын торлы ағаш құрылым.дұрыс
  3. C.Осы үй сондай керемет, сөзбен жеткізу қиын!
  4. D.Достар, бүгін міндетті түрде киіз үйге кірейік!
  5. E.Киіз үйге қатысты өтінішіңіз қабылданды.

Түсіндірме

Ереже: Ғылыми баяндауда ұғымдар анық беріліп, терминдер бірізді қолданылады және ой логикалық байланыспен дамиды. Тұжырымның қандай дерекке негізделгені көрсетіледі. Мәтіннің ғылыми сипатын тек ұзындығы немесе күрделі сөздерінің саны емес, дәлдігі мен түсіндіру мақсаты айқындайды.

Қолдану: Дұрыс сөйлем нысанды атайды, оның құрылымын және қызметін анықтайды. «Торлы ағаш құрылым» тіркесі бақыланатын белгіні береді. Автордың қуанышы, мадақтауы немесе оқырманға үндеуі негізгі орын алмайды. Сондықтан сөйлем анықтамалық, дәл баяндауға жақын келеді.

Қате нұсқаларды ажырату: A) «Киіз үйім, сен менің жүрегімнің төрісің!» — Қаратпа мен метафора сезімге әсер етеді, анықтама бермейді.

C) «Осы үй сондай керемет, сөзбен жеткізу қиын!» — Эмоциялық бағалау нақты құрылымдық белгіні ашпайды.

D) «Достар, бүгін міндетті түрде киіз үйге кірейік!» — Бұл әрекетке шақыру; құрылымды ғылыми түсіндіру мақсаты жоқ.

E) «Киіз үйге қатысты өтінішіңіз қабылданды.» — Бұл ресми хабарлау; нысанның ғылыми сипаттамасы емес.

Қайта орындауға ишара: Нысанның белгісі мен қызметін бейтарап анықтайтын сөйлемді табыңыз.

Әріптестермен бөлісуWhatsAppTelegram

Сұрақтар «Қазақ тілі, ҚГБ» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2020.