О. Бөкейдің «Атау кере» повесінде Айна төсек тартып жатқан Нүркені күтеді. Ерік адамдар мен табиғатты көбіне өзіне беретін пайда тұрғысынан бағалайды. Осы екі бағытта қай құндылықтар қарама-қарсы қойылған?

Ереже: Көркем тартыс адамдардың мақсаттары, құндылықтары немесе қоғамдық жағдай арасындағы қайшылықтан туады. Оқиғаның сыртқы көрінісін ғана емес, қарсы тұрған мүдделерді анықтау керек. Ішкі тартыс адамның өз бойындағы екі ұстанымның күресін білдіреді. Әлеуметтік тартысты бір адамның көңіл күйімен немесе кездейсоқ ұсақ кедергімен шектеуге болмайды.

Қолдану: Айнаның күтімі әлсіз адамға жанашырлықты көрсетеді; Еріктің пайдаға басымдық беруі басқа өлшемге сүйенеді. Демек салыстырудағы негізгі жұп — қамқорлық пен пайдакүнемдік. Бір эпизод барлық кейіпкерді түгел сипаттамайды, бірақ берілген екі бағытты нақты ажыратуға жеткілікті. Пайда табудың өзі емес, өзгенің жағдайын елемеу сыналады.

Қате нұсқаларды ажырату: A) Кек алу не кешіру оқиғасы берілмеген.

B) Берілген әрекеттер өнер мен мансапқа емес, адамға қатынасқа бағытталған.

D) Шартта әулеттік бедел негізгі өлшем емес.

E) Әрекеттер естелікке емес, қазіргі мұқтаж адамға қатысты.

Қайта орындауға ишара: Күтім жасау мен пайда іздеудің қай құндылыққа сүйенетінін салыстыр.