²₁H + ²₁H → ³₂He + ¹₀n реакциясында бастапқы атомдық массалар қосындысы 4,028204u, соңғысы 4,024694u. Электрон саны екі жақта тең. 1u·c² = 931,5 МэВ. Q шамамен қандай?

Ереже: Электрон сандары теңестірілгенде реакцияның Q мәнін нейтрал атом массаларының айырмасынан есептеуге болады. Оң айырма тыныштық энергияның босап шығуына сәйкес келеді.

Қолдану: ΔM = 4,028204−4,024694 = 0,003510u. Q = 0,003510·931,5 = 3,269565 МэВ ≈ +3,27 МэВ. Бұл арнадағы өнімдерге берілетін қосымша энергияны көрсетеді.

Қате нұсқалар: A) Берілген айырма 0,003510u; басқа реакцияның энергиясын қолдану осы есептің массалық деректерін алмастырады.

C) Бастапқы масса соңғысынан үлкен, сондықтан Q = (Mалд−Mсоң)c² оң; таңбаны кері қоюға болмайды.

D) Электрон санының теңдігі атомдық массаларды үйлесімді қолдануға мүмкіндік береді, бірақ массалар айырмасын нөл етпейді.

E) 0,003510 — u бірлігіндегі масса айырмасы; оны 931,5 МэВ/u-ға көбейту керек. Ишара: Алдымен кіші массалық айырманы мұқият есепте, содан кейін энергияға айналдыр.