Өткізгіштерді тізбектеп және параллель жалғау
25-параграф · Оқулықтың 130–133-беттері
«Физика» оқулығының (8-сынып, Атамұра, 2018) «Өткізгіштерді тізбектеп және параллель жалғау» тақырыбы, 25-параграф. Мұнда әр сұрақтың бес жауап нұсқасы мен түсіндірмесі бар 15 сұрақ жинақталған: түсіндірме дұрыс нұсқаның қандай ережемен таңдалғанын және қалғандарының неге сәйкес келмейтінін көрсетеді. Мысалы: «2 Ом және 5 Ом резисторлар тізбектей жалғанған. Жалпы кедергі қандай?»
Өзіңізді тексеріңізТақырып бойынша 5 сұрақ: жауап беріңіз, нәтижені бірден көріңіз.
Дұрыс жауап: 7 Ом
Жауап нұсқалары
- A.9 Ом
- B.7 Омдұрыс
- C.6 Ом
- D.14 Ом
- E.8 Ом
Түсіндірме
Ереже: Тізбектей жалғанған резисторлардың жалпы кедергісі жеке кедергілердің қосындысы.
Қолдану: R=2+5=7 Ом. Әр резистор сол ток жолына кезекпен кедергі жасайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Параллель жалғау формуласын қолдану жалпы кедергіні ең үлкен резистордан кіші етіп қате береді.
Қайта орындауға ишара: Резисторлар бір жолда ма, әлде бөлек тармақтарда ма?
Дұрыс жауап: 2 Ом
Жауап нұсқалары
- A.3 Ом
- B.5 Ом
- C.4 Ом
- D.1 Ом
- E.2 Омдұрыс
Түсіндірме
Ереже: Бірдей екі резистор параллель қосылғанда жалпы кедергі біреуінің жартысына тең.
Қолдану: R=4/2=2 Ом. Екінші тармақ токтың қосымша жолын жасайды.
Қате нұсқаларды ажырату: Жеке кедергілерді қосу тізбектей жалғауға жатады; параллельде жалпы кедергі кемиді.
Қайта орындауға ишара: Екі бірдей тармақ өткізгіштікті қалай өзгертеді?
Дұрыс жауап: 10 В
Жауап нұсқалары
- A.20 В
- B.9 В
- C.11 В
- D.10 Вдұрыс
- E.12 В
Түсіндірме
Ереже: Тізбектей тізбектің жалпы кернеуі оның бөліктеріндегі кернеу түсулерінің қосындысы.
Қолдану: U=4+6=10 В. Әр бөлік жалпы потенциалдар айырымының бір үлесін алады.
Қате нұсқаларды ажырату: Кернеулерді тең деп алу параллель қосылу қасиетін қате қолданады.
Қайта орындауға ишара: Жалпы тізбек бөліктерінен өтуде кернеу түсулері қалай жиналады?
Дұрыс жауап: 5 А
Жауап нұсқалары
- A.5 Адұрыс
- B.6 А
- C.10 А
- D.4 А
- E.7 А
Түсіндірме
Ереже: Тармақталу түйініндегі заряд сақталуына сәйкес жалпы ток тармақ токтарының қосындысына тең.
Қолдану: I=2+3=5 А. Екі тармақ та токты бір көзден алады.
Қате нұсқаларды ажырату: Токтардың айырмасын алу бір тармақ қарама-қарсы бағытта деп негізсіз есептеуден туады.
Қайта орындауға ишара: Түйінге келетін және шығатын токтарды салыстырыңыз.
Дұрыс жауап: 6 Ом
Жауап нұсқалары
- A.12 Ом
- B.5 Ом
- C.6 Омдұрыс
- D.8 Ом
- E.7 Ом
Түсіндірме
Ереже: Тізбектей қосылған бірдей үш резистордың жалпы кедергісі R=3R₀.
Қолдану: R=3·2=6 Ом. Жеке кедергілер бір ток жолында қосылады.
Қате нұсқаларды ажырату: R₀/3 параллель үш тармаққа сәйкес келеді; бұл шартта жалғау тізбектей.
Қайта орындауға ишара: Шарттағы жалғау түрін формуламен сәйкестендіріңіз.
Жауаптары мен түсіндірмелері бар тағы 10 сұрақ
Олар жинақта: тақырыптың барлық сұрақтары, сынып үшін араластырылған тесттің екі нұсқасы, мұғалімге арналған кілттер мен түсіндірмелер. Басып шығаруға арналған PDF.
Тек жеке пайдалануға арналған: таратуға болмайды.
Кітаптың басқа тақырыптары
- Электр өрісінің потенциалы Потенциалдар айырымы Конденсатор және оның электр сыйымдылығы
- Электр тогы Ток көздері Электр тізбегі және оның құрамдас бөліктері
- Ток күші Өткізгіштің электр және меншікті кедергісі Электр кернеуі
- Тізбектің бөлігі үшін Ом заңы Резисторлар Реостаттар
- Электр тогының жұмысы мен қуаты Токтың жылулық әрекеті Джоуль Ленц заңы
- Металдардың электр кедергілерінің температураға тәуелділігі Асқынөткізгіштік
- Электрқыздырғыш аспаптар Қысқа тұйықталу Балқымалы сақтандырғыштар
- Электр тогының табиғаты және химиялық әрекеті Фарадей заңы
Сұрақтар «Физика» оқулығы бойынша құрастырылған, Атамұра, 2018.