Рим цифрларын жазу ережелері: рим сандарын қалай оқып, қалай жазу керек

Жеті рим цифры

Рим жазбасында жеті әріп қолданылады. Рим жазбасында нөл жоқ, ал стандартты жазба 1-ден 3999-ға дейінгі сандарды қамтиды.

— I = 1 — V = 5 — X = 10 — L = 50 — C = 100 — D = 500 — M = 1000

Жазудың төрт ережесі

— I, X, C, M цифрларын қатарынан үш реттен артық жазуға болмайды: 3 = III, ал 4 = IV, IIII емес. — V, L, D цифрлары қайталанбайды: 10 = X, VV емес. — Кіші цифр үлкеннің артында тұрса, қосылады: VI = 5 + 1 = 6, XV = 10 + 5 = 15. — Кіші цифр үлкеннің алдында тұрса, азайтылады, бірақ тек алты жұпта:

— IV = 5 − 1 = 4 — IX = 10 − 1 = 9 — XL = 50 − 10 = 40 — XC = 100 − 10 = 90 — CD = 500 − 100 = 400 — CM = 1000 − 100 = 900

Кез келген санды қалай жазу керек

Санды разрядтарға (мыңдықтар, жүздіктер, ондықтар, бірліктер) жіктеп, әр разрядты жеке жазады, үлкен разрядтан бастайды.

— 4 = 4 = IV = IV — 9 = 9 = IX = IX — 14 = 10 + 4 = X + IV = XIV — 49 = 40 + 9 = XL + IX = XLIX — 99 = 90 + 9 = XC + IX = XCIX — 1994 = 1000 + 900 + 90 + 4 = M + CM + XC + IV = MCMXCIV — 2026 = 2000 + 20 + 6 = MM + XX + VI = MMXXVI — 3888 = 3000 + 800 + 80 + 8 = MMM + DCCC + LXXX + VIII = MMMDCCCLXXXVIII

Жазудағы жиі қателіктер

— IIII — қате: төрт бірлікті қатарынан жазуға болмайды, дұрысы IV; — VX — қате: V цифрын азайтуға болмайды; 5 саны — V, ал 10 саны — X; — IC — қате: I таңбасын тек V және X-тен азайтуға болады; дұрысы XCIX (IC емес); — XXXX — қате: дұрысы XL; — IL — қате: дұрысы XLIX (XL + IX).

Басқа кестелер

— Рим цифрлары 1-ден 100-ге дейін — Рим цифрлары 1-ден 1000-ға дейін — Ғасырлар рим цифрларымен

Өзіңізді рим цифрларының түрлендіргіші мен жаттықтырғышында тексере аласыз.